Bessent vs. Takaichi: Mâu thuẫn chính sách đe dọa kế hoạch giải cứu đồng Yên Mỹ-Nhật

Tuy nhiên, Thủ tướng Takaichi đã chống lại áp lực này. Bà ưa chuộng một cách tiếp cận thận trọng hơn, ưu tiên sự phục hồi mong manh của nền kinh tế nội địa Nhật Bản và tránh một cú sốc cho thị trường trái phiếu. BOJ đã giữ nguyên lãi suất chính sách ở mức 1,0% tại cuộc họp ngày 30-31/7, chỉ có một thành viên hội đồng quản trị, Hajime Takata, bỏ phiếu cho việc tăng ngay lập tức lên 1,25% . Phe của Takaichi lo ngại rằng việc thắt chặt mạnh mẽ sẽ bóp nghẹt tăng trưởng, gia tăng chi phí trả nợ vốn đã khổng lồ của Nhật Bản, và rằng sự thúc ép công khai của Bessent thể hiện sự can thiệp không mong muốn vào chủ quyền tiền tệ của Nhật Bản .

Sự bất đồng này làm suy yếu nỗ lực giải cứu chung theo một cách quan trọng: cuộc can thiệp ngày 31/7 được thiết kế để gây sốc cho các nhà đầu cơ Yên, nhưng sự chia rẽ Bessent-Takaichi gửi một tín hiệu gây nhiễu cho thị trường. Washington và Tokyo thống nhất trong việc mua Yên hôm nay, nhưng về cơ bản lại bất đồng về chính sách nền tảng quyết định giá trị dài hạn của đồng Yên. Thị trường coi sự căng thẳng này là dấu hiệu cho thấy các hành động chung trong tương lai sẽ khó duy trì hơn, và rằng sự can thiệp chỉ là giải pháp tạm thời chứ không phải là một giải pháp bền vững .

Chi tiết về cuộc can thiệp chung lịch sử

Hành động phối hợp diễn ra trong đêm ngày 30-31/7 tại New York. Quan chức tiền tệ hàng đầu của Nhật Bản, Atsushi Mimura, đã bật đèn xanh để mua Yên bằng đô la thông qua một loa ngoài kết nối với một số nhân viên tại Bộ Tài chính . Quy mô là rất lớn:

• Quy mô: Nhật Bản có thể đã bán tới 59 tỷ USD chứng khoán để hỗ trợ đồng Yên . Bloomberg đưa tin hoạt động này vào khoảng 53 tỷ USD .
• Vai trò của Mỹ: Bộ Tài chính Mỹ, thông qua Ngân hàng Dự trữ Liên bang New York, đã thông báo cho các ngân hàng rằng họ "có thể can thiệp" và thực hiện "kiểm tra tỷ giá" — yêu cầu các ngân hàng báo giá đồng Yên — một bước tiền đề để can thiệp thực tế . Đây là lần thứ hai trong năm 2026 Mỹ làm điều này .
• Sổ tay của Bessent: Một bức ảnh của Reuters chụp Bessent tại một cuộc họp nội các đã ghi lại danh sách việc cần làm của ông với dòng chữ viết tay: "Mua Yên Nhật" . Bức ghi chú được cho là ghi rõ số tiền từ 5-10 tỷ USD .
• Xác nhận chính thức: Bộ trưởng Tài chính Satsuki Katayama xác nhận vào ngày 3/8 rằng Nhật Bản và Bộ Tài chính Mỹ đã cùng tiến hành can thiệp mua Yên vào ngày 31/7 theo Giờ Miền Đông Hoa Kỳ .
• Ý nghĩa lịch sử: Lần can thiệp Yên chung đầu tiên giữa Mỹ và Nhật Bản kể từ hành động phối hợp năm 2011 sau trận động đất và sóng thần tàn khốc — khoảng 15 năm . Một số nguồn tin mô tả đây là lần can thiệp chung đầu tiên trong 28 năm với mục đích nâng giá đồng Yên, vì hành động năm 2011 là để làm yếu nó .
• Hậu quả: Đồng Yên đã giữ vững mức tăng trên các mức thấp nhất trong 40 năm trong những ngày sau đó. Bessent cho biết ông sẽ "không ngần ngại lặp lại" cuộc can thiệp và kêu gọi "tăng quy mô" cơ sở hỗ trợ của Fed cho các ngân hàng trung ương nước ngoài, đó là Cơ sở Repo FIMA .

