Thị trường đồng thắt chặt kỷ lục tháng 8/2026: 9 yếu tố đằng sau cơn sốt giá

Trong tháng 8/2026, thị trường đồng toàn cầu bước vào giai đoạn thắt chặt chưa từng có, đẩy giá lên những đỉnh cao lịch sử ở cả hai bờ Đại Tây Dương. Ngày 12/8, hợp đồng giao tháng 9 trên sàn Comex đạt mức đỉnh trong phiên là $6,7140 mỗi pound (~$14.800/tấn), phá vỡ kỷ lục trước đó . Trên sàn London Metal Exchange (LME), giá đồng giao ngay chốt ở $14.424,50/tấn vào ngày 11/8, giao dịch ở mức phí bảo hiểm $207,50 so với hợp đồng 3 tháng — mức backwardation (tình trạng giá giao ngay cao hơn giá kỳ hạn) lớn nhất trong năm 2026 .

Cơn sốt này không phải do một nguyên nhân duy nhất, mà là sự kết hợp của chín yếu tố riêng biệt bao gồm gián đoạn nguồn cung, thay đổi chính sách và áp lực nhu cầu cơ cấu, đã làm cạn kiệt lượng tồn kho và buộc người mua vật chất phải trả giá cao để có được kim loại giao ngay.

Sàn LME có can thiệp khẩn cấp không?

Không có bằng chứng về một biện pháp can thiệp khẩn cấp hoàn toàn mới của LME trong tháng 8/2026. Trước đó, vào tháng 6/2026, sàn này đã ban hành thông báo hạn chế đăng ký đồng có nguồn gốc từ Nga vào các kho tại EU, có hiệu lực từ ngày 25/7, để tuân thủ các lệnh trừng phạt của EU (Quy định 2026/506) . Bên cạnh đó, LME luôn duy trì các quy tắc kiểm soát backwardation — bao gồm quy tắc cho vay và giới hạn chênh lệch tom-next — có thể được kích hoạt khi phí bảo hiểm giao ngay so với kỳ hạn 3 tháng trở nên quá cao. Các quy tắc này được áp dụng lần đầu vào năm 2021 và cập nhật vào năm 2025 . Tình trạng backwardation cực đoan trong tháng 8/2026 có khả năng đã kích hoạt việc áp dụng các quy tắc hiện có này, chứ không phải là một sắc lệnh khẩn cấp mới.

Chín yếu tố thúc đẩy cơn sốt đồng

1. Giá kỷ lục trên sàn Comex

Hợp đồng giao tháng 9/2026 trên sàn Comex đạt mức đỉnh trong phiên là $6,7140/lb vào ngày 12/8, tương đương ~$14.800/tấn, một kỷ lục mới cho thị trường tương lai Mỹ . Tờ Wall Street Journal đưa tin mức đóng cửa kỷ lục là $6,7030/lb vào ngày 5/8, vượt qua kỷ lục cũ khoảng 5 cent . Đỉnh trong phiên cao nhất năm 2026 đạt khoảng ~$6,83/lb vào đầu tháng 8 .

2. Backwardation cực đoan

Trên sàn LME, giá đồng giao ngay chốt ở $14.424,50/tấn vào ngày 11/8 — phí bảo hiểm $207,50 so với hợp đồng 3 tháng — đã tăng từ chỉ $34 vào cuối tháng 7 và $138 vào ngày hôm trước . Điều này cho thấy tình trạng khan hiếm vật chất trong ngắn hạn nghiêm trọng: người mua phải trả giá rất cao để có được hàng giao ngay.

3. Sụp đổ hàng tồn kho

Lượng đồng sẵn có trong các kho đăng ký của LME gần như giảm một nửa trong tháng 7 và đầu tháng 8. Tỷ trọng đồng có nguồn gốc từ Trung Quốc giảm từ 59% trong tháng 6 xuống còn 42% trong tháng 7 . Hơn một nửa lượng đồng trong các kho LME đã bị hủy đăng ký, nghĩa là chúng đã được chỉ định để rút vật chất . Tổng lượng dự trữ sẵn có giảm xuống còn 101.425 tấn vào cuối tháng 7, mức thấp nhất kể từ tháng 1 .

