Trung Quốc nhập hơn 1.000 tấn vàng: Giá, tỷ giá và nhu cầu cùng thúc đẩy

Trong tám tháng đầu năm 2026, Trung Quốc nhập hơn 1.000 tấn vàng — nhiều hơn cả năm 2025 và là mức cao nhất cho giai đoạn tháng 1–8 trong chuỗi số liệu hải quan có thể so sánh từ năm 2017. Trị giá nhập khẩu được báo cáo vào khoảng 158,8 tỷ USD. Đằng sau đà tăng là sự kết hợp giữa giá vàng quốc tế hạ nhiệt, đồng nhân dân tệ mạnh hơn và nhu cầu đầu tư trong nước duy trì ở mức cao. 15

Vì sao nhập khẩu tăng mạnh?

Vàng trên thị trường quốc tế được định giá bằng USD. Khi đồng nhân dân tệ mạnh lên, người mua tại Trung Quốc cần ít nội tệ hơn để mua cùng một lượng vàng; giá quốc tế giảm càng khiến việc mua từ nước ngoài hấp dẫn hơn. Trong khi đó, giá vàng tại Trung Quốc vẫn nhỉnh hơn một chút so với giá tham chiếu quốc tế — dấu hiệu cho thấy nhu cầu nội địa đủ mạnh để tạo động lực nhập khẩu. Tuy nhiên, số liệu nhập khẩu không cho biết riêng từng yếu tố đã đóng góp bao nhiêu vào mức tăng. 13

Thay đổi về cơ chế cấp phép nhập khẩu được đưa tin trong tháng 6 cũng có thể ảnh hưởng đến thời điểm các đơn vị được chấp thuận đưa vàng vào Trung Quốc. Một nhà phân tích được dẫn lời cho rằng đồng nhân dân tệ mạnh tạo điều kiện để cơ quan quản lý phê duyệt hạn ngạch nhập khẩu rộng rãi hơn. Dữ liệu hiện có không xác định được bao nhiêu tấn vàng, hay bao nhiêu trong tổng trị giá 158,8 tỷ USD, đến từ thay đổi về cấp phép. 19

Ai đang mua vàng?

Nhu cầu không chỉ đến từ dự trữ chính thức. Hoạt động mua vàng miếng và tiền vàng được ghi nhận cho thấy sự quan tâm đối với vàng vật chất. Các quỹ ETF vàng tại Trung Quốc — quỹ giao dịch trên sàn nắm giữ vàng — tăng lượng vàng nắm giữ khoảng 44 tấn từ đầu năm đến hết tháng 8, trong đó riêng tháng 8 tăng 11 tấn. Cũng trong tháng 8, Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc báo cáo dự trữ vàng tăng 20,2 tấn. 149

Cần đọc đúng từng thước đo: số liệu hải quan ghi nhận vàng nhập khẩu, số liệu ETF phản ánh lượng vàng các quỹ nắm giữ, còn số liệu của ngân hàng trung ương phản ánh dự trữ chính thức. Không thể cộng chúng lại, cũng không thể từ đó tính tỷ lệ vàng nhập khẩu thuộc về từng nhóm người mua. Việc ngân hàng trung ương tăng dự trữ là một phần của bức tranh, nhưng tự nó không giải thích được lượng nhập khẩu vượt 1.000 tấn. 124

Có phải Trung Quốc bán trái phiếu Mỹ để mua vàng?

Chưa có căn cứ để kết luận như vậy. Lượng trái phiếu Kho bạc Mỹ do Trung Quốc nắm giữ được báo cáo là giảm trong lúc nhập khẩu vàng tăng — diễn biến phù hợp với khả năng đa dạng hóa tài sản. Nhưng hai bộ số liệu theo dõi những loại tài sản khác nhau và có thể liên quan đến những chủ thể mua bán khác nhau. Việc chúng biến động cùng thời điểm không chứng minh rằng tiền thu từ bán trái phiếu đã được dùng để trả cho vàng nhập khẩu. 5

Tương tự, việc nhập khẩu tăng sau đỉnh giá vàng hồi tháng 1 phù hợp với khả năng người mua tranh thủ lúc giá điều chỉnh. Chỉ riêng thời điểm mua không đủ để chứng minh có một chiến lược phối hợp ở cấp chính thức, hay người mua đã canh đúng nhịp thị trường. 3