Khủng hoảng chip nhớ: Apple cắt giảm lô hàng iPhone 18, chuẩn bị tăng giá 100 USD

Apple đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng chuỗi cung ứng nghiêm trọng nhất trong nhiều thập kỷ. Tình trạng thiếu hụt DRAM toàn cầu, được thổi bùng bởi sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI) tạo sinh, đã buộc hãng phải cắt giảm sản lượng phần cứng năm 2026, lên kế hoạch tăng giá khoảng 100 USD cho toàn bộ dòng iPhone 18, và triển khai các biện pháp cắt giảm chi phí mạnh tay với các nhà cung cấp màn hình – tất cả diễn ra trong bối cảnh một 'cơn bão chính trị' ngăn chặn con đường thoát hiểm tiềm năng từ các nhà sản xuất chip Trung Quốc.

Nguyên nhân gốc rễ: 'Cơn đói' chip nhớ của AI

Vấn đề cốt lõi rất đơn giản: các trung tâm dữ liệu AI đang 'ngốn' chip nhớ. Ba nhà sản xuất DRAM lớn nhất thế giới – Samsung, SK Hynix và Micron – đã chuyển dịch năng lực sản xuất sang chip nhớ băng thông cao (HBM) có biên lợi nhuận cao, phục vụ máy chủ AI, khiến nguồn cung cho thị trường điện tử tiêu dùng bị 'bỏ đói' .

CEO sắp mãn nhiệm của Apple, Tim Cook, đã mô tả tình hình bằng những từ ngữ gay gắt trong một cuộc phỏng vấn vào tháng 6 năm 2026. Ông gọi đây là 'một trận lũ trăm năm có một về giá chip nhớ' – một cách nói mà ông chưa từng sử dụng trong hơn 40 năm hoạt động trong ngành công nghiệp điện tử tiêu dùng . Ông cho rằng việc tăng giá là 'không thể tránh khỏi' và tình hình chip nhớ là 'không thể chịu đựng nổi' .

Điều này buộc Apple phải thay đổi căn bản cách lên kế hoạch sản xuất. Thay vì yêu cầu TSMC sản xuất một lượng lớn bộ vi xử lý một cách đầu cơ, Apple hiện lên kế hoạch sản xuất bộ vi xử lý dựa trên lượng chip nhớ dự kiến có sẵn, thường là trước ba tháng . Nhà phân tích Ming-Chi Kuo xác nhận Apple đã giảm dự báo xuất xưởng phần cứng năm 2026 do hậu quả trực tiếp .

Những sản phẩm nào bị ảnh hưởng

Cuộc khủng hoảng chip nhớ đã gây ra việc tăng giá trên nhiều dòng sản phẩm của Apple, và dự kiến còn nhiều hơn nữa:

• Mac, iPad – Giá đã tăng vào tháng 6 năm 2026 .
• Apple TV, HomePod, Vision Pro – Cũng tăng giá trong đợt này .
• Dòng iPhone 18 – Kế hoạch sản xuất đã bị cắt giảm, và các mẫu iPhone 18 Pro cùng iPhone Ultra dạng gập dự kiến sẽ có nguồn cung hạn chế khi ra mắt .
• iPhone, Apple Watch, AirPods – Chưa bị ảnh hưởng trong tháng 6, nhưng các nhà phân tích dự đoán rộng rãi về mức tăng giá 100 USD cho tất cả các mẫu iPhone 18 .

Mức tăng giá 100 USD cho iPhone

Mặc dù Apple chưa chính thức xác nhận con số cụ thể, nhiều hãng tin đưa tin các nhà phân tích và nguồn tin trong ngành dự đoán mức tăng khoảng 100 USD trên các mẫu iPhone 18 để bù đắp chi phí chip nhớ tăng vọt . Chính Tim Cook đã tuyên bố công khai vào tháng 6 rằng Apple có kế hoạch tăng giá, nhưng không nêu rõ con số cụ thể .

Cắt giảm chi phí OLED: Gây áp lực lên nhà cung cấp màn hình

Với chi phí chip nhớ nằm ngoài tầm kiểm soát, Apple đang tích cực gây áp lực lên các nhà cung cấp màn hình nơi hãng vẫn còn có thể thương lượng:

Yêu cầu giảm giá 20%. Apple đang thúc ép Samsung Display và LG Display cắt giảm giá tấm nền OLED cho iPhone 18 Pro Max khoảng 20%. Apple đề xuất trả khoảng 70 USD mỗi tấm nền, và các ước tính trong ngành cho thấy mức giá cuối cùng có thể vào khoảng 66,50 USD – thấp hơn đáng kể so với mức khoảng 80 USD Apple đã trả cho tấm nền iPhone 17 Pro Max .

