Unitree tăng gần 6 lần trong ngày đầu giao dịch tại Thượng Hải

Màn chào sàn bùng nổ nhưng biến động mạnh

Unitree Robotics đã có màn ra mắt đặc biệt ấn tượng trên STAR Market — sàn chuyên dành cho các doanh nghiệp công nghệ thuộc Sở Giao dịch Chứng khoán Thượng Hải, thường được ví như Nasdaq của Trung Quốc. Cổ phiếu tăng 629,44% ngay khi mở cửa và dù hạ nhiệt trong phiên, vẫn đóng cửa cao hơn 460,34% so với giá IPO.

Với mức giá đóng cửa 845 nhân dân tệ/cổ phiếu, Unitree được định giá khoảng 341,77–341,8 tỷ nhân dân tệ, tương đương khoảng 50,7 tỷ USD. Đây là doanh nghiệp sản xuất robot hình người đầu tiên tại Trung Quốc đại lục đưa cổ phiếu lên sàn.

Giá IPO, mức tăng và vốn hóa

Unitree phát hành 40,446 triệu cổ phiếu mới, tương đương 10% tổng số cổ phiếu sau đợt chào bán, với giá 150,80 nhân dân tệ/cổ phiếu. Thương vụ giúp công ty huy động khoảng 6,1 tỷ nhân dân tệ, tương đương 904–905 triệu USD.

Cổ phiếu mở cửa ở 1.100 nhân dân tệ, cao hơn 949,20 nhân dân tệ so với giá IPO, tương ứng mức tăng 629,44%. Tại thời điểm đó, vốn hóa Unitree đạt khoảng 444,9 tỷ nhân dân tệ, tương đương khoảng 66 tỷ USD.

Đà tăng sau đó suy yếu. Cổ phiếu kết phiên ở 845 nhân dân tệ, vẫn tăng 460,34% so với giá phát hành, đưa vốn hóa công ty về khoảng 341,8 tỷ nhân dân tệ.

Thanh khoản cao và tỷ lệ cổ phiếu tự do chuyển nhượng thấp

Trong ngày giao dịch đầu tiên, Unitree ghi nhận giá trị giao dịch khoảng 23,16 tỷ nhân dân tệ. Khối lượng giao dịch đạt 256.600 lô, tương đương khoảng 25,66 triệu cổ phiếu, trong khi tỷ lệ quay vòng lên tới 85,28%.

Mức thanh khoản này một phần phản ánh lượng cổ phiếu tự do giao dịch ban đầu tương đối hạn chế. Theo thông tin công bố trước niêm yết, số cổ phiếu không bị hạn chế giao dịch ở giai đoạn đầu là khoảng 30,09 triệu đơn vị, tương đương 7,44% tổng số cổ phiếu sau phát hành.

Tài sản trên giấy của nhà sáng lập Wang Xingxing

Sau IPO, nhà sáng lập, chủ tịch, tổng giám đốc kiêm giám đốc công nghệ Wang Xingxing cùng nền tảng sở hữu cổ phần của nhân viên kiểm soát khoảng 31,29% Unitree.

Tính theo giá đóng cửa 845 nhân dân tệ và vốn hóa khoảng 341,8 tỷ nhân dân tệ, giá trị phần cổ phần của ông vào khoảng 107 tỷ nhân dân tệ. Đây là tài sản trên giấy, không đồng nghĩa với lượng tiền mặt đã được hiện thực hóa, bởi việc bán một lượng lớn cổ phần có thể chịu các hạn chế và tác động đáng kể đến giá thị trường.

Khoản đầu tư của Meituan tăng giá mạnh

Các pháp nhân liên quan đến Meituan — tập đoàn công nghệ Trung Quốc nổi tiếng với hoạt động giao đồ ăn và dịch vụ địa phương — nắm khoảng 8,7% Unitree sau đợt chào bán. Theo giá đóng cửa, phần cổ phần này có giá trị khoảng 29,7 tỷ nhân dân tệ. Một số cách tính chỉ cộng các pháp nhân được nêu cụ thể trong từng báo cáo và cho ra con số trên 20 tỷ nhân dân tệ.

Như vậy, khoản đầu tư tư nhân trước đây của Meituan đã tạo ra mức tăng giá trị chưa thực hiện rất lớn. Tuy nhiên, các nguồn có độ tin cậy cao được cung cấp không xác lập một bội số hoàn vốn duy nhất, vì vậy những tuyên bố cụ thể như khoản đầu tư tăng “hàng chục lần” cần được xem xét thận trọng.

Tương phản với thị trường chung

Màn tăng giá của Unitree diễn ra trong bối cảnh giao dịch trên thị trường Trung Quốc đại lục khá yếu. Các bản tin cùng thời điểm cho biết chỉ số Shanghai Composite giảm khoảng 2%, cho thấy cú bứt phá của Unitree chủ yếu gắn với riêng doanh nghiệp và kỳ vọng vào ngành robot, thay vì phản ánh một đợt tăng đồng loạt của toàn thị trường.

Trùng thời điểm với Hội nghị Robot Thế giới tại Bắc Kinh

Ngày Unitree niêm yết tại Thượng Hải cũng trùng với thời điểm Hội nghị Robot Thế giới diễn ra ở Bắc Kinh. Sự kiện kéo dài từ thứ Tư đến Chủ nhật, dự kiến quy tụ hơn 300 công ty, trưng bày trên 2.000 sản phẩm và giới thiệu hơn 150 sản phẩm mới.

Việc một doanh nghiệp robot hình người nổi tiếng lên sàn đúng lúc ngành công nghiệp đang tập trung tại Bắc Kinh càng thu hút sự chú ý vào tham vọng thương mại hóa robot hình người của Trung Quốc. Dù vậy, mức định giá tăng vọt trong ngày đầu cũng cho thấy khoảng cách giữa sự phấn khích của nhà đầu tư và khả năng biến các màn trình diễn công nghệ thành hoạt động kinh doanh quy mô lớn vẫn là vấn đề cần theo dõi.