Lằn ranh đỏ của Netanyahu: Iran sẽ không bao giờ có vũ khí hạt nhân 'Dù có hay không có thỏa thuận' – Và những gì tiếp theo

Ngay cả sau khi Mỹ và Iran ký một Bản ghi nhớ (MOU) vào cuối tháng 7 năm 2026, Netanyahu vẫn tuyên bố cuộc chiến "chưa kết thúc" và Iran phải loại bỏ hoàn toàn chương trình hạt nhân của mình bất kể ngoại giao có thành công hay không . Ông cũng nói với Tổng thống Trump rằng ông sẽ thúc đẩy một "sự giám sát liên tục, liên tục" đối với hoạt động hạt nhân của Iran, đồng thời thừa nhận rằng ông không có bằng chứng mới nào cho thấy năng lực chế tạo vũ khí của Tehran đã bị phá hủy hoàn toàn .

Năm yêu cầu cốt lõi: Vượt ra ngoài vấn đề hạt nhân

Israel nhấn mạnh rằng bất kỳ thỏa thuận cuối cùng nào với Iran cũng phải vượt ra ngoài việc làm giàu urani. Netanyahu đã đưa ra năm điều kiện cốt lõi :

• Chấm dứt hoàn toàn mọi hoạt động làm giàu urani — chứ không phải là tạm dừng một phần .
• Dỡ bỏ hoàn toàn chương trình tên lửa đạn đạo của Iran — Israel coi kho tên lửa của Iran là một mối đe dọa chiến lược độc lập với tình trạng hạt nhân của nước này .
• Chấm dứt hỗ trợ cho các nhóm vũ trang trong khu vực — bao gồm Hezbollah ở Lebanon, Hamas và Islamic Jihad ở Gaza, cũng như các lực lượng dân quân Shia ở Iraq và Yemen .
• Việc thanh sát và giám sát có thể kiểm chứng — để ngăn chặn năng lực phát triển vũ khí hạt nhân một cách bí mật.
• Không dỡ bỏ trừng phạt cho đến khi mọi điều kiện được xác minh — Israel lo sợ sự lặp lại của thỏa thuận JCPOA năm 2015, mà nước này chỉ trích là không đủ chặt chẽ .

Các quan chức Israel đã cảnh báo rằng một thỏa thuận cho phép cơ sở hạ tầng hạt nhân của Iran hoạt động một phần trong khi phớt lờ tên lửa đạn đạo và mạng lưới ủy nhiệm sẽ khiến Israel coi cuộc xung đột là "chưa được giải quyết" .

Các cuộc đàm phán Mỹ-Iran bế tắc (tháng 8 năm 2026)

Tình hình Mỹ-Iran vẫn đang trong trạng thái biến động và cực kỳ phức tạp, với vấn đề hạt nhân hầu như bị gác lại:

• MOU tháng 6 năm 2026: Mỹ và Iran đã ký một Bản ghi nhớ vào cuối tháng 6, gia hạn lệnh ngừng bắn thêm 60 ngày, kêu gọi mở lại Eo biển Hormuz và thiết lập một khuôn khổ cho các cuộc đàm phán hạt nhân rộng hơn . Mỹ đồng ý bắt đầu dỡ bỏ phong tỏa hải quân ngay sau khi ký kết .

• Eo biển Hormuz – điểm nóng tức thời: Trọng tâm ngoại giao hiện tại là một thỏa thuận riêng giữa Iran và Oman để quản lý Eo biển Hormuz, nơi Iran đã phong tỏa một cách hiệu quả trong suốt cuộc xung đột . Iran nói rằng thỏa thuận này đã "gần kề" nhưng đã leo thang đáng kể các yêu sách của mình: Tehran khẳng định eo biển sẽ không được mở lại cho đến khi Mỹ kết thúc chiến tranh, rút quân, dỡ bỏ trừng phạt và không bao giờ đe dọa Iran nữa . Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran tuyên bố Mỹ phải "sửa chữa hành vi của mình" .

