OpenAI và Anthropic giảm giá trị ngầm định trên Hyperliquid giữa làn sóng lo ngại về an toàn AI

Đợt giảm cuối tuần của các hợp đồng OpenAI và Anthropic trên Hyperliquid là tín hiệu đáng chú ý từ một thị trường nhỏ, mang tính đầu cơ cao — chứ không phải cuộc định giá lại chính thức đối với hai công ty tư nhân. Ngay cả sau khi giảm, các hợp đồng này vẫn hàm ý tổng giá trị hơn 3,5 nghìn tỷ USD, trong khi tranh luận về an toàn AI ngày càng gay gắt.

OpenAI giảm 11%, Anthropic giảm 4%

Các hợp đồng tổng hợp trên Hyperliquid hàm ý định giá của OpenAI ở khoảng 1,465 nghìn tỷ USD, giảm khoảng 11%; còn Anthropic ở trên 2,07 nghìn tỷ USD, giảm khoảng 4%. Như vậy, tổng định giá ngầm định của cả hai vẫn vượt 3,5 nghìn tỷ USD, dù khoảng 270 tỷ USD giá trị ngầm định đã biến mất chỉ trong vài giờ. 5

Các con số này rất gây chú ý, nhưng không nên hiểu là mức định giá chính thức. Không có cổ phần nào của OpenAI hoặc Anthropic được mua bán thông qua những hợp đồng này, và cũng không công ty nào tự đặt ra các mức giá đó.

Hợp đồng trên Hyperliquid thực chất là gì?

Đây là các hợp đồng phái sinh vĩnh cửu tổng hợp, cho phép nhà giao dịch đặt cược vào một mức định giá ngầm định của công ty. Người nắm giữ không sở hữu cổ phần, không có quyền biểu quyết, không có quyền đối với tài sản doanh nghiệp và cũng không thể chuyển đổi hợp đồng thành cổ phần của công ty tư nhân. Giá hợp đồng chỉ là quy ước thị trường để biểu thị vốn hóa ngầm định. 32

Khác biệt này rất quan trọng. Giá của hợp đồng có thể bị tác động mạnh bởi độ sâu thanh khoản, đòn bẩy, cơ chế funding và thiết kế thị trường tham chiếu. Vì thế, nó không tương đương với định giá trong một vòng gọi vốn, giá IPO hay mức định giá được công ty phê chuẩn.

Theo các thông tin được cung cấp, hợp đồng Anthropic đã bị đóng băng tại mức giá trung bình 24 giờ gần nhất và được tất toán, nên không còn giao dịch trên Hyperliquid. 5

Vì sao cảnh báo an toàn AI trở thành câu chuyện của thị trường?

Đợt bán tháo diễn ra cùng lúc sự chú ý tăng lên đối với cảnh báo của Jacob Coxon, nhà nghiên cứu từng làm việc tại OpenAI trước khi chuyển sang Anthropic. Coxon đã rời Anthropic và cáo buộc cả hai phòng thí nghiệm AI đang “đánh cược mạng sống của chúng ta”. Ông cảnh báo các hệ thống ngày càng mạnh có thể trở nên siêu phàm, xâm nhập hệ thống máy tính thông qua tấn công mạng và có thể dẫn đến hậu quả thảm khốc trước khi thập kỷ này kết thúc. 14

Thông điệp của Coxon nhận được nhiều chú ý vì ông từng làm việc tại cả hai công ty và được cho là đã rời Anthropic trước khi quyền lợi cổ phần của mình được vesting. 15

Lập luận cốt lõi của ông nói về quỹ đạo tương lai: cuộc đua hướng tới những hệ thống AI tự cải thiện nhưng chưa được kiểm soát đầy đủ. Đây không phải bằng chứng rằng các mô hình hiện tại có thể gây tuyệt chủng cho loài người ngay hôm nay. Các rủi ro gần hơn gồm lạm dụng, tấn công mạng và biện pháp bảo vệ không đủ mạnh; kịch bản tuyệt chủng phụ thuộc vào việc năng lực AI tiếp tục tăng nhanh và con người thất bại trong kiểm soát chúng. 14

Evan Hubinger, người phụ trách nghiên cứu căn chỉnh AI tại Anthropic, công khai nhấn mạnh mức độ nghiêm trọng của rủi ro dài hạn này khi nói ông ước tính xác suất AI dẫn tới tuyệt chủng loài người là trên 10%. 4

Phản ứng chính trị và tác động tới kế hoạch IPO

David Sacks kêu gọi tạm dừng kế hoạch IPO của Anthropic cho đến khi các cáo buộc của Coxon được điều tra. 4

Về phía OpenAI, CEO Sam Altman nói công ty sẽ không IPO trong năm 2026. Ông gọi việc lên sàn vào lúc này là “thiếu thận trọng”, viện dẫn khối lượng công việc còn lại về an toàn và căn chỉnh AI; Altman cũng cho rằng ngay cả xác suất 10% AI gây tuyệt chủng nhân loại trước cuối thập kỷ này cũng là không thể chấp nhận. 2

Các thông tin được cung cấp cho thấy thời điểm IPO dự kiến không sớm hơn năm 2027. 3

Riêng Anthropic được cho là đang hướng tới mức định giá trên thị trường đại chúng gần 2 nghìn tỷ USD, so với mức định giá tư nhân được đưa tin là 965 tỷ USD. Tuy nhiên, các nguồn cung cấp không xác lập độc lập rằng công ty đã hoàn tất hồ sơ IPO hoặc có lịch niêm yết chắc chắn; vì vậy, đây nên được xem là kỳ vọng được đưa tin, không phải dữ kiện đã chốt. 7

Nhà đầu tư nên đọc biến động này như thế nào?

Đà giảm trên Hyperliquid cho thấy một số nhà giao dịch đã bắt đầu áp “chiết khấu” cho rủi ro an toàn và quản trị đối với hai công ty vẫn đang được gán mức định giá phi thường. Tuy nhiên, cấu trúc sản phẩm và khả năng thanh khoản hạn chế khiến biến động này không thể được xem là đồng thuận đáng tin cậy của thị trường rộng lớn về giá trị của OpenAI hay Anthropic.

Tín hiệu bền vững hơn nằm ở mâu thuẫn đang lộ rõ trong ngành AI: nhà đầu tư vẫn đặt cược vào tăng trưởng đặc biệt nhanh, trong khi các nhà nghiên cứu và lãnh đạo doanh nghiệp tranh luận liệu tiến bộ năng lực có đang vượt quá khả năng căn chỉnh AI, an ninh mạng, giám sát và quản trị hay không. Bất đồng không chủ yếu nằm ở việc AI hiện tại có rủi ro đáng kể hay không, mà ở tốc độ các rủi ro này có thể leo thang, mức độ đầy đủ của các biện pháp tự nguyện, và trọng số nên dành cho một kịch bản xác suất thấp nhưng mang tính tồn vong. 124