Cách Tesla 'hút máu' nhân tài bán dẫn từ TSMC và phản ứng của 'ông trùm' chip Đài Loan

Tesla đang lao vào một cuộc chiến giành nhân tài bán dẫn chưa từng có. Cho siêu nhà máy chip Terafab trị giá 20–25 tỷ USD tại Austin, hãng đã đăng các tin tuyển dụng nhắm thẳng vào Đài Loan, chào mức lương ước tính cao gấp 3–5 lần lương cơ bản của TSMC, cùng cổ phiếu thưởng, hỗ trợ nhà ở và trợ cấp giáo dục cho gia đình được chuyển đến Mỹ . Chiến dịch này nhắm thẳng vào nguồn nhân tài cốt lõi của TSMC — các kỹ sư tích hợp quy trình cấp cao với hơn 10 năm kinh nghiệm và các chuyên gia về công nghệ dưới 7nm, 2nm, và đóng gói tiên tiến CoWoS . TSMC đã đáp trả bằng cách tăng lương 3–5% (lên tới 9% cho nhân viên xuất sắc) trong năm 2026 , nhưng ván cờ này vẫn còn rất xa mới kết thúc. Dưới đây là những gì thực sự đang diễn ra, những gì đã được xác nhận và những gì vẫn chưa chắc chắn.

Chiến lược tuyển dụng

Tesla không hề che giấu mục tiêu của mình. Hãng đã đăng chín vị trí kỹ sư tại Đài Loan, bao gồm toàn bộ chuỗi sản xuất chip tiên tiến: quang khắc (lithography), khắc (etching), màng mỏng (thin-film), hóa cơ phẳng (CMP), khuếch tán (diffusion), đo lường/kiểm soát năng suất (yield/metrology) và tích hợp quy trình (process integration) . Các vị trí này yêu cầu ứng viên có kinh nghiệm với công nghệ dưới 7nm, 2nm và CoWoS — những thế mạnh cốt lõi của TSMC . Một vị trí cụ thể yêu cầu am hiểu quy trình đóng gói tiên tiến như CoWoS và SoIC, những công nghệ do TSMC phát triển và thống trị .

Mức đãi ngộ được đưa ra một cách có chủ đích rất cao. Các báo cáo cho biết Tesla chào mức lương cao gấp 3–5 lần mức phổ biến của TSMC, với tổng thu nhập hàng năm khởi điểm khoảng 240.000 USD (khoảng 6 tỷ VND) . Tại Hàn Quốc, các báo cáo chỉ ra mức lương cơ bản từ 170–350 triệu KRW (~130.000–270.000 USD), gấp khoảng 2–3 lần thu nhập của kỹ sư bán dẫn Hàn Quốc, cùng với tiền thưởng, cổ phiếu, hỗ trợ nhà ở và học phí cho con cái . Tại Mỹ, các tin tuyển dụng chính thức của Tesla cho vị trí kỹ sư quy trình mô-đun (module process engineer) tại Palo Alto cho thấy mức lương cơ bản từ 88.000 đến 240.000 USD, tùy theo kinh nghiệm, mặc dù các tin này không tiết lộ cổ phiếu hay tổng thu nhập .

Tesla cũng đang tuyển dụng kỹ sư Terafab tại Palo Alto (kỹ sư quy trình mô-đun) và Austin (quản lý chương trình kỹ thuật cho xây dựng nhà máy), cho thấy một cuộc săn lùng trên quy mô toàn cầu . Bản thân Musk đã từng chia sẻ các tin tuyển dụng Tesla Hàn Quốc trên mạng xã hội X, kèm theo 16 biểu tượng lá cờ Hàn Quốc và dòng trạng thái: "Nếu bạn làm việc trong lĩnh vực thiết kế, sản xuất bán dẫn hoặc phần mềm AI ở Hàn Quốc, hãy gia nhập Tesla" . Nhóm của ông cũng đã tiếp cận các kỹ sư tại Applied Materials, Samsung và các công ty thiết bị/sản xuất bán dẫn khác .

