Israel, Iran và Mỹ đầu tháng 8/2026: Đe dọa tấn công đơn phương, giao tranh tên lửa và nỗ lực ngoại giao

Ngày 29/7, Trump và Netanyahu đã gặp nhau tại Washington để thảo luận tất cả các lựa chọn nhằm ngăn chặn chương trình hạt nhân của Iran—bao gồm ngoại giao, áp lực kinh tế và vũ lực—nhưng Netanyahu không nói với Trump rằng Israel ưu tiên hành động đơn phương, cho thấy Israel vẫn đang giữ quyền tự chủ trong việc lựa chọn thời điểm tấn công . Israel được cho là đã có ý định tham gia vào một cuộc tấn công của Mỹ vào Iran hồi cuối tháng 7/đầu tháng 8, nhưng cuộc tấn công này sau đó đã bị hủy bỏ, cho thấy sự phối hợp chặt chẽ nhưng cũng là sự sẵn sàng hành động của Israel ngay cả khi Mỹ rút lui .

Các cuộc tấn công bằng tên lửa và thương vong mới nhất

Kể từ khi chiến tranh bùng nổ, Iran đã phóng hàng trăm quả tên lửa vào Israel. Trong 40 ngày đầu từ khi xung đột bắt đầu cho đến lệnh ngừng bắn ngày 8/4, đã có 650 vụ tấn công bằng tên lửa từ Iran vào Israel, phần lớn mang theo bom chùm . Các quan chức Israel báo cáo có 16 người thiệt mạng do tên lửa trong giai đoạn đó .

Một trong những cuộc tấn công đẫm máu nhất là vụ tên lửa đạn đạo của Iran nhằm vào thành phố Beit Shemesh ngày 1/3/2026, khiến ít nhất 9 người thiệt mạng (trong đó có ba anh chị em tuổi teen) và 27 người bị thương . Tổng số thương vong (tính đến tháng 3/2026) cho thấy khoảng 69 người Israel thiệt mạng và hơn 9.100 người bị thương; trong khi phía Iran ước tính có khoảng 3.400–6.000+ người thiệt mạng và 15.000–26.500 người bị thương, cùng với 17 binh sĩ Mỹ thiệt mạng và 548 người bị thương . Không có cuộc tấn công tên lửa lớn mới nào vào Israel được báo cáo trong những ngày gần đây, nhưng lệnh ngừng bắn vẫn rất mong manh.

Các chiến dịch quân sự do Mỹ dẫn đầu

CENTCOM đã tiến hành các chiến dịch ném bom hàng ngày nhằm vào các mục tiêu quân sự của Iran. Trong một đợt ngày 7/7, lực lượng Mỹ đã tấn công hơn 80 mục tiêu của Iran, bao gồm các khả năng trên biển, kho chứa tên lửa và máy bay không người lái, các trạm giám sát ven biển và hệ thống phòng không . Các cuộc tấn công kéo dài liên tục 12 đêm cho đến ngày 23/7 .

Chỉ huy quân sự Mỹ tại Trung Đông, Đô đốc Brad Cooper, đã khuyến nghị ngừng chiến dịch ném bom quanh eo biển Hormuz vào cuối tháng 7, cho rằng nó đã đạt đến giới hạn hiệu quả . Vào ngày 3/8, Trump tuyên bố đã hủy bỏ một cuộc tấn công lớn đã được lên kế hoạch nhằm vào Iran, nói rằng đó sẽ là "cuộc tấn công lớn nhất kể từ Thế chiến thứ hai", và mô tả Mỹ và Iran đang hướng tới các cuộc đàm phán mới—mặc dù Tehran phủ nhận việc các cuộc đàm phán đang được tiến hành .

Nỗ lực ngoại giao qua trung gian Qatar

Qatar đã đóng vai trò trung gian chính giữa Washington và Tehran, tổ chức các phái đoàn Mỹ và chuyển các đề xuất. Ngày 22/5, một nhóm đàm phán Qatar đã có mặt tại Tehran để giúp thiết lập khuôn khổ thỏa thuận .

Các cuộc đàm phán gián tiếp gặp nhiều khó khăn. Vào cuối tháng 6, Iran tuyên bố sẽ không gặp trực tiếp các đặc phái viên Mỹ, và cả hai bên còn xa nhau về các vấn đề then chốt như giới hạn làm giàu uranium và kiểm soát eo biển Hormuz . Tính đến ngày 4–5/8/2026, Qatar xác nhận rằng các nỗ lực hòa giải đang "tiếp diễn" và một bản dự thảo cho một giải pháp ngắn hạn đang được trao đổi giữa hai bên, với "tiến triển tích cực" được báo cáo . Tuy nhiên, Iran và Mỹ vẫn tiếp tục mâu thuẫn công khai về việc liệu các cuộc đàm phán có thực sự được nối lại hay không .

Những tác động tiềm tàng đối với ổn định khu vực

Eo biển Hormuz vẫn là một điểm nóng. Các mối đe dọa và tấn công của Iran đã phần lớn làm tê liệt giao thông hàng hải thương mại qua eo biển, và các cuộc tấn công của Mỹ đã nhắm mục tiêu cụ thể vào các khả năng hải quân của Iran tại đây . Một căn cứ quân sự của Mỹ ở Saudi Arabia cũng bị tấn công trong đợt leo thang ngày 8/6, mở rộng phạm vi địa lý của cuộc xung đột .

Bế tắc cốt lõi vẫn tồn tại: Israel kiên quyết ngăn Iran đạt được khả năng vũ khí hạt nhân; Iran từ chối giới hạn làm giàu uranium nếu không được dỡ bỏ các lệnh trừng phạt; và Mỹ bị kẹt giữa vai trò bảo lãnh an ninh cho Israel và mong muốn tránh một cuộc chiến tranh kéo dài. Nguy cơ tái diễn giao tranh ác liệt vẫn là hiện hữu nếu cánh cửa ngoại giao hiện tại khép lại .