Jack Ma và lãnh đạo Alibaba rót hơn 800 triệu HKD vào cổ phiếu, đặt cược lớn vào AI

Việc Jack Ma, Chủ tịch Joe Tsai và CEO Eddie Wu liên tiếp mua cổ phiếu Alibaba được xem là một tín hiệu ủng hộ trực tiếp đối với chiến lược AI của tập đoàn.

Jack Ma đã mua hơn 600 triệu HKD cổ phiếu Alibaba trong hai ngày liên tiếp. Trong khi đó, Joe Tsai và Eddie Wu cùng mua thêm khoảng 200 triệu HKD. Tổng quy mô giao dịch nội bộ vượt 800 triệu HKD, cho thấy nhóm lãnh đạo chủ chốt sẵn sàng dùng tiền cá nhân để thể hiện niềm tin vào hướng đi mới của công ty.

Tsai và Wu đã mua bao nhiêu cổ phiếu?

Joe Tsai mua 720.000 cổ phiếu Alibaba niêm yết tại Hong Kong với giá khoảng 112 HKD/cổ phiếu, tương đương gần 80 triệu HKD. Sau đó, ông tiếp tục mua thêm 720.000 cổ phiếu với giá bình quân khoảng 113,47 HKD, trị giá khoảng 82 triệu HKD. Tính riêng các giao dịch sau đợt phát hành, tổng số cổ phiếu Tsai mua vào khoảng 161 triệu HKD. 69

CEO Eddie Wu mua 350.000 cổ phiếu với giá bình quân 111,60 HKD, tương đương khoảng 39 triệu HKD. Như vậy, riêng Tsai và Wu đã mua tổng cộng hơn 200 triệu HKD cổ phiếu trong hai ngày. 610

Các giao dịch này diễn ra ngay sau khi Alibaba công bố thương vụ phát hành cổ phiếu quy mô lớn để tài trợ cho AI. Vì thế, thông điệp gửi tới thị trường khá rõ: ban lãnh đạo coi áp lực pha loãng trong ngắn hạn và dòng tiền suy yếu là cái giá có thể chấp nhận để xây dựng năng lực AI – đám mây có giá trị chiến lược dài hạn.

Alibaba huy động 80 tỷ HKD cho AI

Ngày 23 tháng 8, Alibaba định giá đợt phát hành 710 triệu cổ phiếu mới ở mức 112,70 HKD/cổ phiếu, qua đó huy động khoảng 80 tỷ HKD, tương đương 10,2 tỷ USD. Đây là mức chiết khấu 8,4% so với giá đóng cửa trước đó. Sổ lệnh được cho là đạt khoảng 28 tỷ USD, gần gấp ba quy mô chào bán. 1345

Số cổ phiếu mới tương đương khoảng 3,6–3,7% lượng cổ phiếu sau phát hành. Mức pha loãng không quá lớn so với quy mô vốn của Alibaba, nhưng thị trường vẫn phản ứng tiêu cực lúc đầu: cổ phiếu giảm khoảng 8% trong phiên giao dịch sớm tại Hong Kong và có thời điểm mất tới 10%. 47

Alibaba cho biết toàn bộ tiền thu được sau chi phí sẽ được dùng để phát triển năng lực AI “full-stack”, tức toàn bộ chuỗi công nghệ từ phần cứng đến sản phẩm. Cụ thể, khoản vốn này sẽ hỗ trợ:

• mua sắm và phát triển chip AI;
• mở rộng trung tâm dữ liệu và năng lực điện toán đám mây;
• huấn luyện, cải thiện và thương mại hóa các mô hình ngôn ngữ lớn;
• phát triển các ứng dụng AI cho người dùng và khách hàng doanh nghiệp. 13

Vì sao Alibaba chấp nhận chi mạnh dù lợi nhuận lao dốc?

Alibaba đang thực hiện cam kết đầu tư ít nhất 380 tỷ nhân dân tệ, tương đương khoảng 56,5 tỷ USD, vào hạ tầng AI và điện toán đám mây trong ba năm. Logic chiến lược của tập đoàn là AI không chỉ cần mô hình tốt, mà còn đòi hỏi quy mô lớn về chip, năng lực tính toán, trung tâm dữ liệu, hệ thống phân phối đám mây và mạng lưới khách hàng doanh nghiệp.

