Đảng Dân chủ muốn đưa việc gỡ thuế quan của Donald Trump đối với hàng hóa Canada lên hàng ưu tiên sớm trong Quốc hội mới. Nhưng nắm đa số ở cả Hạ viện lẫn Thượng viện không đồng nghĩa họ có đủ phiếu để vượt quyền phủ quyết của tổng thống.
6
7
Mục tiêu sớm: đưa thuế quan với Canada ra nghị trường
Trước bầu cử, Thượng nghị sĩ Ron Wyden gọi việc gỡ thuế quan của Trump với Canada là “một trong những ưu tiên hiển nhiên nhất”, lập luận rằng các mức thuế này làm tăng giá và gây tổn hại cho cộng đồng ở hai bên biên giới.
6 Một tường thuật sau bầu cử cho biết đảng Dân chủ dự định nhắm vào thuế quan này trước tiên khi Quốc hội mới bắt đầu hoạt động vào tháng 1, đồng thời tìm kiếm sự ủng hộ từ các nghị sĩ Cộng hòa.
14
Dân biểu Jamie Raskin cũng kỳ vọng Quốc hội sẽ tìm cách gỡ thuế trong “100 ngày đầu” sau khi đảng Dân chủ nắm quyền vào tháng 1. Đây là mốc thời gian mà ông muốn Quốc hội hành động, chứ không phải bằng chứng rằng thuế chắc chắn sẽ được bãi bỏ trong khoảng thời gian đó.
15
Các mức thuế 50% được nêu trong tài liệu áp dụng với một số hàng hóa Canada theo Điều 338 của Đạo luật Thuế quan năm 1930, không phải mọi mặt hàng nhập khẩu từ Canada. CRS ghi nhận Trump công bố mức thuế này ngày 20/7/2026, dự kiến bắt đầu áp dụng từ ngày 19/8.
1
Có thể thông qua dự luật, nhưng vượt quyền phủ quyết mới là bài toán khó
Đảng Dân chủ muốn thúc đẩy luật bãi bỏ thuế quan và hạn chế những thẩm quyền pháp lý cho phép tổng thống đơn phương áp thuế. Họ cũng có thể dùng các phiên điều trần giám sát và những cuộc bỏ phiếu về việc gỡ thuế để chất vấn chính sách thương mại của Trump.
3
6
Tuy nhiên, nếu tổng thống phủ quyết dự luật, Quốc hội cần đạt đa số hai phần ba ở cả hai viện để bác quyền phủ quyết đó.
5 Nếu toàn bộ thành viên bỏ phiếu, ngưỡng tương ứng là 67 phiếu tại Thượng viện và 290 phiếu tại Hạ viện. Vì vậy, đảng Dân chủ sẽ cần sự ủng hộ đáng kể từ phía Cộng hòa để dự luật có thể thành luật.
5
14
Các cuộc bỏ phiếu vẫn có giá trị chính trị ngay cả khi chưa thể ban hành luật: chúng có thể buộc nghị sĩ Cộng hòa công khai chọn ủng hộ hay phản đối thuế quan, thay vì tránh những lá phiếu khó xử về vấn đề này.
12
Canada vẫn phải đàm phán với chính quyền Trump
Bộ trưởng phụ trách thương mại Canada–Mỹ Dominic LeBlanc cho biết chiến lược đàm phán của Canada không thay đổi sau bầu cử, bởi các cuộc trao đổi thương mại vẫn diễn ra với Trump và nội các của ông.
16 Bloomberg cũng đưa tin LeBlanc cảnh báo kết quả bầu cử chưa chấm dứt cuộc chiến thuế quan.
4
Điều đó có nghĩa là sức ép từ Quốc hội có thể tạo thêm động lực chính trị cho việc gỡ thuế, nhưng không bảo đảm thuế sẽ được bãi bỏ. Chừng nào Trump còn quyền phủ quyết, đàm phán với chính quyền Mỹ vẫn là một phần quan trọng trong nỗ lực của Canada.
4
5
11
Những chi tiết chưa thể xác nhận
Các thông tin hiện có không xác nhận cụ thể Wyden đã bàn những phương án lập pháp nào trước khi dự kiến giữ vị trí chủ tịch Ủy ban Tài chính Thượng viện, cũng như không cung cấp đủ chi tiết để xác định chính xác nội dung dự luật mang tên “End Trump’s Tariff Tax Act”. Tương tự, chưa có đủ căn cứ ở đây để kiểm chứng các đánh giá chi tiết về mức độ ủng hộ của nghị sĩ Cộng hòa đối với việc gỡ thuế.
Kết luận thận trọng là đảng Dân chủ muốn sớm thúc đẩy việc bãi bỏ thuế và tăng giám sát chính sách thương mại, chứ chưa thể bảo đảm các mức thuế sẽ được gỡ. Kết quả sẽ phụ thuộc vào việc họ có thuyết phục được đủ nghị sĩ Cộng hòa ủng hộ hay không.
7
11
12