Kế hoạch 20 tỷ USD bán World Cup cho nhà đầu tư của Chủ tịch FIFA Gianni Infantino bị hủy bỏ sau làn sóng phản đối dữ dội

Cuối tháng 7/2026, Chủ tịch FIFA Gianni Infantino đưa ra đề xuất thành lập một công ty con trị giá 20 tỷ USD có tên FIFA Forward Enterprise (FFE) để nắm giữ toàn bộ bản quyền thương mại và truyền thông của các giải đấu FIFA, bao gồm World Cup, và bán cổ phần thiểu số (tối đa 21%) cho các nhà đầu tư tư nhân, với ngân hàng JPMorgan làm cố vấn cho thương vụ . Kế hoạch ngay lập tức gây ra một làn sóng phẫn nộ. Chưa đầy một tuần sau, vào ngày 31/7, Infantino buộc phải hủy bỏ đề xuất sau một cuộc nổi dậy gần như nhất trí từ các liên đoàn bóng đá châu lục, chính phủ châu Âu, và thậm chí cả các cơ quan nội bộ của FIFA .

Tranh cãi trọng tâm

Các nhà phê bình đã tấn công đề xuất từ nhiều góc độ cùng lúc:

• 'Bán linh hồn của bóng đá' — UEFA cáo buộc FIFA biến World Cup từ một tài sản công cộng toàn cầu thành một tài sản đầu tư cho quỹ đầu tư tư nhân . UEFA cho rằng kế hoạch này 'đã vượt quá giới hạn' và cáo buộc FIFA 'làm giàu cho bản thân và bạn bè của họ' .
• Mối quan hệ với Trump và Kushner — Báo chí xác định Josh Kushner (em trai của Jared Kushner, con rể của Donald Trump) là một trong những nhà đầu tư tiềm năng hàng đầu, ngay lập tức đặt ra những câu hỏi về xung đột lợi ích .
• Quản trị và bí mật — Các liên đoàn châu lục cho biết họ không hề được tham vấn trước khi công bố. Liên đoàn bóng đá châu Á (AFC) kêu gọi FIFA 'khẩn trương xem xét lại phong cách quản lý của mình' .
• Đe dọa tẩy chay của châu Âu — Các quốc gia châu Âu, dẫn đầu là UEFA, đã thảo luận về việc tẩy chay tất cả các giải đấu của FIFA, bao gồm cả World Cup, nếu kế hoạch được tiến hành .

Phản ứng của Thủ tướng Anh Andy Burnham

Burnham là một trong những nhà lãnh đạo chính trị lên tiếng phản đối kế hoạch mạnh mẽ nhất. Chỉ hai tuần sau khi nhậm chức, ông viết trên mạng xã hội: 'Hãy để tôi nói điều này một cách rất trực tiếp. Bóng đá không thuộc về các nhà đầu tư. Nó thuộc về những người lấp đầy các khán đài và những người đứng bên đường biên tuần này qua tuần khác, dù nắng hay mưa' . Ông gọi World Cup là 'thứ chưa bao giờ thuộc về ai để bán' và tuyên bố: 'World Cup không phải là một sản phẩm. Một khi bạn đã bán một phần của nó, bạn đã bán rẻ nó rồi' .

Ngày 31/7, Burnham leo thang chỉ trích một cách đáng kể, công khai kêu gọi Infantino từ chức và tuyên bố ông là 'người không phù hợp để lãnh đạo tổ chức' . Ông trở thành nhà lãnh đạo đầu tiên của một quốc gia lớn yêu cầu Infantino phải ra đi .

Phản ứng từ các liên đoàn bóng đá châu lục lớn

• UEFA (châu Âu) — Dẫn đầu làn sóng phản đối. Lên án kế hoạch chỉ trong vài giờ, gọi đó là sự 'vượt quá giới hạn', và đe dọa tẩy chay tất cả các giải đấu của FIFA . Tuyên bố của UEFA có đoạn: 'Linh hồn và sự quản trị của bóng đá không phải là tài sản để giao dịch — đặc biệt là với sự thiếu minh bạch hoàn toàn về việc ai sẽ được lợi về mặt tài chính' .
• CONCACAF (Bắc/Trung Mỹ và Caribe) — Cùng với UEFA chỉ trích kế hoạch, bày tỏ 'mối quan ngại sâu sắc về quản trị của FIFA và sự thiếu quy trình thích đáng', đồng thời tiết lộ họ biết về đề xuất này qua báo chí .
• AFC (châu Á) — Cảnh báo rằng 'nhận thức và danh tiếng của FIFA đang bị đe dọa' và yêu cầu xem xét khẩn cấp phong cách quản lý của FIFA . AFC tuyên bố 'đoàn kết' với UEFA và CONCACAF .
• CAF (châu Phi) và OFC (châu Đại Dương) — Cũng tham gia phe đối lập, khiến làn sóng phản đối trở nên toàn cầu và gần như nhất trí trên tất cả sáu liên đoàn châu lục .

Cơ chế tài chính của đề xuất

Theo kế hoạch, FIFA sẽ thành lập FFE như một 'công ty con có kiểm soát, hợp nhất các hoạt động thương mại và sự kiện của FIFA', gộp bản quyền phát sóng, bán vé, cấp phép và thu nhập tài trợ vào một thực thể tư nhân duy nhất . Công ty con được định giá 20 tỷ USD . FIFA cho biết sẽ huy động tới 4,2 tỷ USD từ các nhà đầu tư bên ngoài bằng cách bán cổ phần thiểu số, số tiền này sau đó được phân phối lại cho 211 hiệp hội thành viên của FIFA . Infantino đề nghị mỗi hiệp hội thành viên một khoản thanh toán ngay lập tức 20 triệu USD — và lên tới 66 triệu USD thêm cho mỗi hiệp hội trước năm 2038 — để bỏ phiếu thông qua kế hoạch .

Kết cục

Làn sóng phản đối chưa từng có — kết hợp giữa các cuộc nổi dậy của liên đoàn châu lục, lời đe dọa tẩy chay từ châu Âu, sự lên án chính trị từ Phố Downing (Anh), và sự bất đồng nội bộ trong FIFA — đã buộc Infantino phải từ bỏ đề xuất vào ngày 31/7/2026 . FIFA đã đưa ra một tuyên bố vào cuối ngày hôm đó rằng đề xuất đang được rút lại .

Sự sụp đổ của kế hoạch khiến Infantino suy yếu về mặt chính trị, với các liên đoàn châu lục vốn đã bực bội với phong cách quản lý của ông nay được tiếp thêm sức mạnh để yêu cầu cải cách quản trị . Mặc dù đề xuất đã chết, nhưng những câu hỏi mà nó đặt ra — về tính minh bạch của FIFA, mối quan hệ của tổ chức này với tư bản tư nhân, và cuối cùng là ai thực sự sở hữu World Cup — vẫn chưa có lời giải đáp.