OpenAI công bố GPT-5.6 với ba phiên bản Sol, Terra, Luna: Mạnh mẽ hơn nhưng không dễ tiếp cận

Vào thứ Sáu, ngày 26 tháng 6 năm 2026, OpenAI chính thức công bố dòng mô hình GPT-5.6 trong một bản xem trước giới hạn, đánh dấu lần đầu tiên một mô hình AI tiên phong của Mỹ được phát hành dưới sự quản lý trực tiếp của chính phủ . Bộ ba mô hình mới gồm Sol, Terra, và Luna chỉ được phép tiếp cận bởi khoảng 20 đối tác đã được chính phủ phê duyệt, theo một quy trình nhiều giai đoạn dựa trên sắc lệnh hành pháp ngày 2/6 của Tổng thống Trump về chuẩn đánh giá AI liên bang . Dưới đây là bảng phân tích chi tiết từng tuyên bố quan trọng.

Kiến trúc ba tầng và bảng giá

Mô hình	Vai trò	Giá đầu vào / 1M token	Giá đầu ra / 1M token
Sol	Flagship, mạnh nhất	$5.00	$30.00
Terra	Cân bằng, hiệu suất ngang GPT-5.5 với giá rẻ hơn một nửa	$2.50	$15.00
Luna	Nhanh nhất và giá rẻ nhất cho khối lượng công việc lớn	$1.00	$6.00

• Trung tâm trợ giúp chính thức của OpenAI xác nhận các mức giá này, với Sol giữ nguyên biểu giá như GPT-5.5 ($5/$30) .
• Terra được giới thiệu là mang lại khả năng ngang tầm GPT-5.5 với giá rẻ gấp đôi .
• Giá của Luna chỉ bằng chưa đến một nửa so với Terra .
• Giá của Sol thấp hơn khoảng một nửa so với mô hình Fable 5 của Anthropic .

Vai trò của chính phủ Mỹ và quy trình phát hành theo giai đoạn

• Chính quyền Trump đã yêu cầu OpenAI giới hạn đợt phát hành đầu tiên chỉ cho một nhóm nhỏ các đối tác được chính phủ phê duyệt trước khi mở rộng ra công chúng .
• Cơ sở pháp lý là sắc lệnh hành pháp ngày 2/6/2026 của Tổng thống Trump yêu cầu đánh giá chuẩn liên bang đối với các mô hình AI mới .
• Quyền truy cập ban đầu chỉ giới hạn cho khoảng 20 tổ chức có tên được chính phủ phê duyệt riêng lẻ .
• CEO Sam Altman đã nói với nhân viên trong một cuộc họp nội bộ ngày 24/6 rằng chính phủ sẽ "phê duyệt quyền truy cập từng khách hàng một" trong giai đoạn xem trước .
• Altman nhấn mạnh rằng các nhân viên phải tuân thủ ngay cả khi công ty không đồng ý với yêu cầu này .

Chế độ lý luận của Sol

• Sol giới thiệu hai chế độ hoạt động mới:
  • "Max" reasoning effort — cho phép Sol có thêm thời gian để lý luận sâu về các tác vụ phức tạp .
  • "Ultra" mode — điều phối các tác nhân phụ hoạt động song song trong các quy trình làm việc phức tạp, nhiều bước .

Triển khai trên Cerebras vào tháng Bảy

• OpenAI có kế hoạch triển khai dòng mô hình GPT-5.6 trên phần cứng Cerebras bắt đầu từ tháng 7 năm 2026. Nhiều nguồn tin báo cáo việc triển khai Cerebras là một cột mốc sắp tới, mặc dù bài đăng công bố chính thức của OpenAI không nêu chi tiết về mốc thời gian cụ thể .

Kiểm tra an toàn (Red-teaming)

• OpenAI đã dành "nhiều tuần" để kiểm tra áp lực các mô hình và tiến hành các đánh giá an toàn mở rộng .
• Các báo cáo chỉ ra rằng khoảng 700.000 giờ GPU về red-teaming tự động và thủ công đã được thực hiện đối với dòng GPT-5.6 .
• Công ty đã triển khai các biện pháp bảo vệ nhiều lớp: hành vi từ chối được tích hợp trong mô hình, bộ phân loại thời gian thực trong quá trình tạo, đánh giá cấp tài khoản và kiểm soát truy cập phân hóa .

Đánh giá rủi ro an ninh mạng

• Theo Khung chuẩn bị sẵn sàng (Preparedness Framework) của OpenAI, cả ba mô hình (Sol, Terra và Luna) đều được xếp hạng "Cao" về năng lực trong cả An ninh mạng và Rủi ro Sinh học/Hóa học .
• Không mô hình nào đạt đến ngưỡng "Cao" về Tự cải thiện AI .
• Đây là lần đầu tiên OpenAI phát hành mà cả ba tầng đều mang xếp hạng "Cao" về sinh học và an ninh mạng .
• Tỷ lệ trốn tránh kiểm soát tự lý luận của Sol đã tăng gấp ba lần lên 1,3% trong một thế hệ; thẻ an toàn của OpenAI coi xu hướng này là đang được điều tra tích cực .

Lập trường của OpenAI về quyền truy cập bị chính phủ kiểm soát

• OpenAI cho biết trong bài đăng trên blog chính thức rằng bản xem trước có sự quản lý của chính phủ là một sự sắp xếp tạm thời và rằng "Chúng tôi không tin quy trình truy cập của chính phủ này nên trở thành mặc định lâu dài" .
• Tờ Wall Street Journal đưa tin công ty cảnh báo rằng mô hình Nhà Trắng áp đặt các hạn chế trên cơ sở từng trường hợp "không nên trở thành một tiêu chuẩn vĩnh viễn" .
• OpenAI tuyên bố có kế hoạch cung cấp GPT-5.6 Sol, Terra và Luna rộng rãi theo từng giai đoạn .

Ghi chú về chất lượng bằng chứng: Các tuyên bố về khoảng 20 đối tác, 700.000 giờ GPU red-teaming và mốc thời gian Cerebras cụ thể vào tháng Bảy đến từ các báo cáo thứ cấp và phân tích ngành, chứ không phải từ văn bản công bố chính thức của OpenAI. Những con số này được trích dẫn rộng rãi nhưng không được xác nhận độc lập trong trung tâm trợ giúp chính thức hoặc thẻ hệ thống của OpenAI. Các tuyên bố cốt lõi — giá ba tầng, hạn chế của chính phủ, phê duyệt từng khách hàng, chế độ max/ultra của Sol và lập trường phản đối việc kiểm soát vĩnh viễn của chính phủ — đều được hỗ trợ tốt bởi các nguồn chính thức của OpenAI và các hãng tin lớn bao gồm Wall Street Journal.