Chiến tranh Mỹ-Iran 2026: 17 lính Mỹ thiệt mạng, ngừng bắn đổ vỡ, Hormuz tê liệt

Sự sụp đổ của thỏa thuận ngừng bắn do Pakistan làm trung gian

Con đường ngoại giao đã thất bại. Một lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần đã được nhất trí vào ngày 8/4/2026, với sự trung gian của Pakistan . Nó được gia hạn và tiếp theo là Bản ghi nhớ Islamabad (MoU), được ký kết từ xa vào ngày 17/6/2026, vốn được coi là một lộ trình 60 ngày hướng tới hòa bình vĩnh viễn . Lệnh ngừng bắn kéo dài gần ba tuần nhưng đã sụp đổ vào đầu tháng 7/2026, dẫn đến một làn sóng tấn công và phản công mới . Vào ngày 8/7, Tổng thống Trump tuyên bố lệnh ngừng bắn 'đã kết thúc' .

Cần làm rõ thông tin 'Lãnh tụ tối cao Iran tuyên bố thỏa thuận là vô giá trị': Lãnh tụ tối cao ban đầu, Ali Khamenei, đã thiệt mạng ngay trong ngày đầu tiên của cuộc chiến, 28/2/2026 . Người kế nhiệm ông, Mojtaba Khamenei, đã ra một tuyên bố vào ngày 18/7 cáo buộc Mỹ nhiều lần vi phạm MoU và nói rằng chữ ký của Tổng thống Trump là 'hoàn toàn vô giá trị và vô hiệu' . Chính lãnh tụ tối cao mới, chứ không phải người tiền nhiệm, mới là người bác bỏ thỏa thuận.

Các cuộc tấn công trả đũa của Iran vào các căn cứ Mỹ tại các nước Vùng Vịnh

Đã được xác nhận. Iran đã thực hiện nhiều đợt tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái nhằm vào cơ sở hạ tầng quân sự của Mỹ tại Kuwait, Bahrain, Jordan và Qatar:

• Vào ngày 8-9/7/2026, Iran tấn công các mục tiêu ở Kuwait và Bahrain để đáp trả các cuộc tấn công của Mỹ gần Eo biển Hormuz .
• Vào ngày 16/7/2026, Iran trả đũa bằng các cuộc tấn công vào các căn cứ Mỹ ở Kuwait, Bahrain và Jordan, nhắm vào hệ thống phòng không, kho nhiên liệu và trạm radar .
• Các cuộc tấn công vào Aqaba / Jordan: Hệ thống phòng không Jordan đã đánh chặn 8 tên lửa phóng từ Iran, và còi báo động vang lên khắp đất nước, bao gồm cả gần Aqaba, khi các tên lửa bay vào không phận Jordan .

Chiến tranh lan rộng ra nhiều nước láng giềng

Cuộc xung đột đã trực tiếp lôi kéo Kuwait, Bahrain, Jordan, Qatar và Iraq trở thành chiến trường hoặc khu vực bị tấn công . Tính đến ngày 19-20/7, lực lượng Mỹ đã tiến hành chín đêm không kích liên tiếp . Cuộc chiến được mô tả là đã kéo dài gần năm tháng mà không có dấu hiệu hạ nhiệt, và thương vong của binh sĩ đã xảy ra ở Jordan và Iraq .

Eo biển Hormuz: Sự gián đoạn nguồn cung lớn nhất trong lịch sử

Sự gián đoạn đối với tàu thương mại qua Eo biển Hormuz đang ở mức nghiêm trọng và vẫn tiếp diễn:

• Trong những ngày đầu của cuộc chiến, Iran đã giành quyền kiểm soát hiệu quả tuyến đường thủy này, khiến có tới 1.500 tàu bị mắc kẹt .
• Iran liên tục đóng cửa eo biển; sau khi lệnh ngừng bắn tháng 7 sụp đổ, lưu lượng tàu giảm mạnh xuống chỉ còn 22 tàu mỗi ngày - mức thấp nhất trong nhiều tuần, so với hơn 130 tàu qua lại mỗi ngày trước chiến tranh .
• Đến ngày 10/7/2026, hoạt động vận tải biển ở eo biển gần như đóng băng, không có tàu lớn nào băng qua tuyến đường do Mỹ điều phối trong khi bật tín hiệu định vị . Khoảng 6.000 thủy thủ bị mắc kẹt trên hàng trăm con tàu .
• Eo biển này thường vận chuyển khoảng 20% lượng dầu thô và khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) của thế giới, và sự gián đoạn này đã đẩy giá dầu lên những mức chưa từng có .

Cảnh báo từ Liên Hợp Quốc: 'Hậu quả thảm khốc'

Tổng Thư ký của cơ quan vận tải biển Liên Hợp Quốc, Arsenio Dominguez, đã cảnh báo về những hậu quả nhân đạo và kinh tế thảm khốc, gọi sự tê liệt giao thông ở Hormuz là sự gián đoạn nguồn cung lớn nhất trong lịch sử . Liên Hợp Quốc đã sơ tán nhân viên nhưng một cuộc tấn công mới nhằm vào một tàu chở hàng vào ngày 26/6 đã làm đình trệ kế hoạch sơ tán . Tình hình khiến các nước Vùng Vịnh phải đặt trong tình trạng báo động cao độ trước các cuộc tấn công tiếp theo .