Cuộc khủng hoảng quản trị ENS: Người sáng lập phủ quyết, EthID đóng cửa và cuộc chiến giành DAO trị giá 350 triệu USD

Hệ sinh thái Ethereum Name Service (ENS) đang trải qua cuộc khủng hoảng quản trị nghiêm trọng nhất từ trước đến nay. Trong vài năm qua – và đặc biệt là giai đoạn giữa năm 2026 – một chuỗi các sự kiện đan xen đã thử thách giới hạn của quản trị phi tập trung: một giám đốc bị sa thải vì những dòng tweet xúc phạm nhưng vẫn bỏ phiếu giữ ghế giám đốc của mình; một loạt dự án định danh số bị đóng cửa; một đề xuất tài trợ 1,2 triệu đô la bị từ chối; và người sáng lập ENS sử dụng gần một nửa quyền biểu quyết của giao thức để một tay chặn đứng việc tái nhiệm Hội đồng Bảo an. Dưới đây là bản tường thuật chi tiết, đã được kiểm chứng và trích dẫn, về những gì đã xảy ra và ý nghĩa của nó.

Brantly Millegan: Bị sa thải, bỏ phiếu ở lại, và cuối cùng từ chức

Câu chuyện bắt đầu vào tháng 2 năm 2022, khi một dòng tweet từ năm 2016 của Brantly Millegan – khi đó là Giám đốc Vận hành của True Names Limited (TNL), tổ chức phi lợi nhuận đứng sau ENS – bị đào lại. Trong tweet, Millegan gọi "hành vi đồng tính là tội lỗi" và "tránh thai là một sự trụy lạc." Vào ngày 6 tháng 2 năm 2022, TNL chấm dứt hợp đồng với anh ta, tuyên bố vị trí của anh ta "không còn có thể duy trì được nữa" .

ENS DAO sau đó đã bỏ phiếu về một đề xuất riêng biệt, EP6.1, nhằm loại bỏ Millegan khỏi vị trí Giám đốc của ENS Foundation. Đề xuất này đã thất bại. Cá nhân Millegan đã bỏ hơn 363.000 token ENS được ủy quyền để chống lại việc loại bỏ chính mình, góp phần tạo nên tỷ lệ 43,39% phiếu chống; chỉ có 37,51% ủng hộ việc loại bỏ anh ta, và 19% bỏ phiếu trắng . Anh ta vẫn giữ ghế giám đốc của Foundation. Sau đó, anh ta tự nguyện từ chức vào tháng 3 năm 2023, có hiệu lực khi người thay thế được bầu . Cuộc khủng hoảng này ngay lập tức bộc lộ một điểm yếu cấu trúc: một cuộc bỏ phiếu của DAO không thể loại bỏ một giám đốc nếu người đó kiểm soát đủ token để ngăn chặn việc sa thải chính mình.

EthID đóng cửa: Grails, EFP, và ENS Market Bot ngừng hoạt động

Vào ngày 4 tháng 7 năm 2026, CoinMarketCap đưa tin rằng dự án ethid.org đang đóng cửa khi ENS tập trung trở lại vào giao thức cốt lõi của mình . EthID là một tập hợp các dự án định danh số phụ trợ, bao gồm Bộ công cụ định danh Ethereum (Ethereum Identity Kit), Giao thức Theo dõi Ethereum (Ethereum Follow Protocol - EFP), Grails (một công cụ quản lý và thị trường ENS mã nguồn mở ra mắt tháng 11 năm 2025), và ENS Market Bot (@ENSMarketBot) . Ethereum Identity Foundation – thực thể đứng sau EthID – đã nộp đơn xin Đề xuất Thanh toán theo Luồng (Streamed Payment Proposal - SPP2) vào tháng 3 năm 2025, với brantly.eth là người liên hệ chính và ethid.org là trang web công ty . Việc đóng cửa này đánh dấu một sự thu hẹp chiến lược đối với các dự án được xây dựng để mở rộng lớp định danh của ENS.

Khoản tài trợ 1,2 triệu USD bị từ chối và sự kết thúc của Nhóm Công tác Hàng hóa Công cộng

Mặc dù số liệu kiểm phiếu chính xác trên chuỗi cho đơn xin SPP2 không được lưu giữ đầy đủ trong các nguồn có sẵn, nhưng rõ ràng đơn xin tài trợ đã được gửi tới Nhóm Công tác Hàng hóa Công cộng (Public Goods Working Group) của ENS DAO . Nhóm công tác này hiện đã bị giải thể sau 4,5 năm hoạt động . Nhiệm kỳ cuối cùng của nó đã cam kết 450.000 USDC + 72,5 ETH (khoảng 123.000 USD) cho các khoản tài trợ dành cho nhà phát triển (Builder Grants), tài trợ chiến lược và công tác vận động . Chưa có vòng cấp vốn mới nào được công bố để thay thế nó.

