AutoWarCom được kỳ vọng làm gì — và những điểm vẫn chưa rõ

Pete Hegseth công bố kế hoạch lập Bộ Tư lệnh Chiến tranh Tự hành, gọi tắt là AutoWarCom, nhằm đẩy nhanh việc phát triển và đưa các năng lực tự hành, robot vào sử dụng trong quân đội Mỹ. Bộ tư lệnh bốn sao này được kỳ vọng điều phối công việc trên toàn lực lượng liên quân, thay vì để từng quân chủng theo đuổi riêng lẻ. Mục tiêu được nêu là thành lập trước ngày 1/10/2027; điều đó không có nghĩa bộ máy đã hoạt động đầy đủ. 178

AutoWarCom dự kiến làm gì?

Hegseth mô tả bộ tư lệnh mới sẽ có “thẩm quyền tương tự quân chủng” để mở rộng năng lực tự hành và robot trong quân đội. Theo các tường thuật, nhiệm vụ có thể bao gồm phát triển và cung cấp những năng lực này, từ drone đến các hệ thống khác. 17

Điều đó sẽ tạo cho AutoWarCom vai trò trên toàn lực lượng, bên cạnh các bộ tư lệnh tác chiến hiện có của Lầu Năm Góc. Kế hoạch được giới thiệu như một phần bổ sung cho cơ cấu hiện tại, không phải phương án thay thế. Tuy vậy, thẩm quyền chính xác của đơn vị mới và cách phối hợp với các quân chủng còn phụ thuộc vào quá trình triển khai. 78

Vì sao muốn lập một bộ tư lệnh mới?

Lập luận của Hegseth là công nghệ tự hành và chiến tranh bằng drone đang thay đổi nhanh, trong khi hệ thống mua sắm truyền thống của quân đội không theo kịp. Bộ tư lệnh mới được kỳ vọng giúp tăng tốc quá trình phát triển và triển khai trên toàn lực lượng. 3

Chiến sự ở Ukraine là một phần trong lý do được nêu. Hegseth viện dẫn bài học từ cuộc chiến này: cần điều chỉnh hệ thống theo yêu cầu tác chiến, thay vì đặt cược vào một loại drone hay nền tảng duy nhất. Theo cách ông trình bày, trọng tâm là xây dựng năng lực có thể thích ứng và mở rộng quy mô, chứ không chỉ mua một mẫu hệ thống tiêu chuẩn. 45

Những điểm vẫn còn bỏ ngỏ

Các thông tin hiện có phác thảo nhiệm vụ rộng của AutoWarCom, nhưng chưa giải thích đầy đủ trách nhiệm của bộ tư lệnh mới sẽ được phân chia ra sao với những nỗ lực chống drone hiện hành. Các tường thuật cũng chưa nêu rõ những cơ chế bảo vệ nào sẽ chi phối việc sử dụng hệ thống tự hành. 78

Đây là những vấn đề đáng chú ý khi quân đội mở rộng sử dụng robot và hệ thống có AI. Các chuyên gia từng cảnh báo rộng hơn rằng việc phát triển AI thiếu kiểm soát và cạnh tranh công nghệ có thể làm tăng rủi ro an ninh. Vì vậy, độ tin cậy của hệ thống, mức độ con người kiểm soát các quyết định gây chết người và trách nhiệm giải trình vẫn là những câu hỏi cần được xem xét — nhưng thông báo về AutoWarCom chưa đưa ra câu trả lời.

Ở thời điểm này, có thể hiểu AutoWarCom là đề xuất tổ chức mới của Lầu Năm Góc nhằm mở rộng chiến tranh tự hành: một bộ tư lệnh bốn sao có nhiệm vụ liên quân, dự kiến được thành lập theo mốc thời gian đã nêu, trong khi nhiều chi tiết về vận hành và giám sát vẫn cần làm rõ. 78