Hồi chuông báo động: Ba di sản bị đưa thẳng vào 'Danh sách đỏ' của UNESCO tại Busan

Các di sản thế giới hiện hữu đang được xem xét đưa vào 'Danh sách đỏ'

Ủy ban sẽ xem xét tình trạng bảo tồn của 147 di sản hiện hữu. Nhiều báo cáo chỉ ra rằng một số di sản dự kiến sẽ được thêm vào hoặc giữ lại trong Danh sách các Di sản bị đe dọa:

• Hồ Baikal (Nga) — Hồ nước sâu nhất thế giới phải đối mặt với các mối đe dọa tổng hợp từ ô nhiễm công nghiệp, du lịch đại trà, khai thác gỗ bất hợp pháp và mực nước giảm do hoạt động của các đập thủy điện ở thượng nguồn. Đây là một trong những địa điểm mà LHQ dự kiến sẽ đưa vào "danh sách bị đe dọa".

• Thành phố cổ Tyre (Lebanon) — Vốn đã là một Di sản Thế giới của UNESCO, Tyre bị hư hại do các cuộc bắn phá của Israel vào cuối tháng 5 năm 2026. ICOMOS Lebanon và UNESCO đã đưa ra các cảnh báo khẩn cấp về một cuộc tấn công ở lối vào thành phố cổ, nơi đã được trao quy chế Bảo vệ Tăng cường theo Nghị định thư thứ hai của Công ước La Hay năm 1954. UNESCO đã tuyên bố rằng họ "lo ngại về tình trạng bảo tồn của Tyre" trước những diễn biến gần đây.

• Chersonesus Taurica (Crimea) — Khu khảo cổ Hy Lạp cổ đại ở Crimea đã phải hứng chịu các cuộc khai quật trái phép, xây dựng không được kiểm soát và sự lơ là kể từ khi Nga sáp nhập năm 2014. Dự kiến sẽ được thảo luận để đưa vào danh sách bị đe dọa do những nguy cơ đối với tính toàn vẹn của nó, mặc dù thông tin xác nhận cụ thể cho kỳ họp năm 2026 không được tìm thấy trong các tài liệu được cung cấp.

Việc bị đưa vào Danh sách đỏ của UNESCO có ý nghĩa gì?

Theo Điều 11(4) của Công ước Di sản Thế giới, Danh sách Di sản Thế giới bị đe dọa được thiết kế để xác định các di sản đang bị đe dọa bởi "những nguy hiểm nghiêm trọng và cụ thể" như xung đột vũ trang, thiên tai, phát triển không kiểm soát hoặc bị bỏ quên. Mục đích gồm hai mặt:

1. Huy động sự hỗ trợ quốc tế — Việc ghi vào danh sách này sẽ cảnh báo cộng đồng toàn cầu và mở ra cơ hội tiếp cận hỗ trợ kỹ thuật, nguồn tài chính và sự giám sát của các chuyên gia để giúp quốc gia thành viên giải quyết các mối đe dọa.

2. Tạo áp lực ngoại giao và pháp lý — Một danh sách bị đe dọa là một tín hiệu chính thức cho thấy 'Giá trị Nổi bật Toàn cầu' của di sản đang bị đe dọa. Nó kêu gọi tất cả các quốc gia thành viên tránh các hành động có thể gây thêm thiệt hại cho di sản, đồng thời đặt di sản đó dưới sự giám sát chặt chẽ hơn của UNESCO với các yêu cầu báo cáo thường xuyên.

Thông điệp cốt lõi là di sản đó không chỉ là báu vật quốc gia mà còn là một phần di sản chung của nhân loại. Khi một di sản được ghi vào Danh sách bị đe dọa, UNESCO đang nói rằng: “Di sản này đang lâm nguy, và cả thế giới đang theo dõi.”

Tính đến tháng 5 năm 2026, có 53 di sản nằm trong Danh sách Di sản Thế giới bị đe dọa.