• Đàm phán trực tiếp bị đình trệ: Iran đã nhiều lần khẳng định họ không đàm phán trực tiếp với Mỹ và sẽ không nối lại cho đến khi Washington đáp ứng các điều kiện của họ . Các cuộc đàm phán tại Doha (tháng 7 năm 2026) chỉ mang tính gián tiếp và tập trung hẹp vào Eo biển Hormuz, không có dấu hiệu tiến triển nào về một nền hòa bình rộng lớn hơn .

• Yêu sách chính của Mỹ: Mỹ hiện đang yêu cầu Iran công khai cam kết ngừng mọi cuộc tấn công vào tàu thuyền ở Eo biển Hormuz, đảm bảo lưu thông tự do không thu phí, và cuối cùng là đàm phán về một lệnh chấm dứt vĩnh viễn chương trình hạt nhân của nước này .

• Vấn đề hạt nhân bị hoãn lại: Mục tiêu rộng hơn của MOU — đàm phán một thỏa thuận cuối cùng về chương trình hạt nhân của Iran trong vòng 60 ngày (có thể gia hạn nếu hai bên đồng ý) — vẫn chưa được thúc đẩy một cách có ý nghĩa, khi các bên vẫn bế tắc về Hormuz và các điều kiện tiên quyết .

Hệ lụy khu vực từ lập trường của Netanyahu

• Nguy cơ hành động quân sự đơn phương của Israel: Netanyahu đã ám chỉ rằng ông có thể hành động một mình nếu ngoại giao thất bại, ngay cả khi Washington và Tehran dường như sắp đạt được một thỏa thuận tạm thời về Hormuz . Al Jazeera đưa tin ông có thể đang xem xét các cuộc tấn công đơn phương để kéo dài chiến dịch, đồng thời lưu ý rằng ông phải đối mặt với một cuộc bầu cử quan trọng vào cuối năm 2026 .

• Căng thẳng trong quan hệ Mỹ-Israel: Trong khi Netanyahu nói rằng Trump "nên có cơ hội của mình" để đạt được một dàn xếp ngoại giao, ông cũng công khai bác bỏ kế hoạch 15 điểm của Trump nhằm giải giáp Hamas ở Gaza và tiếp tục thúc đẩy các điều khoản cứng rắn hơn . CNN đưa tin Israel lo sợ Trump sẽ đạt được một "thỏa thuận tồi" .

• Leo thang khu vực rộng hơn: Lập trường cứng rắn của Netanyahu khiến khu vực luôn trong tình trạng sẵn sàng chiến tranh. Việc ông khăng khăng đòi loại bỏ toàn bộ cơ sở hạ tầng hạt nhân của Iran (không chỉ vũ khí hóa) và dismantling mạng lưới ủy nhiệm của Iran trên khắp Lebanon, Syria, Yemen và Iraq, đồng nghĩa với việc bất kỳ thỏa thuận nào Israel chấp nhận được cũng sẽ khó được Iran chấp thuận .

• Mối quan ngại của các quốc gia vùng Vịnh và Arab: Các quốc gia Arab vùng Vịnh, vốn phụ thuộc vào tự do lưu thông qua Eo biển Hormuz, đang bị kẹt giữa việc ủng hộ tiến trình ngoại giao do Mỹ dẫn đầu và lo sợ rằng hành động quân sự của Israel có thể châm ngòi cho một cuộc chiến tranh khu vực rộng lớn hơn, làm gián đoạn nguồn cung dầu và kéo theo lãnh thổ của họ .

• Động lực bầu cử: Netanyahu sẽ phải đối mặt với một bài kiểm tra chính trị trong nước vào cuối năm 2026. Lập trường không khoan nhượng của ông về Iran phục vụ cho các cử tri ủng hộ ông nhưng cũng khiến mọi thứ trở nên căng thẳng hơn: bất kỳ nhận thức nào rằng một thỏa thuận Mỹ-Iran khiến Israel bị lộ ra ngoài có thể củng cố phe đối lập trong nước của ông .