Phản ứng của TSMC

TSMC đang phản ứng trên nhiều mặt trận. Vào tháng 4 năm 2026, công ty xác nhận sẽ tăng lương trung bình 3–5% trong năm nay, với mức tăng lên tới 9% cho những nhân viên xuất sắc . Đây là một đối trọng trực tiếp nhằm ngăn chặn làn sóng chảy máu chất xám. TSMC đã phân phối kỷ lục 206,1 tỷ Đài tệ (6,5 tỷ USD) tiền thưởng và chia sẻ lợi nhuận cho nhân viên trong năm 2025 — trung bình hơn 2,64 triệu Đài tệ (83.800 USD) cho mỗi nhân viên .

Tuy nhiên, TSMC đang phải đối mặt với áp lực không chỉ từ Tesla. Công ty cũng phải chống đỡ việc bị 'cướp' nhân tài từ các đối thủ Trung Quốc với mức lương "cao gấp nhiều lần" và các đối thủ Hàn Quốc trả tiền thưởng khổng lồ . Cục An ninh Quốc gia Đài Loan đã báo cáo vào tháng 4 năm 2026 rằng Trung Quốc đang gia tăng các nỗ lực có hệ thống nhằm đánh cắp công nghệ bán dẫn và săn trộm nhân tài chip để vượt qua các lệnh kiểm soát xuất khẩu của Mỹ . Bất kỳ sự ra đi quy mô lớn nào của các kỹ sư TSMC — dù là sang Tesla, Trung Quốc hay bất cứ đâu — đều làm dấy lên lo ngại về bảo vệ công nghệ. Một cảnh báo rủi ro nguồn cung đã được đưa ra cho TSMC đặc biệt do thách thức tuyển dụng từ Terafab .

Góc nhìn hoài nghi: Thách thức về khả năng thực thi

Taipei Times và một số nhà quan sát khác đã đánh giá thấp mối đe dọa trước mắt, cho rằng Musk phải đối mặt với những thách thức thực thi khổng lồ . Tesla không có bất kỳ kinh nghiệm sản xuất bán dẫn nào. Công ty gần đây đã mất trưởng nhóm chip Dojo và khoảng 20 thành viên trong nhóm . Việc xây dựng một nhà máy sản xuất chip 2nm có chức năng phức tạp hơn nhiều so với việc đăng tin tuyển dụng, và chuyên môn quy trình sâu rộng của TSMC rất khó để sao chép một cách nhanh chóng .

Ngay cả quy mô của tham vọng cũng rất đáng kinh ngạc. Terafab ước tính cần tới 8.000–10.000 công nhân, bao gồm hàng nghìn kỹ sư có chuyên môn cao . Cơ sở này nhắm tới công nghệ xử lý 2 nanomet — node thương mại khả thi nhất hiện đang bước vào sản xuất hàng loạt . Tesla đặt mục tiêu sản xuất chip suy luận AI (AI5, cung cấp hiệu năng tính toán cao gấp 40–50 lần AI4 hiện tại) với sản xuất lô nhỏ dự kiến vào năm 2026 và sản xuất hàng loạt vào giữa năm 2027 .

Những điều chưa chắc chắn

Một số sự kiện quan trọng vẫn chưa được xác nhận. Con số "lương gấp 3–5 lần" được trích dẫn rộng rãi nhưng đến từ các báo cáo thứ cấp, không phải từ các mức lương được Tesla niêm yết chính thức. Các tin tuyển dụng chính thức của Tesla không tiết lộ mức lương chính xác . Tổng thu nhập thực tế (lương cơ bản cộng với cổ phiếu và phúc lợi tái định cư) có thể thay đổi đáng kể tùy theo vị trí và thâm niên của ứng viên. Ngoài ra, số lượng kỹ sư TSMC thực sự đã chấp nhận lời đề nghị của Tesla vẫn chưa được xác nhận công khai — mặc dù các báo cáo tại Đài Loan cho thấy các tin tuyển dụng đã thu hút hơn 100 hồ sơ trong vòng hai tuần .

Tesla duy trì chiến lược đa dạng hóa nguồn cung như một biện pháp phòng ngừa, với các thỏa thuận với cả TSMC và Samsung để sản xuất chip AI5 thế hệ tiếp theo, nhưng Musk đã ám chỉ rằng cách tiếp cận này sẽ không đủ trong dài hạn .