2. Nền tảng chiến tranh hybrid, không chỉ là 'buôn lậu dầu'

ACLED (Dự án Dữ liệu về Xung đột Vũ trang và Sự kiện) đánh giá hạm đội bóng tối 'không chỉ là cơ chế trốn tránh trừng phạt' mà còn là 'một nền tảng chiến tranh hybrid' (hybrid warfare platform) cho phép Nga phá hoại cáp ngầm và thả drone do thám các căn cứ quân sự, sân bay và cơ sở hạ tầng trọng yếu . Kể từ đầu năm 2025, đã có 4 tuyến cáp ngầm dưới biển Baltic bị hư hại, cùng hàng chục vụ việc máy bay không người lái (drone) bay qua các cơ sở hạ tầng ven biển châu Âu .

3. Hải quân Nga trực tiếp hộ tống và bảo vệ

Kể từ cuối năm 2025, Hải quân Nga đã chuyển sang hoạt động 'một cách hoàn toàn công khai' ở Baltic, với nhiệm vụ chính là hộ tống các tàu chở dầu của hạm đội bóng tối . Vào tháng 5/2025, một máy bay chiến đấu của Nga đã vi phạm không phận Estonia để hộ tống một tàu chở dầu bóng tối thoát khỏi nỗ lực ngăn chặn của Estonia . Người phát ngôn Điện Kremlin, Dmitry Peskov, công khai tuyên bố Nga sẽ bảo vệ các tàu của hạm đội bóng tối bằng 'mọi biện pháp sẵn có' .

4. Các vụ việc hybrid leo thang

Phân tích của Small Wars Journal ghi nhận kể từ mùa thu năm 2024, các hoạt động có liên quan đến nhà nước Nga chịu trách nhiệm cho một loạt các vụ việc gây rối ngày càng gia tăng – như vi phạm lãnh thổ, gây nhiễu GPS và thăm dò cơ sở hạ tầng – được thực hiện bởi một hạm đội bóng tối đang ngày càng quân sự hóa . Viện Lansing cho rằng các tàu chở dầu này hiện hoạt động như những nền tảng tiền phương cho hoạt động thu thập thông tin tình báo và triển khai sức mạnh của Nga .

Các bằng chứng chính hỗ trợ cho đánh giá này

Phản ứng của NATO và Hải quân Hoàng gia Anh

NATO – Chiến dịch Baltic Sentry
NATO đã phát động Chiến dịch Baltic Sentry vào tháng 1/2025, triển khai tàu khu trục, máy bay tuần tra hàng hải và drone hải quân để bảo vệ cơ sở hạ tầng ngầm trọng yếu . Tuy nhiên, phân tích của Small Wars Journal đánh giá Baltic Sentry là 'một khởi đầu có ý nghĩa nhưng các nỗ lực thực thi và giám sát hiện tại vẫn chưa đủ, vì phần lớn các tàu của hạm đội bóng tối vẫn tiếp tục hoạt động không bị cản trở trong khu vực' .

Hải quân Hoàng gia Anh – Tăng cường giám sát

• Số lượng các cuộc triển khai tác chiến của Hải quân Hoàng gia Anh để theo dõi tàu Nga đã tăng 25% trong tháng 7/2026 so với năm trước .
• Bốn tàu chiến – tàu tuần tra xa bờ HMS Tyne, HMS Mersey, HMS Severn cùng trực thăng Wildcat và Merlin từ Phi đội 815 – đã dành 21 ngày hoạt động liên tục theo dõi các hoạt động của Nga ở vùng biển Anh và Bắc Đại Tây Dương .
• Các tàu chiến Nga Neustrashimy và Admiral Grigorovich được quan sát thấy hộ tống các tàu chở dầu của hạm đội bóng tối qua eo biển Dover và Biển Bắc, dưới sự giám sát trực tiếp của các tàu Hải quân Hoàng gia Anh .
• Vào tháng 2/2026, các nguồn tin quốc phòng Anh xác nhận 'các phương án quân sự để bắt giữ một tàu [bóng tối] đã được xác định' trong các cuộc thảo luận liên ngành, mặc dù chưa có chiến dịch lên tàu nào được thực hiện .

Tình thế khó xử của Estonia
Estonia, một thành viên NATO tiền tuyến ở Baltic, đã quyết định không giam giữ các tàu chở dầu của hạm đội bóng tối Nga, với lý do lo ngại rằng việc bắt giữ các tàu chở dầu có thể gây ra phản ứng quân sự trực tiếp từ Moscow – một báo cáo của Reuters mô tả rủi ro là quá lớn . Điều này cho thấy ranh giới mong manh mà các nước NATO đang phải đi giữa thực thi pháp luật và tránh leo thang xung đột.

Đánh giá chung

Các bằng chứng trong giai đoạn 2025–2026 hội tụ và nhất quán: hạm đội bóng tối của Nga đã chuyển đổi từ một công cụ lách tránh trừng phạt kinh tế thành một công cụ bán quân sự và chiến tranh hybrid công khai, với các tàu chiến Hải quân Nga hiện đang trực tiếp hộ tống các tàu chở dầu thương mại đi qua vùng biển NATO. Chiến dịch Baltic Sentry của NATO và sự gia tăng giám sát của Hải quân Hoàng gia Anh là những phản ứng chính của phương Tây, nhưng các nhà phân tích lưu ý rằng việc thực thi vẫn còn mang tính cục bộ, và nguy cơ xảy ra một cuộc đối đầu hải quân trực tiếp – dù là từ một vụ lên tàu thất bại, một vụ va chạm tình cờ hay một hành động leo thang có chủ ý – đang cao hơn bất kỳ thời điểm nào kể từ sau Chiến tranh Lạnh.

