Vì sao Trump không chọn Scott Bessent làm “trùm AI”?

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 25/9/2026 tuyên bố Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent sẽ không giữ vai trò “trùm” trí tuệ nhân tạo (AI), hay “Super Intelligence czar” theo cách gọi của ông. Trump nói Bessent không muốn nhận vị trí này, đồng thời khẳng định muốn giữ ông ở Bộ Ngân khố vì đang làm tốt công việc hiện tại. 1

Tuyên bố được đưa ra sau khi Reuters đưa tin Bessent có thể được cân nhắc cho vị trí này. Trước đó, ông cũng đã có các cuộc trao đổi tập trung vào AI với Phó Thủ tướng Trung Quốc Hà Lập Phong. 1917

Bessent ở lại Bộ Ngân khố, còn vị trí cố vấn AI vẫn bỏ ngỏ

Trump nêu hai lý do không chọn Bessent: ông không muốn nhận việc và tổng thống muốn ông tiếp tục làm Bộ trưởng Tài chính. Như vậy, quyết định ngày 25/9 giải đáp câu hỏi về việc bổ nhiệm Bessent, chứ chưa cho biết ai có thể thay thế ông trong vai trò AI dự kiến. 1

Trước đó, ngày 19/9, Trump nói sẽ bổ nhiệm một cố vấn AI và lập “AI Force”, ví sáng kiến này với Lực lượng Không gian Mỹ (Space Force). Tuy nhiên, ông chưa công bố cơ cấu tổ chức hay cách triển khai của hai kế hoạch. Trump về sau dùng cụm “Super Intelligence”, viết tắt là “SI”, để gọi AI. 181

Vì vậy, hiện vẫn chưa rõ cố vấn AI sẽ có quyền hạn gì, “AI Force” sẽ hoạt động ra sao, hoặc ai sẽ lãnh đạo các sáng kiến này. 118

Đề xuất của Bessent về trao đổi sự cố AI với Trung Quốc

Sau cuộc gặp với Hà Lập Phong, Bessent cho biết phía Mỹ đã đề xuất một cơ chế thông báo về AI để hai nước cân nhắc. Mục tiêu là tạo kênh trao đổi khi xảy ra sự cố AI nghiêm trọng đến mức có thể trở thành vấn đề an ninh quốc gia; đề xuất được để Tổng thống Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình xem xét. 17

Điều này không đồng nghĩa Mỹ và Trung Quốc đã lập một hệ thống cảnh báo chung. Các thông tin được công bố mô tả đây là đề xuất của phía Mỹ và khả năng đối thoại, chứ chưa xác nhận hai chính phủ đã thống nhất vận hành một cơ chế chính thức. 17

Quan điểm khác biệt về rủi ro và quản lý AI

Trump cho rằng đã có các biện pháp bảo vệ cần thiết và Bộ Tư pháp có thể xử lý vấn đề liên quan đến AI nếu cần; ông phản đối việc ban hành thêm quy định mới cho lĩnh vực này. Cố vấn David Sacks cũng bác bỏ một số lo ngại của công chúng về AI là gieo rắc sợ hãi, đồng thời cho rằng nhà phát triển nên chịu trách nhiệm về độ an toàn của sản phẩm.

Ở chiều ngược lại, một số ý kiến kêu gọi giám sát chặt chẽ hơn. Theo Reuters, CEO Anthropic Dario Amodei đã thúc giục tiến hành các cuộc kiểm toán độc lập đối với những mô hình AI tiên tiến.

Đề xuất của Bessent về kênh trao đổi Mỹ–Trung hẹp hơn một khuôn khổ quản lý AI toàn diện: trọng tâm là cách hai bên thảo luận về những rủi ro an ninh chung. Đây vẫn là đề xuất, không phải bằng chứng cho thấy hai nước đã đồng thuận về một cách tiếp cận rộng hơn đối với quản trị AI. 17