Anh chuẩn bị luật buộc Apple, Google chặn ảnh khỏa thân trên thiết bị của trẻ em

Chính phủ Anh đang chuẩn bị luật buộc các nền tảng thiết bị như Apple và Google, cùng những nhà cung cấp ứng dụng trẻ em sử dụng, phải ngăn người dưới 18 tuổi chụp, chia sẻ hoặc xem ảnh khỏa thân trên điện thoại thông minh và máy tính bảng. Mục tiêu là các biện pháp bảo vệ phải hoạt động xuyên suốt những dịch vụ liên quan, thay vì chỉ là tùy chọn để người dùng tự bật.1

Đây mới là định hướng chính sách, chưa phải luật đã có hiệu lực. Các chi tiết quan trọng về kỹ thuật, phạm vi áp dụng và chế tài vẫn chưa được công bố đầy đủ.

Luật dự kiến sẽ yêu cầu gì?

Theo tuyên bố của chính phủ, các công ty công nghệ sẽ phải kích hoạt tính năng sẵn có hoặc đưa ra giải pháp kỹ thuật trên điện thoại và máy tính bảng để phát hiện, chặn ảnh khỏa thân đối với tài khoản hay thiết bị do người dưới 18 tuổi sử dụng.1

Cách tiếp cận này không chỉ nhắm vào một ứng dụng nhắn tin. Chính phủ cũng muốn đặt ra yêu cầu với các ứng dụng được trẻ em sử dụng, nhằm ngăn trẻ truy cập hoặc chia sẻ loại nội dung này qua các dịch vụ đó. Những ứng dụng nào, tính năng hệ điều hành nào và loại hình ảnh nào thuộc phạm vi điều chỉnh sẽ phụ thuộc vào văn bản luật sau cùng.

Định hướng ban đầu là chế độ bảo vệ được bật mặc định cho trẻ em. Người lớn chỉ có thể sử dụng chức năng không bị chặn sau khi chứng minh mình trên 18 tuổi.1

Vì sao Anh chuyển từ tự nguyện sang lập pháp?

Tháng 6, Apple và Google được cho ba tháng để trình lộ trình và tự nguyện tăng cường bảo vệ. Chính phủ khi đó nói sẽ lập pháp nếu ngành công nghệ không có hành động đủ mạnh trong thời hạn này.1

Sau đó, các bộ trưởng thừa nhận hai công ty đã có những thay đổi đáng kể ở cấp hệ điều hành và tiến triển theo hướng chặn thay vì chỉ làm mờ ảnh khỏa thân trên thiết bị của người dùng chưa đủ tuổi. Việc Apple triển khai kiểm tra độ tuổi và các biện pháp an toàn cũng được xem là bước phát triển quan trọng. Tuy vậy, kết luận của chính phủ là các giải pháp tự nguyện vẫn chưa bao quát toàn bộ hệ sinh thái thiết bị và ứng dụng.1

Điểm khác biệt này rất quan trọng: một tính năng bảo vệ trong một kênh liên lạc có thể giảm rủi ro, nhưng chưa chắc ngăn được ảnh bị tạo, lưu, trao đổi hoặc truy cập ở nơi khác trên cùng thiết bị. Dự luật được kỳ vọng sẽ bịt khoảng trống đó.

Những cảnh báo từng được đưa ra với doanh nghiệp

Tối hậu thư ban đầu đi kèm cảnh báo rằng luật mới có thể được ban hành nếu biện pháp tự nguyện không đạt yêu cầu. Các thông tin chính sách trước đó đề cập khả năng phạt doanh nghiệp vi phạm, và trong trường hợp cuối cùng có thể xem xét trách nhiệm hình sự đối với lãnh đạo công ty công nghệ.1

Tuy nhiên, mô hình thực thi cuối cùng chưa được công bố. Trước khi dự luật được trình ra, chưa thể khẳng định hình thức xử phạt, quyền hạn của cơ quan quản lý hay tiêu chí tuân thủ nào sẽ trở thành luật.

Vấn nạn mà chính sách muốn ngăn chặn

Trọng tâm là những hình ảnh do chính trẻ em tạo hoặc chia sẻ, thường trong bối cảnh bị dụ dỗ, ép buộc hay tống tiền. Internet Watch Foundation (IWF) — tổ chức của Anh chuyên tiếp nhận và đánh giá báo cáo về nội dung xâm hại tình dục trẻ em trực tuyến — đã đánh giá 424.047 báo cáo trong năm 2024. Trong số đó, 291.273 báo cáo được xác nhận có chứa, liên kết đến hoặc quảng cáo hình ảnh xâm hại tình dục trẻ em phạm pháp. Đáng chú ý, 91% số báo cáo bị xác định là tội phạm có nội dung “tự tạo”.5

Một con đường khiến tổn hại leo thang là sextortion — tống tiền tình dục trực tuyến. Trẻ có thể bị ép gửi ảnh, rồi bị đe dọa phát tán nếu không gửi thêm ảnh, trả tiền hoặc làm theo yêu cầu khác.