Động lực chính trị đằng sau rạn nứt

Hành động ngày 31/7 diễn ra sau nhiều tháng phối hợp thầm lặng giữa Washington và Tokyo . Lý do Bessent đưa ra cho sự hậu thuẫn của Mỹ là mang tính chiến lược: một đồng Yên ổn định là điều cần thiết cho thương mại khu vực và sự ổn định tài chính, và việc đồng Yên yếu hơn nữa có thể gây ra các đợt phá giá cạnh tranh trên khắp châu Á .

Nhưng Takaichi đang ở trong một tình thế khó khăn trong nước. Bà phải cân bằng áp lực từ Mỹ với các cử tri trong nước — các nhà xuất khẩu, doanh nghiệp nhỏ, và những người nắm giữ trái phiếu — những người lo sợ lãi suất cao hơn. Cơ sở chính trị của bà bao gồm những người bảo thủ tài khóa lo ngại về việc tính độc lập của BOJ bị xâm phạm bởi áp lực nước ngoài . Một phân tích của Reuters lưu ý rằng quan điểm công khai của Bessent về chính sách tiền tệ của Nhật Bản đã "gần như khóa chặt" ngân hàng trung ương vào việc tăng lãi suất tại cuộc họp tháng 9, đặt ra câu hỏi về ảnh hưởng của Washington đối với chính sách nội địa .

Triển vọng thị trường

Rạn nứt này đã tạo ra một kỳ vọng rõ ràng trên thị trường: BOJ giờ đây sẽ phải tăng lãi suất để xác nhận cho hành động can thiệp.

• Kỳ vọng tăng lãi suất: Thị trường hiện đặt cược mạnh mẽ rằng BOJ sẽ tăng lãi suất tại cuộc họp ngày 17-18/9/2026. Một nguồn tin nói với Reuters rằng BOJ "có thể thấy khó tránh khỏi việc tăng lãi suất" và có thể sẽ đưa ra những tín hiệu trước đó .
• Tín hiệu diều hâu từ chính BOJ: Biên bản cuộc họp ngày 31/7 đã chỉ ra những rủi ro về giá đảm bảo cho việc tăng lãi suất hơn nữa, ngay cả sau khi đã tăng lên mức cao nhất trong 31 năm vào tháng 6 .
• Câu hỏi về tính bền vững: Các nhà phân tích cảnh báo rằng can thiệp mà không có sự theo đuổi chính sách đi kèm trong lịch sử đã thất bại trong việc thay đổi xu hướng của đồng Yên. Sự chia rẽ Bessent–Takaichi làm suy yếu niềm tin rằng lập trường chung sẽ được duy trì .
• Trọng tâm tại G20: Thị trường đang theo dõi cuộc gặp dự kiến giữa Bessent và Ueda bên lề G20 tiếp theo để tìm kiếm các tín hiệu chính sách tiếp theo .

Các lập luận chính của mỗi bên

Cuộc tranh luận giữa Washington và Tokyo xoay quanh hai chẩn đoán cạnh nhau về vấn đề của Nhật Bản và giải pháp phù hợp:

Quan điểm của Bessent / Bộ Tài chính Mỹ: Đồng Yên yếu là vấn đề cơ cấu, do chính sách tiền tệ cực kỳ nới lỏng của Nhật Bản gây ra. Can thiệp chỉ là giải pháp tạm thời; chỉ có việc BOJ tăng lãi suất mới có thể làm mạnh đồng Yên một cách bền vững, kiềm chế lạm phát nhập khẩu và ngăn chặn phá giá cạnh tranh trên khắp châu Á. Mỹ sẵn sàng hậu thuẫn đồng Yên trong thời gian tới, nhưng Tokyo phải để BOJ thắt chặt chính sách .

Quan điểm của Takaichi / Chính phủ Nhật Bản: Sự phục hồi kinh tế của Nhật Bản vẫn còn mong manh. Thắt chặt quá sớm có nguy cơ gây suy thoái và chi phí nợ cao hơn. Chính sách tiền tệ nên được duy trì một cách thận trọng và do các yếu tố trong nước quyết định, không phải do áp lực nước ngoài. Can thiệp, chứ không phải tăng lãi suất, là công cụ thích hợp để giải quyết tình trạng đầu cơ quá mức .

Xung đột này khiến nỗ lực giải cứu đồng Yên rơi vào một vị thế bấp bênh: hai chính phủ đồng ý về nhu cầu chiến thuật là mua Yên, nhưng lại bất đồng về định hướng chiến lược cho nền kinh tế. Như một nhà phân tích đã nhận xét, cuộc can thiệp chung là một cú sốc cần thiết, nhưng nếu không có một lộ trình chính sách chung, sự phục hồi dài hạn của đồng Yên vẫn còn là một dấu hỏi.