4. Tích trữ do thuế quan Mỹ

Lượng nhập khẩu đồng kỷ lục của Mỹ vượt quá 200.000 tấn vào tháng 7 — khối lượng hàng tháng cao nhất trong hơn một thập kỷ — đã hút cạn nguồn cung từ phần còn lại của thế giới . Khối lượng lớn đồng đã được chuyển hướng sang Mỹ trước các phán quyết thuế quan nhập khẩu dự kiến từ chính quyền Trump, làm thắt chặt nguồn cung trên LME và đẩy giá lên gần $14.000/tấn .

5. Lệnh cấm xuất khẩu tinh quặng của CHDC Congo

CHDC Congo, nhà cung cấp đồng lớn thứ hai thế giới, đã cấm xuất khẩu tinh quặng đồng và cobalt theo lệnh ngày 29 tháng 6 có hiệu lực vào đầu tháng 8. Điều này đã gây ra một đợt tăng giá mạnh trên LME, với giá tăng vọt lên $14.256/tấn .

6. Sự cố nhà máy luyện Gresik (Indonesia)

Việc ngừng hoạt động tại cơ sở xử lý quặng từ mỏ Grasberg khổng lồ — một trong những mỏ đồng lớn nhất thế giới — đã làm gia tăng tình trạng thắt chặt thị trường vào giữa tháng 8. Khách hàng được thông báo về rò rỉ nồi hơi vào ngày 8/8, các hoạt động đã bị đình chỉ và không có mốc thời gian khởi động lại .

7. Gián đoạn tại Codelco (Chile)

Những hạn chế sản xuất và rủi ro nguồn cung đang diễn ra tại Codelco, nhà sản xuất đồng lớn nhất thế giới, tiếp tục kìm hãm tăng trưởng sản lượng khai thác trong suốt năm 2026 .

8. Trừng phạt của EU đối với đồng Nga

Từ ngày 25/7/2026, các lệnh trừng phạt sửa đổi của EU đã cấm hoàn toàn việc nhập khẩu đồng và cobalt của Nga vào EU. LME đã ban hành thông báo vào tháng 6 rằng đồng có nguồn gốc từ Nga chỉ có thể được đăng ký vào các kho tại EU nếu được nhập khẩu trước ngày đó . Điều này đã loại bỏ một nguồn cung đáng kể có thể giao hàng khỏi hệ thống kho hàng châu Âu của LME.

9. Nhu cầu cơ cấu từ điện khí hóa

Cả Nhóm Nghiên cứu Đồng Quốc tế (ICSG) và Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) đều dự báo rằng nhu cầu đồng từ quá trình điện khí hóa — xe điện, nâng cấp lưới điện, năng lượng tái tạo, trung tâm dữ liệu — sẽ vượt xa tốc độ tăng trưởng sản lượng khai thác, với cảnh báo về mức thâm hụt nguồn cung ~30% vào năm 2035. Câu chuyện cơ cấu này củng cố luận điểm tăng giá, buộc phải tích trữ hàng tồn kho và không khuyến khích các vị thế bán khống đầu cơ — khuếch đại động lực siết chặt trên cả thị trường giao ngay và thị trường tương lai.

Tổng kết

Cơn sốt đồng tháng 8/2026 là một ví dụ kinh điển về một thị trường bị kẹp giữa sự khan hiếm vật chất ngắn hạn và nhu cầu cơ cấu dài hạn. Với nguồn cung từ các mỏ bị hạn chế do sự cố, chính sách thương mại làm chệch hướng dòng chảy kim loại và hàng tồn kho ở mức cực kỳ thấp, ngay cả một sự mất cân bằng nhỏ trên thị trường vật chất cũng có thể tạo ra những biến động giá rất lớn. Việc tình trạng backwardation sẽ kéo dài hay nới lỏng phụ thuộc vào tốc độ các chuỗi cung ứng bị gián đoạn trở lại bình thường — và liệu câu chuyện nhu cầu cơ cấu có tiếp tục thúc đẩy hoạt động mua vào trước hạn hay không.

Đối với các nhà giao dịch và người mua công nghiệp, các sự kiện tháng 8/2026 là một lời nhắc nhở rằng trên thị trường hàng hóa, khi hàng tồn kho sẵn có biến mất và tình trạng backwardation ngày càng sâu, cơn sốt có thể đến nhanh hơn bất kỳ ai dự đoán.