Làm phức tạp thêm tình hình, một lỗi Superfluid AutoWrap đã rút khoảng 616.000 USDC từ khoá thời gian (timelock) của DAO, chặn nguồn tài trợ đã được phê duyệt cho các nhóm công tác . Yêu cầu cấp vốn cho Nhóm Công tác Tập thể (Collective Working Group Funding Request) – đã được phê duyệt vào tháng 10 năm 2025 – đã không thể thực thi vào tháng 1 năm 2026 vì lý do này . Sự cố kỹ thuật này có thể đã góp phần khiến khoản tài trợ bị từ chối, hoặc ít nhất khiến DAO không thể thực hiện các cam kết đã được phê duyệt trước đó.

Nick Johnson chặn tái nhiệm Hội đồng Bảo an với ~50% quyền biểu quyết

Đây là cốt lõi của cuộc khủng hoảng quản trị năm 2026. Nick Johnson, người sáng lập và nhà phát triển chính của ENS, đã sử dụng khoảng một nửa quyền biểu quyết đang hoạt động của giao thức để chặn một đề xuất trên chuỗi nhằm tái nhiệm Hội đồng Bảo an ENS DAO. Cuộc bỏ phiếu trên chuỗi kết thúc vào ngày 30 tháng 6 năm 2026, sau khi Johnson bỏ phiếu chống lại việc tái nhiệm . Trước cuộc bỏ phiếu trên chuỗi, một cuộc bỏ phiếu Snapshot ngoài chuỗi (tín hiệu) đã thông qua ủng hộ việc tái nhiệm – nhưng sự tham gia của Johnson ở giai đoạn trên chuỗi đã đánh bại nó .

Lefteris Karapetsas, một kỳ cựu trong cộng đồng Ethereum, gọi DAO đã "chết" sau cuộc bỏ phiếu này, cho rằng quyền biểu quyết của Johnson đang bảo vệ một kho bạc trị giá khoảng 500 triệu đô la khỏi sự giám sát từ bên ngoài . Cổ phần tài chính là rất lớn: kho bạc của ENS DAO được định giá khoảng 350 triệu đô la tổng tài sản, nhưng nếu loại trừ các token ENS nội bộ, dự trữ thanh khoản không phải ENS chỉ còn khoảng 88 triệu đô la . Bản thân token ENS đã mất hơn 95% giá trị so với đỉnh năm 2021 (~85 đô la), hiện đang giao dịch ở mức khoảng 4,07 đô la . Tổng chi tiêu của DAO cho đến nay là khoảng 51,5 triệu đô la .

Các đề xuất giải thể DAO và mối lo ngại ngày càng tăng về tập trung hóa

Cuộc khủng hoảng quản trị đã kích hoạt các cuộc thảo luận nghiêm túc về việc giải thể hoàn toàn DAO. Một số mối quan ngại đan xen đã thúc đẩy cuộc thảo luận này:

• Tập trung hóa quyền lực: Khả năng của Johnson trong việc một tay chặn đứng việc tái nhiệm Hội đồng Bảo an bằng cách sử dụng khoảng 45-50% quyền biểu quyết đang hoạt động đã phơi bày tính dễ bị tổn thương của DAO trước một người nắm giữ phiếu tập trung .
• Lo ngại về kiểm soát kho bạc: Các nhà phê bình cho rằng quyền biểu quyết của Johnson cách ly kho bạc khổng lồ khỏi bất kỳ sự giám sát hay cải cách nào . Sự chênh lệch giữa con số 350 triệu đô la và 88 triệu đô la tài sản thanh khoản thực tế tạo ra lỗ hổng cho "các cuộc tấn công thâu tóm giá trị nổi còn lại", nơi một tác nhân có thể mua token trên thị trường mở để rút tiền từ kho bạc .
• Các nhóm công tác bị đóng cửa: Bên cạnh việc Nhóm Công tác Hàng hóa Công cộng bị giải thể, một đề xuất thay thế cả ba nhóm công tác bằng một Bảng Quản trị (Admin Panel) đã bị bỏ phiếu chối vào tháng 12 năm 2025 . Cấu trúc hiện tại vẫn còn, nhưng năng lực thực thi tài chính của nó đã bị tê liệt.
• Mất niềm tin cộng đồng: Các kỳ cựu trong cộng đồng Ethereum đã mô tả DAO thực chất đã "chết" dưới cấu trúc quản trị hiện tại .

Tóm lại, toàn bộ hệ sinh thái ENS – từ sự ra đi của Brantly Millegan và việc đóng cửa dự án EthID, cho đến quyền phủ quyết đối với Hội đồng Bảo an và các cuộc thảo luận về giải thể – phản ánh một hệ thống quản trị đang chịu áp lực nghiêm trọng. Quyền lực tập trung vào tay người sáng lập, kho bạc phụ thuộc nặng nề vào một token nội bộ đã mất giá sâu, và niềm tin của cộng đồng vào khả năng tự quản của DAO đã bị xói mòn.