Dữ liệu của Childline, dịch vụ tư vấn cho trẻ em tại Anh, cho thấy áp lực đối với các kênh hỗ trợ đang gia tăng. Từ tháng 4/2025 đến tháng 3/2026, dịch vụ này thực hiện 2.444 phiên tư vấn liên quan đến xâm hại và bóc lột tình dục trẻ em trên mạng; 242 phiên có nhắc đến sextortion vì mục đích tiền bạc.2 IWF cũng cho biết số báo cáo về tống tiền tình dục trẻ em tăng 72% so với cùng kỳ trong nửa đầu năm 2025; trẻ em trai chiếm 97% các trường hợp được xác nhận trong bộ dữ liệu này.4

Những con số đó không chứng minh rằng biện pháp kiểm soát ở cấp thiết bị, nếu áp dụng một mình, sẽ chấm dứt lạm dụng. Nhưng chúng lý giải vì sao các bộ trưởng muốn can thiệp sớm hơn, trước khi ảnh bị tạo, gửi đi hoặc bị dùng làm công cụ tống tiền.

Apple và Google đã có công cụ, nhưng bị cho là chưa đủ

Apple và Google hiện đã có một số công cụ an toàn cho trẻ em và tài khoản được giám sát. Tính năng Communication Safety của Apple được thiết kế để cảnh báo hoặc bảo vệ người dùng nhỏ tuổi trước ảnh khỏa thân trong những bối cảnh liên lạc được hỗ trợ; Google cũng có các biện pháp kiểm soát an toàn trẻ em gắn với trải nghiệm tài khoản được giám sát.

Lập trường của chính phủ Anh là các biện pháp đó vẫn chưa đáp ứng yêu cầu nếu không bao phủ đáng tin cậy toàn bộ thiết bị và các ứng dụng trẻ em sử dụng. Vì vậy, luật dự kiến đặt ra ngưỡng cao hơn: biện pháp bảo vệ phải được tích hợp vào trải nghiệm sử dụng thiết bị của trẻ, thay vì là tính năng giới hạn hoặc tùy chọn.1

Bài toán quyền riêng tư và nguy cơ giám sát

Câu hỏi lớn chưa có lời giải là thiết bị sẽ phân biệt người lớn với trẻ em, cũng như phát hiện ảnh khỏa thân, bằng cách nào mà không dẫn tới giám sát quá mức các hoạt động riêng tư hợp pháp.

Các nhóm vận động vì quyền kỹ thuật số cảnh báo hệ thống bảo đảm độ tuổi có thể bao gồm ước tính tuổi bằng dữ liệu sinh trắc học, kiểm tra danh tính, lập hồ sơ hành vi hoặc chia sẻ dữ liệu. Open Rights Group cho rằng việc kiểm tra tuổi trực tuyến có thể biến thành quy trình định danh số xâm lấn, thay vì chỉ là cách chứng minh độ tuổi đơn giản như ngoài đời.

Mối lo tương tự áp dụng với việc kiểm soát hình ảnh. Một hệ thống nhằm bảo vệ trẻ em có thể cần phân tích ảnh riêng tư trên thiết bị hoặc trong dịch vụ liên lạc. Tác động đến quyền riêng tư sẽ tùy thuộc vào những lựa chọn chưa được công bố: việc phát hiện diễn ra ngay trên thiết bị hay qua máy chủ dịch vụ; dữ liệu ảnh có rời khỏi thiết bị hay không; kết quả nhầm lẫn được xử lý thế nào; dữ liệu nào được lưu lại; và có cơ chế giám sát độc lập hoặc khiếu nại hay không.

Một dự luật khả thi sẽ phải chứng minh được rằng nó vừa bảo vệ trẻ em, vừa giới hạn việc thu thập dữ liệu, ngăn lạm dụng và duy trì con đường thực tế để người lớn tiếp cận nội dung hợp pháp.

Bước tiếp theo

Chính phủ Anh cho biết sẽ đưa ra luật sơ cấp — tức đạo luật cần Quốc hội thông qua — nhưng chưa công bố thời gian biểu cụ thể hoặc khuôn khổ pháp lý, kỹ thuật hoàn chỉnh. Điều đó để lại nhiều câu hỏi cho Quốc hội, doanh nghiệp công nghệ, các tổ chức bảo vệ trẻ em và giới bảo vệ quyền riêng tư.

Các tổ chức bảo vệ trẻ em cho rằng biện pháp tự nguyện đã không tiến đủ nhanh trước sự gia tăng của sextortion và hình ảnh xâm hại “tự tạo”. Trong khi đó, các nhà hoạt động vì quyền riêng tư sẽ giám sát chặt chẽ xem mô hình cuối cùng có biến công cụ an toàn thành việc kiểm tra danh tính thường xuyên hoặc quét nội dung mặc định hay không.

Vì thế, phép thử của dự luật có hai vế: phải giảm được thực chất nguy cơ trẻ em bị cưỡng ép và lạm dụng qua hình ảnh, đồng thời đặt ra giới hạn rõ ràng, tương xứng đối với cách dữ liệu định danh và ảnh riêng tư của mọi người được xử lý.