Tòa EU bác đơn của Opera: Microsoft Edge vẫn không bị xếp là “người gác cổng” theo DMA

Opera, hãng trình duyệt của Na Uy, đã thua kiện trong nỗ lực buộc Microsoft Edge phải tuân thủ các nghĩa vụ dành cho “người gác cổng” theo Đạo luật Thị trường Kỹ thuật số của Liên minh châu Âu (DMA). Ngày 2/9/2026, Tòa án Chung EU đã bác toàn bộ đơn kiện, qua đó giữ nguyên quyết định của Ủy ban châu Âu từ tháng 2/2024: Edge không được chỉ định là dịch vụ “người gác cổng”. 1

Điểm đáng chú ý là Edge vẫn đáp ứng các ngưỡng định lượng trong DMA. Tuy nhiên, phán quyết khẳng định những con số này chỉ tạo ra suy đoán có thể bị bác bỏ, chứ không tự động dẫn tới việc bị xếp vào diện quản lý nghiêm ngặt.

Vì sao Edge vẫn nằm ngoài các nghĩa vụ của DMA?

DMA đặt câu hỏi liệu một dịch vụ nền tảng cốt lõi có phải là cửa ngõ quan trọng để doanh nghiệp tiếp cận người dùng cuối hay không. Ủy ban châu Âu kết luận Edge chưa đạt vai trò đó, dù Microsoft vượt qua các tiêu chí định lượng áp dụng cho dịch vụ trình duyệt. 1

Tòa án Chung đồng tình rằng Ủy ban có thể xem xét vượt ra ngoài các ngưỡng số học, đánh giá vị thế thực tế của Edge trên thị trường. Cụ thể, Ủy ban được quyền dựa vào quy mô sử dụng thấp của Edge và so sánh mức sử dụng này với các trình duyệt cạnh tranh để xác định mức độ quan trọng thực tế của Edge với vai trò cầu nối từ doanh nghiệp đến người dùng. 1

Đánh giá cũng tính đến mức độ kiểm soát độc lập của Microsoft đối với các tính năng quan trọng của dịch vụ trình duyệt, trong bối cảnh Edge sử dụng nhân trình duyệt Blink. Bên cạnh đó, Ủy ban xem xét liệu mối liên kết của Edge với hệ sinh thái Microsoft có thực sự khiến trình duyệt này trở thành một cửa ngõ đủ quan trọng hay không. Theo Ủy ban, các biện pháp như cài sẵn trên Windows và hoạt động quảng bá chưa tạo ra mức độ ảnh hưởng đó. 1

Lập luận của Opera bị bác thế nào?

Opera cho rằng Ủy ban châu Âu đã áp dụng sai tiêu chí của DMA khi chấp nhận lập luận phản bác của Microsoft đối với suy đoán pháp lý phát sinh từ các ngưỡng định lượng. Đơn kiện của Opera tập trung vào kết luận rằng Edge không phải cửa ngõ quan trọng để doanh nghiệp tiếp cận người dùng cuối.

Tòa không chấp nhận lập luận này. Theo Tòa, Ủy ban có quyền xem xét mức sử dụng thực tế và đối chiếu Edge với các trình duyệt khác, bởi đây đều là yếu tố liên quan trực tiếp đến tầm quan trọng thực tế của Edge như một cửa ngõ. 1

Nói cách khác, việc vượt ngưỡng định lượng không thể thay thế cho phép thử cốt lõi của DMA. Một dịch vụ vẫn có thể không bị chỉ định là “người gác cổng” nếu bằng chứng cho thấy vai trò cửa ngõ của dịch vụ đó không đủ đáng kể.

“Lập luận được chứng minh đầy đủ” có ý nghĩa gì?

Tòa án kết luận Microsoft đã đưa ra các lập luận được chứng minh đầy đủ để cho thấy Edge không phải cửa ngõ quan trọng theo DMA. 1

Kết luận này đáng chú ý cho các tranh chấp chỉ định “người gác cổng” trong tương lai. Nó cho thấy Ủy ban có thể chấp nhận chứng cứ phản bác suy đoán của DMA nếu chứng cứ đó đi thẳng vào vai trò thực tế của dịch vụ trong việc kết nối doanh nghiệp với người dùng cuối. Với Edge, bối cảnh liên quan gồm quy mô sử dụng, vị thế so với các trình duyệt đối thủ, yếu tố kỹ thuật và tác động thực tế còn hạn chế từ các lợi thế trong hệ sinh thái Microsoft. 1

Phán quyết không có nghĩa các ngưỡng định lượng của DMA mất giá trị. Thay vào đó, nó xác nhận khuôn khổ DMA cho phép đánh giá theo bối cảnh khi doanh nghiệp trình bày được bằng chứng đủ sức phản bác suy đoán ban đầu.

Ý nghĩa với các vụ kiện về quyết định DMA

Phán quyết duy trì quyền đánh giá dựa trên chứng cứ của Ủy ban châu Âu trong những thị trường nền tảng phức tạp cả về kỹ thuật lẫn thương mại. Đồng thời, quyết định của Ủy ban vẫn chịu sự kiểm tra tư pháp: Opera có quyền khởi kiện quyết định không chỉ định Edge, nhưng Tòa không phát hiện sai sót về nội dung trong phân tích của Ủy ban. 1

Với các doanh nghiệp muốn phản đối việc một dịch vụ bị chỉ định — hoặc không bị chỉ định — theo DMA, câu hỏi trọng tâm không chỉ là dịch vụ đó có vượt qua ngưỡng số liệu hay không. Vấn đề then chốt là Ủy ban đã đánh giá đúng vai trò thực tế của dịch vụ như một cầu nối giữa doanh nghiệp và người dùng hay chưa.

Chương mới trong tranh chấp kéo dài giữa Opera và Microsoft

Vụ kiện về Edge là diễn biến mới trong lịch sử đối đầu lâu năm giữa Opera và Microsoft ở thị trường trình duyệt. Tháng 12/2007, Opera khiếu nại lên Ủy ban châu Âu về việc Microsoft gộp Internet Explorer cùng hệ điều hành Windows. Vụ việc sau đó dẫn tới các cam kết về lựa chọn trình duyệt cho người dùng; Microsoft bị phạt 561 triệu euro vào năm 2013 vì không tuân thủ các cam kết này. 4

Hai vụ việc đặt ra hai câu hỏi pháp lý khác nhau. Tranh chấp trước đây tập trung vào hành vi gắn Internet Explorer với Windows và quyền lựa chọn trình duyệt. Còn vụ Edge xoay quanh phép thử riêng của DMA: ở vị thế thị trường hiện tại, liệu Edge có đủ quan trọng với vai trò cửa ngõ từ doanh nghiệp đến người dùng để kích hoạt các nghĩa vụ dành cho “người gác cổng” hay không. 14

Ở thời điểm hiện tại, câu trả lời vẫn là không: Edge tiếp tục nằm ngoài các nghĩa vụ DMA gắn với việc chỉ định “người gác cổng” đối với dịch vụ trình duyệt này. 1