Mở rộng bộ đệm hàng tồn kho. Trong một sự thay đổi hiếm hoi so với chuỗi cung ứng tinh gọn nổi tiếng của mình, Apple đã mở rộng bộ đệm màn hình OLED từ bốn tuần lên sáu tuần bắt đầu từ quý 2 năm 2026. Động thái này nhằm khóa mức giá tấm nền hiện tại trước khi dự kiến chi phí nguyên vật liệu đầu vào tăng cao do khủng hoảng chip nhớ .

Nỗ lực chuyển hướng sang chip Trung Quốc thất bại

Khi Samsung, SK Hynix và Micron thắt chặt nguồn cung, Apple đã khám phá một lựa chọn gây tranh cãi: tìm mua DRAM từ các nhà sản xuất Trung Quốc là CXMT và YMTC. Tuy nhiên, họ vấp phải năm trở ngại lớn.

1. Danh sách đen của Lầu Năm Góc (Mục 1260H). Cả CXMT (DRAM) và YMTC (NAND) đều nằm trong danh sách các công ty quân sự Trung Quốc của Bộ Quốc phòng Mỹ, khiến việc mua sắm trở nên rủi ro về mặt chính trị và pháp lý .

2. Áp lực từ lưỡng đảng tại Thượng viện. Dẫn đầu là Thượng nghị sĩ Chuck Schumer, một nhóm thượng nghị sĩ lưỡng đảng đã gửi thư yêu cầu Apple cam kết trước ngày 21 tháng 8 năm 2026 sẽ không sử dụng chip nhớ của CXMT hoặc YMTC trong bất kỳ sản phẩm toàn cầu nào .

3. Hạn chế về công cụ EUV. CXMT bị cấm mua các công cụ in thạch bản EUV theo các biện pháp kiểm soát xuất khẩu của Mỹ, hạn chế khả năng sản xuất DRAM tiên tiến mà Apple cần .

4. Đòn bẩy của Apple phản tác dụng. Apple đã cố gắng sử dụng mối đe dọa mua hàng từ CXMT làm đòn bẩy để ép Samsung và SK Hynix giảm giá. Tuy nhiên, theo các báo cáo, nó đã phản tác dụng: các nhà cung cấp Hàn Quốc thậm chí còn có thêm sức mạnh định giá .

5. Những lời kêu gọi cá nhân của Tim Cook thất bại. Cook đã đích thân vận động hành lang chính quyền Trump để xin phép mua chip từ CXMT (bị liệt vào danh sách đen). Tính đến ngày 5 tháng 8 năm 2026, Apple đã thất bại trong việc đảm bảo nhà cung cấp DRAM thứ tư cho năm 2027, đóng lại con đường thoát hiểm cuối cùng .

Thời gian khủng hoảng dự kiến: Kéo dài ít nhất đến năm 2027

Các cảnh báo từ ngành công nghiệp chỉ ra một cuộc khủng hoảng kéo dài đến ít nhất năm 2027 và có thể đến năm 2028:

• Mọi đơn vị DRAM và HBM mà Samsung, SK Hynix và Micron dự kiến sản xuất trong năm 2027 đều đã được phân bổ hết theo các thỏa thuận chiến lược với khách hàng .
• Nỗ lực kéo dài nhiều tháng của Apple để đảm bảo nhà cung cấp DRAM thứ tư cho năm 2027 đã sụp đổ khi CXMT đưa ra mức giá ngang bằng hoặc cao hơn mức Samsung và SK Hynix đã tính .
• CEO của Micron, Sanjay Mehrotra, cảnh báo: 'Ngay cả khi chúng tôi kỳ vọng nguồn cung của ngành sẽ cải thiện dần dần vào năm 2028, hiện tại chúng tôi không thể thấy trước khi nào nguồn cung chip nhớ mới có thể bắt kịp nhu cầu ngày càng tăng' .
• Nhà phân tích Ming-Chi Kuo dự báo triển vọng cung cấp chip nhớ cho thiết bị tiêu dùng sẽ xấu đi trong hai năm tới, khi 15–20% công suất DRAM tiêu dùng dự kiến sẽ được chuyển hướng phục vụ AI/HBM vào năm 2027 .

Đối với người tiêu dùng, ý nghĩa rất rõ ràng: iPhone 18 sẽ đắt hơn và có thể khó mua hơn khi ra mắt, và đây khó có thể là một vấn đề ngắn hạn. Sự bùng nổ AI đã định hình lại thị trường chip nhớ một cách căn bản và các hiệu ứng sẽ lan tỏa trong các dòng sản phẩm của Apple trong nhiều năm.