2. Nền tảng chiến tranh hybrid, không chỉ là 'buôn lậu dầu'

ACLED (Dự án Dữ liệu về Xung đột Vũ trang và Sự kiện) đánh giá hạm đội bóng tối 'không chỉ là cơ chế trốn tránh trừng phạt' mà còn là 'một nền tảng chiến tranh hybrid' (hybrid warfare platform) cho phép Nga phá hoại cáp ngầm và thả drone do thám các căn cứ quân sự, sân bay và cơ sở hạ tầng trọng yếu . Kể từ đầu năm 2025, đã có 4 tuyến cáp ngầm dưới biển Baltic bị hư hại, cùng hàng chục vụ việc máy bay không người lái (drone) bay qua các cơ sở hạ tầng ven biển châu Âu .

3. Hải quân Nga trực tiếp hộ tống và bảo vệ

Kể từ cuối năm 2025, Hải quân Nga đã chuyển sang hoạt động 'một cách hoàn toàn công khai' ở Baltic, với nhiệm vụ chính là hộ tống các tàu chở dầu của hạm đội bóng tối . Vào tháng 5/2025, một máy bay chiến đấu của Nga đã vi phạm không phận Estonia để hộ tống một tàu chở dầu bóng tối thoát khỏi nỗ lực ngăn chặn của Estonia . Người phát ngôn Điện Kremlin, Dmitry Peskov, công khai tuyên bố Nga sẽ bảo vệ các tàu của hạm đội bóng tối bằng 'mọi biện pháp sẵn có' .

4. Các vụ việc hybrid leo thang

Phân tích của Small Wars Journal ghi nhận kể từ mùa thu năm 2024, các hoạt động có liên quan đến nhà nước Nga chịu trách nhiệm cho một loạt các vụ việc gây rối ngày càng gia tăng – như vi phạm lãnh thổ, gây nhiễu GPS và thăm dò cơ sở hạ tầng – được thực hiện bởi một hạm đội bóng tối đang ngày càng quân sự hóa . Viện Lansing cho rằng các tàu chở dầu này hiện hoạt động như những nền tảng tiền phương cho hoạt động thu thập thông tin tình báo và triển khai sức mạnh của Nga .

Các bằng chứng chính hỗ trợ cho đánh giá này

Phản ứng của NATO và Hải quân Hoàng gia Anh

NATO – Chiến dịch Baltic Sentry
NATO đã phát động Chiến dịch Baltic Sentry vào tháng 1/2025, triển khai tàu khu trục, máy bay tuần tra hàng hải và drone hải quân để bảo vệ cơ sở hạ tầng ngầm trọng yếu . Tuy nhiên, phân tích của Small Wars Journal đánh giá Baltic Sentry là 'một khởi đầu có ý nghĩa nhưng các nỗ lực thực thi và giám sát hiện tại vẫn chưa đủ, vì phần lớn các tàu của hạm đội bóng tối vẫn tiếp tục hoạt động không bị cản trở trong khu vực' .

Hải quân Hoàng gia Anh – Tăng cường giám sát

• Số lượng các cuộc triển khai tác chiến của Hải quân Hoàng gia Anh để theo dõi tàu Nga đã tăng 25% trong tháng 7/2026 so với năm trước .
• Bốn tàu chiến – tàu tuần tra xa bờ HMS Tyne, HMS Mersey, HMS Severn cùng trực thăng Wildcat và Merlin từ Phi đội 815 – đã dành 21 ngày hoạt động liên tục theo dõi các hoạt động của Nga ở vùng biển Anh và Bắc Đại Tây Dương .
• Các tàu chiến Nga Neustrashimy và Admiral Grigorovich được quan sát thấy hộ tống các tàu chở dầu của hạm đội bóng tối qua eo biển Dover và Biển Bắc, dưới sự giám sát trực tiếp của các tàu Hải quân Hoàng gia Anh .
• Vào tháng 2/2026, các nguồn tin quốc phòng Anh xác nhận 'các phương án quân sự để bắt giữ một tàu [bóng tối] đã được xác định' trong các cuộc thảo luận liên ngành, mặc dù chưa có chiến dịch lên tàu nào được thực hiện .

Tình thế khó xử của Estonia
Estonia, một thành viên NATO tiền tuyến ở Baltic, đã quyết định không giam giữ các tàu chở dầu của hạm đội bóng tối Nga, với lý do lo ngại rằng việc bắt giữ các tàu chở dầu có thể gây ra phản ứng quân sự trực tiếp từ Moscow – một báo cáo của Reuters mô tả rủi ro là quá lớn . Điều này cho thấy ranh giới mong manh mà các nước NATO đang phải đi giữa thực thi pháp luật và tránh leo thang xung đột.

Đánh giá chung

Các bằng chứng trong giai đoạn 2025–2026 hội tụ và nhất quán: hạm đội bóng tối của Nga đã chuyển đổi từ một công cụ lách tránh trừng phạt kinh tế thành một công cụ bán quân sự và chiến tranh hybrid công khai, với các tàu chiến Hải quân Nga hiện đang trực tiếp hộ tống các tàu chở dầu thương mại đi qua vùng biển NATO. Chiến dịch Baltic Sentry của NATO và sự gia tăng giám sát của Hải quân Hoàng gia Anh là những phản ứng chính của phương Tây, nhưng các nhà phân tích lưu ý rằng việc thực thi vẫn còn mang tính cục bộ, và nguy cơ xảy ra một cuộc đối đầu hải quân trực tiếp – dù là từ một vụ lên tàu thất bại, một vụ va chạm tình cờ hay một hành động leo thang có chủ ý – đang cao hơn bất kỳ thời điểm nào kể từ sau Chiến tranh Lạnh.