Lệnh cấm 'bạn gái AI' của Trung Quốc: Quy định quốc gia đầu tiên trên thế giới có hiệu lực

Quy định cụ thể

Bộ quy tắc được 5 cơ quan gồm Cục quản lý không gian mạng Trung Quốc (CAC), Ủy ban Cải cách và Phát triển Quốc gia, Bộ Công nghiệp và Công nghệ thông tin, Bộ Công an và Cục Quản lý Thị trường Nhà nước cùng ban hành vào ngày 10/4/2026 và có hiệu lực từ ngày 15/7/2026 .

Yêu cầu chính đối với nhà cung cấp dịch vụ:

• Công bố bắt buộc về AI: Người dùng phải được thông báo rõ ràng ngay từ khi đăng nhập và trong suốt quá trình tương tác rằng họ đang trò chuyện với AI, không phải con người .
• Đăng ký thuật toán và đánh giá an ninh: Nhà cung cấp phải đăng ký thuật toán với CAC và hoàn thành các đánh giá bảo mật theo yêu cầu .
• Kiểm duyệt nội dung: Hệ thống phải ngăn chặn việc tạo hoặc phát tán nội dung vi phạm các giá trị cốt lõi của chủ nghĩa xã hội, khuyến khích nghiện ngập hoặc gây hại cho trẻ vị thành niên .
• Xác minh độ tuổi và chế độ phân tầng: Các nền tảng phải xác minh độ tuổi người dùng và vận hành các chế độ tương tác phù hợp với lứa tuổi, với các kiểm soát chặt chẽ hơn đối với người dưới 14 tuổi .

Các lệnh cấm quan trọng:

• Cấm hoàn toàn 'bạn đời ảo' cho người dưới 18 tuổi: Dịch vụ AI làm bạn đồng hành, người yêu ảo hoặc thành viên gia đình ảo bị cấm hoàn toàn đối với người dùng dưới 18 tuổi .
• Cấm tạo sự phụ thuộc cảm xúc: Dịch vụ không được thiết kế để gây nghiện hoặc tạo ra sự gắn bó lãng mạn/cảm xúc kéo dài .
• Cấm mô phỏng người thật mà không có sự đồng ý: AI không được mạo danh các cá nhân cụ thể nếu không được ủy quyền .
• Cấm deepfake lừa đảo và nội dung độc hại: Các quy tắc cấm sử dụng AI nhân hình cho mục đích khiêu dâm, lừa đảo hoặc nội dung gây rối trật tự công cộng .

Phản ứng của các ông lớn công nghệ

Các công ty không có bất kỳ thời gian ân hạn nào – hạn chót tuân thủ chính là ngày quy định có hiệu lực.

• ByteDance (Doubao): Chatbot AI phổ biến nhất Trung Quốc đã đóng cửa tính năng tạo tác nhân AI tùy chỉnh vào ngày 15/7/2026, với lý do 'điều chỉnh chức năng sản phẩm'. Người dùng được chuyển hướng sang một ứng dụng bạn đồng hành độc lập không còn cho phép tùy chỉnh . Dữ liệu tác nhân do người dùng tạo đã bị xóa; ByteDance khuyên người dùng sao lưu cuộc trò chuyện trước ngày 15/7 .
• Alibaba (Qwen): Vô hiệu hóa các tính năng tác nhân AI tùy chỉnh theo cùng tiến độ. Lịch sử trò chuyện của người dùng và cấu hình tác nhân không được lưu giữ .
• Tencent (Yuanbao): Cũng gỡ bỏ các tính năng AI 'bạn đồng hành' tương tự trước thời hạn .
• Các tác nhân AI nơi làm việc/năng suất được miễn trừ rõ ràng – quy tắc nhắm vào các bot tương tác cảm xúc kéo dài, không phải trợ lý cho công việc .

Động cơ nhân khẩu học thúc đẩy lệnh cấm

Theo các báo cáo, Bắc Kinh có ba động cơ chính:

• Tỷ lệ sinh giảm mạnh: Tờ Wall Street Journal đưa tin rằng chính quyền coi những người yêu AI là yếu tố làm nản lòng các mối quan hệ thực tế, hôn nhân và sinh con, đi ngược lại mục tiêu thúc đẩy sinh sản của quốc gia .
• Sức khỏe tâm thần của giới trẻ và nghiện ngập: Nhiều báo cáo về việc thanh thiếu niên, đặc biệt là nam sinh tuổi teen, trở nên phụ thuộc cảm xúc vào 'bạn gái AI' hoặc 'bạn đời ảo', dẫn đến thu mình khỏi xã hội và sao nhãng việc học .
• 345 triệu người dùng: Ước tính khoảng 345 triệu người dùng Trung Quốc đã tham gia các dịch vụ 'bạn đồng hành AI' vào giữa năm 2026, một hiện tượng xã hội khổng lồ mà các nhà quản lý coi là mối quan tâm về sức khỏe cộng đồng .
• Bảo vệ trẻ vị thành niên: Các quy tắc nêu rõ rằng ngăn ngừa tác hại đối với trẻ vị thành niên là trụ cột chính; lệnh cấm các 'bạn đời ảo' đối với người dưới 18 tuổi là điều khoản cứng rắn nhất .

Thời gian ân hạn và tác động đến người dùng

Không có thời gian chuyển tiếp hoặc ân hạn chính thức nào cho người dùng sau ngày 15/7. Các quy định có hiệu lực ngay lập tức vào ngày đó . Người dùng chỉ nhận được thông báo ngắn (từ vài tuần đến vài ngày) từ các nền tảng về việc các tác nhân tùy chỉnh và lịch sử trò chuyện của họ sẽ bị xóa. ByteDance và Alibaba khuyên người dùng xuất hoặc sao lưu cuộc trò chuyện trước khi đóng cửa, nhưng sau thời hạn, dữ liệu 'bạn đồng hành' cá nhân hóa đã bị xóa sạch .

Nhiều người dùng đã đăng những lời từ biệt đầy cảm xúc trên mạng xã hội, một số mô tả sự mất mát này giống như mất đi một người thân yêu thực sự .