GPT-6 Astra thổi bùng đà tăng cổ phiếu chip Hàn Quốc và Đài Loan

Việc OpenAI công bố GPT-6 Astra được nhà đầu tư nhìn nhận như một tín hiệu mới rằng chi tiêu vốn cho AI có thể tiếp tục tăng. Kỳ vọng này nhanh chóng lan sang các thị trường có tỷ trọng cổ phiếu bán dẫn lớn, nhất là Hàn Quốc và Đài Loan — những mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng phần cứng AI toàn cầu. Vì vậy, chứng khoán thị trường mới nổi tăng mạnh nhưng chỉ tập trung vào một số nhóm ngành, trong bối cảnh vĩ mô vẫn kém thuận lợi do dầu đắt hơn và kỳ vọng Mỹ sớm nới lỏng tiền tệ suy giảm. 617

Vì sao một mô hình AI mới có thể kéo cổ phiếu chip đi lên?

Phản ứng của thị trường không xuất phát từ doanh thu tức thời mà GPT-6 Astra mang lại cho các hãng chip châu Á. Đây là một giao dịch dựa trên kỳ vọng: mô hình AI mạnh hơn có thể củng cố luận điểm rằng doanh nghiệp sẽ tiếp tục đầu tư vào năng lực tính toán, bộ nhớ và thiết bị trung tâm dữ liệu để huấn luyện lẫn vận hành các hệ thống AI tiên tiến.

Các thông tin xoay quanh đợt ra mắt này đặc biệt khơi lại sự lạc quan về nhu cầu hạ tầng AI và bộ nhớ. Do đó, những tên tuổi chip lớn của Hàn Quốc như SK Hynix và Samsung Electronics trở thành các bên hưởng lợi rõ ràng trong mắt nhà đầu tư. 67

Kospi bứt phá nhờ Samsung và SK Hynix

Hàn Quốc là ví dụ rõ nhất về việc tâm lý lạc quan với AI truyền dẫn vào thị trường cổ phiếu. Chỉ số Kospi tăng 3,33%, lên 6.909,61 điểm không lâu sau khi mở cửa ngày 7/9, dẫn dắt bởi nhóm công nghệ. 3 Reuters sau đó cho biết chỉ số này tăng 4,3% trong phiên khi cổ phiếu công nghệ châu Á đồng loạt đi lên. 17

Đà tăng tập trung ở nhóm bán dẫn. Theo các bản tin được Reuters đăng lại, SK Hynix tăng gần 6% còn Samsung Electronics tăng 4,3% đầu phiên, khi nhà đầu tư nước ngoài và tổ chức mua vào. 6 Một số báo cáo địa phương ghi nhận mức tăng trong phiên của hai doanh nghiệp vào khoảng 5%–8%. 11

Sự tập trung này rất đáng chú ý: chỉ một vài cổ phiếu chip vốn hóa lớn tăng mạnh cũng có thể kéo đáng kể một chỉ số quốc gia, ngay cả khi các lĩnh vực khác của nền kinh tế vẫn chịu tác động từ chi phí đầu vào tăng và bất ổn tài chính.

Đài Loan hưởng lợi nhờ vị thế trong chuỗi cung ứng bán dẫn

Chứng khoán Đài Loan cũng tăng khi nhà đầu tư mở rộng giao dịch theo chủ đề phần cứng AI ra toàn khu vực. Các báo cáo mô tả cổ phiếu chip Hàn Quốc và Đài Loan là động lực chính đưa thị trường mới nổi châu Á lên mức cao nhất trong nhiều tháng. 6

Thị trường Đài Loan đặc biệt nhạy cảm với chu kỳ đầu tư AI do vai trò quan trọng của hòn đảo trong chuỗi cung ứng bán dẫn. Thông điệp tức thời từ thị trường là kỳ vọng nhu cầu phần cứng AI tiên tiến vẫn vững, chứ không phải mọi lĩnh vực trong nền kinh tế Đài Loan đều được cải thiện.

Thị trường mới nổi được nâng đỡ, nhưng chưa phải tâm lý “ưa rủi ro” trên diện rộng

Sức mạnh của nhóm công nghệ Hàn Quốc và Đài Loan giúp bù đắp sự yếu kém ở những thị trường mới nổi khác. Đợt tăng này nên được hiểu là một nhịp đi lên hẹp, nặng tính chỉ số và tập trung vào công nghệ, thay vì sự cải thiện đồng loạt của khẩu vị rủi ro trong khu vực. 6

Sự khác biệt càng rõ khi đặt cạnh các lực cản vĩ mô. Báo cáo việc làm mạnh của Mỹ được xem là tích cực cho tăng trưởng toàn cầu, nhưng đồng thời làm giảm khả năng chính sách tiền tệ Mỹ sớm dễ chịu hơn và làm tăng triển vọng lãi suất cao hơn. 17 Lợi suất toàn cầu tăng thường gây bất lợi cho cổ phiếu nhạy cảm với lãi suất và các nền kinh tế phụ thuộc vào dòng vốn ngoại.

Cú sốc dầu mỏ tạo ra bên thắng, bên thua

Cùng lúc đó, các vụ tấn công liên quan đến Mỹ và Iran tại Vùng Vịnh đẩy giá dầu lên cao. Dầu Brent vượt 97 USD/thùng, trong khi lợi suất trái phiếu tại châu Âu và châu Á tăng vì lo ngại lạm phát trở lại. 4

Với các nền kinh tế nhập khẩu dầu, đây là rủi ro trực tiếp: giá năng lượng cao hơn có thể làm xấu cán cân thương mại, thúc đẩy lạm phát và làm suy yếu nhu cầu trong nước. Đồng peso Philippines chạm mức thấp kỷ lục khi dầu đắt làm dấy lên lo ngại về cán cân thương mại của nước này. 6

Sự đối lập đó giải thích diễn biến phân hóa trong phiên: các doanh nghiệp phần cứng AI định hướng xuất khẩu có thể tăng nhờ kỳ vọng đầu tư, trong khi tiền tệ và những ngành nhạy cảm với chi phí năng lượng nhập khẩu hoặc lãi suất cao vẫn dễ tổn thương.

Đợt tăng này nói lên điều gì — và không nói lên điều gì?

Phiên giao dịch cho thấy kỳ vọng về chi tiêu AI có thể tác động mạnh đến các chỉ số chứng khoán có tỷ trọng bán dẫn lớn. Một đợt ra mắt mô hình AI mới đã giúp khơi lại kỳ vọng nhu cầu đối với bộ nhớ và phần cứng, nâng đỡ Hàn Quốc và Đài Loan bất chấp bối cảnh địa chính trị và lãi suất khó khăn. 67

Tuy nhiên, diễn biến này cũng cho thấy sự mong manh của một đợt tăng tập trung. Các thị trường nói trên vẫn nhạy cảm với thay đổi trong kỳ vọng đầu tư AI, định giá cổ phiếu bán dẫn, giá dầu và lãi suất toàn cầu. Đây là lá phiếu tín nhiệm dành cho chu kỳ phần cứng AI — chưa phải lời giải cho các rủi ro rộng hơn mà tài sản thị trường mới nổi đang đối mặt.