Cơn sốt AI lan rộng tại các thị trường mới nổi: Những “người bán cuốc xẻng” châu Á lên ngôi

Cơn sốt cổ phiếu AI tại các thị trường mới nổi đang bước sang một giai đoạn mới. Sau khi các nhà sản xuất chip như TSMC, Samsung Electronics và SK Hynix dẫn dắt đà tăng, dòng tiền bắt đầu tìm đến những doanh nghiệp ít nổi tiếng hơn nhưng cung cấp các linh kiện và thiết bị không thể thiếu để xây dựng trung tâm dữ liệu AI.

Nói cách khác, nhà đầu tư đang chuyển từ những công ty trực tiếp tạo ra chip sang nhóm “bán cuốc xẻng” cho cuộc đua AI: nhà sản xuất ray máy chủ, hệ thống làm mát bằng chất lỏng hoặc không khí, thiết bị phân phối điện và kết nối quang tốc độ cao. Sự dịch chuyển này mở rộng cơ hội lợi nhuận trong chuỗi cung ứng AI của châu Á, nhưng chưa đồng nghĩa với việc thị trường mới nổi đã thoát khỏi sự phụ thuộc vào chủ đề AI và chi tiêu vốn cho AI.

Những cái tên mới nổi trong chuỗi cung ứng AI

King Slide Works của Đài Loan, Henan Shijia Photons Technology của Trung Quốc và EverProX Technologies nằm trong nhóm cổ phiếu có diễn biến nổi bật nhất của chỉ số MSCI Emerging Markets trong tháng này, với mức tăng lên tới 90%.

King Slide là một ví dụ tiêu biểu. Doanh nghiệp chuyên sản xuất ray cho máy chủ này ghi nhận tháng thứ năm liên tiếp đạt doanh thu kỷ lục trong tháng 7, nhờ nhu cầu từ các máy chủ phục vụ AI. Doanh thu hợp nhất tháng 7 đạt 6,4 tỷ đô la Đài Loan, tăng 355,5% so với cùng kỳ năm trước.

Vì sao sự luân chuyển dòng tiền có cơ sở?

Các nhà cung cấp dịch vụ đám mây quy mô lớn của Mỹ đã cam kết tổng cộng gần 2,4 nghìn tỷ USD cho hạ tầng AI. Trong bối cảnh đó, các doanh nghiệp cung cấp giải pháp quản lý nhiệt, thiết bị điện và kết nối được cho là đang sở hữu lượng đơn hàng kéo dài nhiều năm.

Những đơn hàng này giúp doanh thu tương lai của nhóm doanh nghiệp nói trên trở nên dễ dự đoán hơn so với các cổ phiếu chỉ gắn nhãn “AI” theo cách đầu cơ. Khi các trung tâm dữ liệu ngày càng lớn và cần nhiều điện năng hơn, những bộ phận tưởng như đứng sau hậu trường lại trở thành mắt xích quan trọng của quá trình mở rộng năng lực tính toán.

Từ cuộc đua chip đến toàn bộ hạ tầng AI

Trong giai đoạn đầu năm 2026, TSMC, Samsung Electronics và SK Hynix chiếm tỷ trọng không cân xứng trong mức sinh lời của cổ phiếu thị trường mới nổi. Một đánh giá cho rằng riêng ba công ty này đóng góp 14 điểm phần trăm vào mức tăng 22% từ đầu năm của chỉ số MSCI Emerging Markets. Điều đó cho thấy pha đầu tiên của đợt tăng chủ yếu vẫn là một cuộc phục hồi của nhóm bán dẫn.

Các chiến lược gia hiện nhận thấy vai trò dẫn dắt trong nửa cuối năm có thể lan tỏa đều hơn dọc theo chuỗi giá trị AI, từ chip sang máy chủ, nguồn điện, làm mát và kết nối. Tuy vậy, đây phần lớn vẫn là sự chuyển dịch từ lớp này sang lớp khác trong cùng một chủ đề AI, thay vì dòng tiền chảy sang các ngành hoàn toàn không liên quan.

Vì sao châu Á hưởng lợi lớn?

Châu Á chiếm khoảng 82% tỷ trọng của chỉ số MSCI Emerging Markets. Trong khi đó, các hệ sinh thái sản xuất liên quan đến AI tập trung mạnh tại Trung Quốc, Đài Loan và Hàn Quốc. Đây là lý do khu vực trở thành nơi hưởng lợi tự nhiên từ làn sóng xây dựng hạ tầng AI toàn cầu.

Dù vậy, sự tập trung này cũng làm gia tăng rủi ro địa lý và rủi ro tập trung trong các chỉ số. Một đợt tăng điểm được mở rộng thêm nhiều cổ phiếu không có nghĩa là mức độ phụ thuộc vào một khu vực hay một chủ đề đã giảm đáng kể.

Đồng USD yếu và nhu cầu điện tạo thêm động lực

Đồng USD suy yếu có thể cải thiện môi trường tương đối cho tài sản và tiền tệ của các thị trường mới nổi. Đồng thời, nhu cầu điện khổng lồ của các trung tâm dữ liệu AI đang bổ sung một câu chuyện đầu tư khác: điện khí hóa, lưới điện và hạ tầng năng lượng.

Những yếu tố này có thể thu hút vốn vào các cổ phiếu châu Á ít được nắm giữ và các doanh nghiệp liên quan đến điện. Tuy nhiên, hiện chưa có đủ bằng chứng cho thấy chúng đã tạo ra sự tham gia rộng khắp trên toàn bộ thị trường mới nổi.

Đà tăng có thực sự lan tỏa?

Đây là câu hỏi quan trọng nhất. Mức tăng 22% của chỉ số có thể che giấu độ rộng thị trường yếu: theo phân tích của Neuberger Berman, phần lớn các cổ phiếu thị trường mới nổi và các ngành phi công nghệ đã tụt lại trong giai đoạn đầu năm.

Việc thêm các doanh nghiệp cung cấp hạ tầng AI quy mô nhỏ giúp độ rộng được cải thiện trong phạm vi công nghệ và hạ tầng dữ liệu. Nhưng nếu lợi nhuận không lan sang các ngành và quốc gia ngoài cụm này, thị trường vẫn chỉ đang kéo dài một đợt tăng tập trung, lấy châu Á làm trung tâm.

Rủi ro vẫn nằm ở chu kỳ chi tiêu của các hãng công nghệ lớn

Những doanh nghiệp mới nổi trong chuỗi cung ứng AI không phải là lựa chọn phòng thủ thay thế cho TSMC, Samsung hay SK Hynix. Doanh thu của họ cuối cùng vẫn phụ thuộc vào cùng một chu kỳ chi tiêu của các nhà cung cấp dịch vụ đám mây lớn.

Nếu chi tiêu vốn cho AI chậm lại, nguồn cung linh kiện trở nên dư thừa, kinh tế vĩ mô xuất hiện cú sốc hoặc căng thẳng địa chính trị làm gián đoạn chuỗi cung ứng, các nhóm chip, máy chủ, làm mát và kết nối quang đều có thể bị ảnh hưởng đồng thời. Vì vậy, sự xuất hiện của những “người bán cuốc xẻng” mới đang làm câu chuyện AI rộng hơn, nhưng chưa khiến nó trở nên ít rủi ro hơn.