Googlebot đang làm cả hai việc: vừa lập chỉ mục tìm kiếm vừa thu thập dữ liệu cho AI, khiến nhà xuất bản mất quyền kiểm soát

Phản ứng của CMA: Quy định hành vi đầu tiên trên thế giới

Vào tháng 10 năm 2025, Cơ quan Cạnh tranh và Thị trường Anh (CMA) đã chỉ định Google có 'Trạng thái Thị trường Chiến lược' (SMS) trong lĩnh vực tìm kiếm tổng quát và quảng cáo tìm kiếm, do thị phần khoảng 90% của hãng này tại thị trường Anh . Vào ngày 3 tháng 6 năm 2026, CMA đã áp đặt một Yêu cầu về Hành vi dành cho Nhà xuất bản (Publisher Conduct Requirement - CR) — nghĩa vụ ràng buộc đầu tiên theo Đạo luật Thị trường Kỹ thuật số, Cạnh tranh và Người tiêu dùng 2024 của Anh .

Các yếu tố chính của CR:

• Quyền từ chối AI cho nhà xuất bản. Lần đầu tiên, các nhà xuất bản có thể ngăn nội dung của họ cung cấp năng lượng cho các tính năng AI trong Google Search (AI Overviews, AI Mode) mà không phải từ bỏ khả năng hiển thị trong tìm kiếm .
• Từ chối tinh chỉnh mô hình. Sau phản hồi từ các cuộc tham vấn, Google cũng phải cho phép các nhà xuất bản từ chối việc sử dụng nội dung của họ để tinh chỉnh (fine-tuning) các mô hình AI .
• Ghi nguồn bắt buộc. Google phải liên kết rõ ràng trở lại nội dung của nhà xuất bản trong các kết quả tìm kiếm do AI tạo ra .
• Minh bạch và tuân thủ. Google phải công bố báo cáo tuân thủ sáu tháng một lần trong năm đầu tiên, với dữ liệu và chỉ số chính, đồng thời phải chủ động thông báo cho các nhà xuất bản khi mở rộng các biện pháp kiểm soát sang các dịch vụ AI mới .
• Hạn chót thực hiện. Google có chín tháng (đến tháng 3 năm 2027) để thực hiện tất cả các thay đổi, mặc dù CMA hy vọng các biện pháp kiểm soát chính sẽ sớm hơn .

CMA đã cân nhắc kỹ lưỡng nhưng bác bỏ giải pháp tách riêng trình thu thập dữ liệu (crawler separation) — buộc Google sử dụng các trình thu thập dữ liệu khác nhau cho việc lập chỉ mục tìm kiếm và cho việc hấp thụ AI — vì cho rằng điều này không cân xứng. Họ kết luận rằng chi phí cho Google sẽ cao hơn đáng kể và các biện pháp kiểm soát được cải thiện là một giải pháp khắc phục hiệu quả và cân xứng hơn .

Lập trường của Cloudflare: Tách trình thu thập dữ liệu mới là giải pháp thực sự

Cloudflare, đơn vị xử lý lưu lượng cho khoảng một phần năm các trang web, đã gửi một phản hồi chi tiết tới cuộc tham vấn của CMA, cho rằng CR là một bước tiến nhưng không giải quyết được vấn đề cấu trúc . Các lập luận chính của họ:

• CR trao quyền kiểm soát lại cho Google. Các nhà xuất bản vẫn phụ thuộc vào các hệ thống độc quyền của Google và không thể sử dụng các công cụ chặn của bên thứ ba (như Crawl Control của chính Cloudflare) mà không gặp rủi ro về thứ hạng tìm kiếm .
• Tách trình thu thập dữ liệu là giải pháp kỹ thuật duy nhất. Google nên bị yêu cầu sử dụng một trình thu thập dữ liệu riêng cho việc huấn luyện và làm nền tảng (grounding) AI, để các nhà xuất bản có thể chặn một bên mà không làm hại đến bên kia .
• Các biện pháp kiểm soát chi tiết là chưa đủ. Đề xuất của CMA phân biệt giữa 'huấn luyện/làm nền tảng AI' và 'tính năng AI tìm kiếm tổng quát' một cách khó hiểu về mặt kỹ thuật mà hầu hết các nhà xuất bản sẽ không hiểu .
• Quy mô của vấn đề. Googlebot chiếm khoảng 50% tổng số lần thu thập dữ liệu web và hoạt động quét dữ liệu AI tìm kiếm của Google nhiều hơn gấp 3,2 lần so với OpenAI .

Giám đốc điều hành của Cloudflare, Matthew Prince, đã đích thân đến London vào tháng 10 năm 2025 để vận động hành lang CMA cho cách tiếp cận này và đã công khai thúc đẩy việc 'tách rời' các trình thu thập dữ liệu tìm kiếm và AI kể từ đó . Cloudflare cũng thông báo rằng từ ngày 15 tháng 9 năm 2026, họ sẽ chặn các trình thu thập dữ liệu đa mục đích trên các trang có quảng cáo cho các khách hàng có liên quan .

Tình hình hiện tại

• CMA đã áp đặt CR vào ngày 3 tháng 6 năm 2026, lần đầu tiên cung cấp cho các nhà xuất bản một công cụ từ chối AI . Các nghĩa vụ kiểm soát thực chất có hiệu lực từ ngày 3 tháng 12 năm 2026 và yêu cầu này có hiệu lực cho đến ngày 10 tháng 10 năm 2030 .
• Cloudflare tiếp tục lập luận rằng CR là không đủ và chỉ có việc bắt buộc tách trình thu thập dữ liệu mới có thể khôi phục quyền tự chủ thực sự cho nhà xuất bản .
• Google cho biết họ đang thử nghiệm các biện pháp kiểm soát mới cho phép các nhà xuất bản quản lý việc sử dụng AI và cảnh báo rằng việc 'phá vỡ Tìm kiếm' bằng cách buộc phải tách trình thu thập dữ liệu có thể gây hại cho trải nghiệm người dùng . Phản hồi của chính Google với cuộc tham vấn của CMA cho rằng CR đã đạt được sự cân bằng phù hợp .
• CMA đã để ngỏ khả năng hành động thêm, cho biết họ đang tích cực theo dõi cách Google thực hiện những thay đổi này và có thể thực hiện các bước bổ sung nếu cần .

Cuộc chiến xung quanh trình thu thập dữ liệu của Google không chỉ là câu chuyện của riêng nước Anh. Quyết định của CMA đang được các cơ quan quản lý ở EU, Mỹ và các khu vực pháp lý khác theo dõi chặt chẽ và kết quả có thể tạo ra tiền lệ toàn cầu về cách thức giao thoa giữa sự thống trị trong tìm kiếm và việc huấn luyện AI.