EU bác bỏ yêu sách của Mỹ đòi nới lỏng thêm luật bền vững doanh nghiệp

Những chỉ trích từ Mỹ ngày 14 tháng 8

Đại sứ Mỹ tại EU, Andrew Puzder, đã đăng tải trên mạng xã hội X rằng "đã đến lúc EU phải thực hiện" các cam kết mà khối này được cho là đã đưa ra trong một thỏa thuận thương mại trước đó, cụ thể là các quy định xanh của EU sẽ không cản trở thương mại EU-Mỹ . Những chỉ trích cụ thể bao gồm:

• CSDDD và CSRD vẫn áp đặt các gánh nặng không tương xứng lên các công ty Mỹ, ngay cả sau khi EU đã cắt giảm vào năm 2025 .
• Các thay đổi vào tháng 12 năm 2025 chỉ giúp giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp Mỹ ước tính từ 27–36%, trong khi phần chi phí còn lại vẫn rất lớn. Một nghiên cứu của Hạ viện Mỹ ước tính chi phí tuân thủ ban đầu có thể đo lường được nằm trong khoảng từ 637 tỷ đến 1.093 nghìn tỷ đô la .
• Các chủ tịch ủy ban Hạ viện cấp cao (Guthrie, Hill, Jordan) đã gửi thư cho các Ủy viên châu Âu yêu cầu cắt giảm thêm, cho rằng các quy tắc này vi phạm tinh thần của Hội đồng Thương mại và Công nghệ Mỹ-EU .
• Ông Puzder gọi CBAM là một "thuế quan trá hình" nhắm mục tiêu bất công vào hàng xuất khẩu của Mỹ .

Chính phủ Mỹ thừa nhận EU đã thực hiện "một số cải cách tích cực" nhưng cho rằng những cải cách đó "không giải quyết triệt để các mối quan ngại của Mỹ" và cảnh báo sẽ "thực hiện mọi hành động cần thiết để giải quyết các gánh nặng vô lý đối với thương mại Mỹ" .

Các nhượng bộ từ tháng 12 năm 2025 (Omnibus I)

Vào ngày 9 tháng 12 năm 2025, Nghị viện châu Âu và Hội đồng châu Âu đã đạt được thỏa thuận tạm thời, được Nghị viện thông qua vào ngày 16 tháng 12 năm 2025, và được Hội đồng chính thức hóa vào ngày 24 tháng 2 năm 2026 . Các sửa đổi Omnibus I đã được công bố trên Công báo chính thức của EU vào ngày 26 tháng 2 năm 2026 và có hiệu lực vào ngày 18 tháng 3 năm 2026 .

Các nhượng bộ chính là:

Tổng cộng, các sửa đổi Omnibus I đã miễn trừ khoảng 80% doanh nghiệp từng nằm trong diện điều chỉnh của các chỉ thị ban đầu . Mặc dù vậy, nghiên cứu của Hạ viện Mỹ cho thấy các thay đổi chỉ làm giảm chi phí tuân thủ ban đầu có thể đo lường được cho các công ty Mỹ từ 27% đến 35% .

Căng thẳng thương mại rộng hơn: CBAM và Hàng Trung Quốc chuyển tải lậu

Tranh chấp vượt xa phạm vi CSRD và CSDDD.

CBAM (Cơ chế Điều chỉnh Biên giới Carbon):

• CBAM đã bước vào chế độ chính thức từ ngày 1 tháng 1 năm 2026, yêu cầu các nhà nhập khẩu EU phải mua chứng chỉ phản ánh giá carbon của EU đối với hàng nhập khẩu xi măng, sắt/thép, nhôm, phân bón, điện và hydro .
• Mỹ coi CBAM là một loại thuế trá hình sẽ tăng mạnh. Ví dụ, một lô hàng thép 10.000 tấn hiện phải chịu chi phí carbon khoảng 66.000 euro nhưng có thể vượt quá 2,6 triệu euro khi cơ chế này hoạt động hết công suất vào năm 2034 .
• Brussels bảo vệ CBAM như một công cụ khí hậu cần thiết để ngăn chặn rò rỉ carbon và khẳng định nó tuân thủ các quy tắc của WTO .

Rủi ro hàng hóa Trung Quốc chuyển tải lậu:

• Washington cáo buộc Brussels tiếp tay cho việc Trung Quốc lách thuế quan Mỹ, cho rằng hàng hóa Trung Quốc đang được chuyển qua các cảng EU để vòng qua các mức thuế của Mỹ .
• Mỹ lập luận rằng lập trường thương mại tương đối cởi mở của EU cùng với các quy tắc bền vững (vốn làm tăng chi phí tuân thủ cho các công ty Mỹ nhưng không ảnh hưởng đến các doanh nghiệp nhà nước Trung Quốc) đã tạo ra một sân chơi mất cân bằng .
• Lời cáo buộc này bổ sung thêm một lớp ma sát địa chính trị: Mỹ muốn EU thắt chặt thực thi hải quan đối với hàng chuyển tải, đồng thời lại yêu cầu EU nới lỏng các quy tắc xanh của chính mình .

Kết luận

Không có thỏa thuận nào đạt được vào ngày 15 tháng 8 năm 2026. EU đã giữ vững lập trường, khẳng định các nhượng bộ Omnibus I của mình là cuối cùng. Mỹ đã leo thang các tuyên bố cứng rắn về CSRD, CSDDD và CBAM, trong khi tranh chấp về chuyển tải vẫn chưa được giải quyết. Cả hai bên đều đổ lỗi cho nhau về sự công bằng và khả năng tương thích với WTO, và nguy cơ leo thang thương mại vẫn ở mức cao.