Nếu không đầu tư đủ nhanh, Alibaba có nguy cơ để mất vị thế trên thị trường AI và đám mây tại Trung Quốc vào tay các đối thủ trong nước hoặc quốc tế. Việc phát hành cổ phiếu giúp công ty bổ sung thanh khoản mà không phải chỉ dựa vào dòng tiền tự tạo ra trong giai đoạn chi tiêu đạt đỉnh.

Cái giá trước mắt là rất rõ. Trong quý kết thúc vào tháng 6, chi tiêu vốn của Alibaba tăng mạnh lên gần 10 tỷ USD, góp phần khiến lợi nhuận ròng hàng quý giảm 75%. Dòng tiền tự do cũng chịu sức ép lớn khi công ty phải chi cho chip, năng lực CPU và các hạng mục điện toán khác. 6

Đã có dấu hiệu nào cho thấy khoản đầu tư bắt đầu phát huy tác dụng?

Doanh thu mảng đám mây tăng 45% so với cùng kỳ trong quý tháng 6. Mức tăng tốc này được ban lãnh đạo và nhà đầu tư liên hệ với nhu cầu ngày càng cao đối với các dịch vụ điện toán và AI. 6

Đây là tín hiệu tích cực, nhưng chưa đủ để chứng minh khoản đầu tư hạ tầng kéo dài nhiều năm sẽ tạo ra lợi nhuận tương xứng. Alibaba vẫn phải cho thấy tốc độ tăng trưởng hiện tại có thể chuyển thành biên lợi nhuận và dòng tiền bền vững.

Phố Wall nhìn nhận thương vụ ra sao?

Bank of America được cho là vẫn duy trì khuyến nghị Mua, với giá mục tiêu cho cổ phiếu Alibaba tại Hong Kong khoảng 168–172 HKD. Ngân hàng này nhận định thương vụ có thể giúp tiền mặt ròng của Alibaba tăng từ khoảng 31 tỷ USD lên hơn 41 tỷ USD, qua đó tạo thêm dư địa tài trợ cho AI. 54

Nomura cũng đưa ra góc nhìn tương đối tích cực khi cho rằng mức pha loãng khoảng 3,6–3,7% thấp hơn dự kiến. Tuy nhiên, phản ứng ban đầu của thị trường tập trung vào mức chiết khấu phát hành, nguy cơ pha loãng và thời điểm chưa chắc chắn để các khoản đầu tư AI tạo ra lợi nhuận. 54

Vì sao Michael Burry vẫn hoài nghi?

Sự hoài nghi của Michael Burry phản ánh cách diễn giải ngược lại với ban lãnh đạo Alibaba: chi tiêu cho hạ tầng AI có thể đang tăng nhanh hơn khả năng tạo ra lợi nhuận bền vững.

Mối lo chính không nằm ở việc Alibaba có huy động được vốn hay xây dựng được năng lực hay không. Câu hỏi lớn hơn là liệu làn sóng đầu tư đồng loạt vào chip và trung tâm dữ liệu có dẫn tới dư thừa công suất, làm giảm tỷ suất sinh lời và khiến các giả định định giá cũng như chi tiêu vốn hiện nay trở nên khó bảo vệ hay không.

Các nguồn được xem xét chưa cung cấp đủ bằng chứng để gắn cho Burry một tuyên bố cụ thể hơn sau đợt phát hành cổ phiếu này.

Cuộc đua AI ngày càng là cuộc đua về quy mô vốn

Thương vụ của Alibaba phù hợp với xu hướng rộng hơn trong ngành công nghệ: các công ty ngày càng sẵn sàng phát hành cổ phiếu hoặc củng cố bảng cân đối kế toán để tài trợ cho nhu cầu điện toán và hạ tầng AI khổng lồ.

Việc đặt Alibaba cạnh Intel và Alphabet cho thấy cạnh tranh AI không còn chỉ là cuộc đua về phần mềm hay sản phẩm. Đây đang trở thành cuộc đua về khả năng huy động và triển khai vốn ở quy mô rất lớn. Với các giao dịch mua cổ phiếu của Jack Ma, Joe Tsai và Eddie Wu, ban lãnh đạo Alibaba đang đặt cược rằng lợi ích dài hạn từ vị thế AI sẽ lớn hơn chi phí tài chính mà công ty phải chịu trong vài năm tới.