Aramco nối lại đường ống Yanbu, chuyển thêm dầu qua Oman

Saudi Aramco đang xử lý gián đoạn xuất khẩu theo hai hướng: khôi phục đường ống Đông – Tây dẫn dầu tới cảng Yanbu bên bờ Biển Đỏ, đồng thời tăng đưa dầu từ các cảng vùng Vịnh tới điểm chuyển tàu ngoài khơi Sohar, Oman. Hai hướng này giúp triển vọng nguồn cung sáng hơn, nhưng đường ống chạy lại không đồng nghĩa công suất xuất khẩu đã trở về mức cũ.4210

Yanbu: Đường ống chạy lại, dầu xuất khẩu chưa chắc đã thông suốt

Theo các bản tin, vụ tấn công bằng máy bay không người lái làm hư hại các trạm bơm đã khiến đường ống ngừng hoạt động ngày 13/9 và việc bốc dầu tại Yanbu bị đình trệ.19 Ngày 22/9, các nguồn tin nắm tình hình vận hành nói với Reuters rằng đường ống đã khởi động lại và xuất khẩu qua Yanbu có thể nối lại trong ngày. Một số bản tin cho biết dầu mới được bơm ở lưu lượng thấp; thông tin về việc khởi động lại chưa xác nhận hoạt động bốc dầu tại cảng đã thực sự nối lại.48

Mốc khôi phục hoàn toàn vẫn chỉ là ước tính. Một bản tin sau đó nêu khả năng cần sáu đến tám tuần, chứ không đưa ra ngày hoàn tất đã được xác nhận.10 Vì vậy, chưa thể mặc định tuyến Biển Đỏ đã vận chuyển được khối lượng như trước.

Ras Tanura – Sohar: Thêm lựa chọn cho người mua, không tránh được Hormuz

Các nguồn tin thương mại nói với Reuters rằng Saudi Arabia đã bán khoảng 60 triệu thùng dầu cho tháng 9 và 10 theo phương án xuất từ cảng Ras Tanura, đưa dầu qua eo biển Hormuz rồi chuyển từ tàu này sang tàu khác ngoài khơi Sohar, Oman.2 Con số đó là lượng dầu đã bán cho giai đoạn hai tháng, không có nghĩa toàn bộ đã được vận chuyển.

Aramco cũng chào thêm các loại dầu Arab Light, Arab Medium và Arab Heavy cho khách hàng mua theo hợp đồng dài hạn tại châu Á, với phương án nhận dầu ngoài khơi Sohar.5 Dữ liệu vận tải biển được Reuters dẫn lại cho thấy khoảng 14 triệu thùng đã được bốc lên bảy tàu chở dầu cỡ lớn tại các cảng vùng Vịnh ngày 20/9. Đây là dấu hiệu riêng về hoạt động xuất dầu gia tăng, không phải lượng để cộng thêm vào con số 60 triệu thùng đã bán.3

Sohar nằm ngoài eo biển Hormuz, nên tàu của người mua có thể nhận dầu ở phía ngoài eo biển. Tuy nhiên, dầu xuất từ Ras Tanura vẫn phải đi qua Hormuz mới tới được điểm chuyển tàu: phương án này đổi nơi người mua nhận dầu, chứ không loại bỏ rủi ro tại eo biển.25 Các thông tin hiện có cũng chưa làm rõ điều khoản của đề nghị Aramco đứng ra thu xếp vận chuyển cho người mua; không nên mặc nhiên coi đó là sự bảo đảm về chi phí hay rủi ro.

Giá dầu và khách hàng chịu tác động ra sao?

Triển vọng thêm dầu Saudi Arabia ra thị trường đã tạo sức ép giảm giá. Reuters cho biết dầu Brent chốt phiên 22/9 ở mức 99,25 USD/thùng, giảm 1,09 USD, khi giới giao dịch đánh giá việc đường ống khởi động lại cùng lượng dầu vận chuyển qua Hormuz tăng lên.17 Phản ứng giá cho thấy kỳ vọng nguồn cung cải thiện, không phải xác nhận gián đoạn đã chấm dứt.

Với các nhà máy lọc dầu châu Á đang tìm thêm nguồn mua, hàng chào qua Sohar mở ra một lựa chọn tiềm năng.5 Nhưng nguồn hàng không phải vô hạn: Reuters dẫn tin rằng ít nhất hai khách hàng lọc dầu tại châu Âu được thông báo sẽ không nhận dầu Saudi Arabia trong tháng 10 sau vụ tấn công đường ống.1 Những báo cáo được cung cấp cũng chưa lượng hóa việc nguồn dầu Iran hoặc Nga kém sẵn có đã làm nhu cầu đối với các lô dầu Saudi Arabia thay đổi đến mức nào.

Việc Tổng giám đốc Amin Nasser nghiên cứu thêm các tuyến xuất khẩu nên được nhìn như nỗ lực tăng khả năng ứng phó về dài hạn, không phải công suất mà khách hàng có thể trông cậy ngay lúc này. Trước mắt, hai câu hỏi quan trọng vẫn là Yanbu có thể khôi phục bốc dầu nhanh đến đâu và dầu từ các cảng vùng Vịnh có tiếp tục đi qua Hormuz được hay không.42