Tấn công của Houthi vào nhà máy lọc dầu Jazan của Saudi Aramco: Goldman Sachs nói dầu diesel đang ở 'tâm chấn' của cơn khủng hoảng nguồn cung lịch sử

Cuộc tấn công Jazan và tác động trực tiếp

Saudi Aramco đã đóng cửa nhà máy lọc dầu Jazan vào ngày 27 tháng 7 2026, sau khi một cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái của Houthi làm hư hại khu phức hợp Chu trình hỗn hợp khí hóa tích hợp (IGCC) và khu vực bồn chứa của nhà máy . Sự cố này đã loại bỏ khoảng 400.000 thùng/ngày công suất lọc dầu khỏi thị trường vào thời điểm nguồn cung dầu diesel toàn cầu vốn đã cực kỳ eo hẹp . Việc sửa chữa dự kiến sẽ hoàn tất vào khoảng ngày 15 tháng 8 .

Jazan là một khu phức hợp đặc biệt giàu sản lượng dầu diesel, do đó việc đóng cửa nhà máy này tác động không tương xứng đến nguồn cung các sản phẩm chưng cất trung gian và được mô tả là tín hiệu cho 'cú sốc nhiên liệu' tiếp theo đối với giá dầu diesel .

Đánh giá của Goldman Sachs về cuộc khủng hoảng nhiên liệu tổng thể

Goldman Sachs đã công bố quan điểm cập nhật vào ngày 30 tháng 7 năm 2026, gọi dầu diesel là 'tâm chấn' của một cuộc khủng hoảng nguồn cung lịch sử . Các phát hiện chính của ngân hàng này bao gồm:

• Hoạt động lọc dầu toàn cầu trong tháng 7 đã giảm xuống mức thấp nhất theo mùa kể từ đại dịch, do các sự cố ngừng hoạt động liên quan đến chiến tranh ở Nga và Trung Đông, cùng với sản lượng lọc dầu yếu ở các khu vực khác . Xung đột ở Trung Đông và sự gián đoạn vận chuyển qua eo biển Hormuz đã tác động đến thị trường sản phẩm tinh chế nặng nề hơn nhiều so với thị trường dầu thô .
• Biên lợi nhuận của các sản phẩm tinh chế đang cao gấp 2-3 lần so với mức trung bình giai đoạn 2013-2019, với biên lợi nhuận dầu diesel được dự báo sẽ vượt ước tính trước chiến tranh từ 19 đến 26 USD/thùng .
• Tồn kho dầu diesel của Mỹ đang trên đà rơi vào khủng hoảng vào tháng 8, với lượng dự trữ ở mức thấp nhất kể từ năm 2003 . Sự sụp đổ của hoạt động xuất khẩu sản phẩm tinh chế quốc tế đang làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu hụt .

Ngân hàng này lưu ý rằng các sự cố ngừng hoạt động do chiến tranh ở Nga và Trung Đông, kết hợp với sản lượng chế biến yếu kém của Trung Quốc, đã cắt giảm sản lượng lọc dầu toàn cầu ước tính khoảng 6,5 triệu thùng/ngày so với một năm trước đó . Sản lượng gia tăng ở châu Mỹ và châu Phi chỉ bù đắp được khoảng một phần ba lượng cung bị mất .

Việc ngừng hoạt động của Jazan làm trầm trọng thêm một tình hình vốn đã nguy kịch

Việc đóng cửa Jazan không phải là nguyên nhân gốc rễ của cuộc khủng hoảng dầu diesel; đúng hơn, nó là một cú sốc nguồn cung mới chồng lên một hệ thống vốn đã cạn kiệt. Trước cuộc tấn công, Goldman Sachs đã dự báo biên lợi nhuận sản phẩm tinh chế sẽ vẫn cao gấp hai đến ba lần mức trung bình giai đoạn 2013-2019 trong suốt phần còn lại của năm 2026, với biên lợi nhuận dầu diesel cụ thể cao hơn từ 19 đến 26 USD so với mức trước chiến tranh . Ngân hàng này cũng đã cảnh báo về một cuộc khủng hoảng dầu diesel vào tháng 8 ở Mỹ khi tồn kho ở mức thấp nhất kể từ năm 2003 .

Thời điểm diễn ra là rất quan trọng. Sự cố ngừng hoạt động Jazan trùng trực tiếp với giai đoạn dự kiến thắt chặt nhất của mùa hè và mùa nông nghiệp, khi nhu cầu dầu diesel cho canh tác và vận tải đường bộ lên đến đỉnh điểm ở Bắc bán cầu. Cuộc tấn công đã làm xấu đi đáng kể sự cân bằng cung-cầu vào thời điểm nhạy cảm nhất, củng cố cho nhận định của Goldman rằng thị trường dầu diesel đang phải đối mặt với sự siết chặt nguồn cung lớn nhất trong lĩnh vực dầu khí .

Triển vọng đến giữa tháng 8 và xa hơn

Với việc Jazan dự kiến ngừng hoạt động cho đến khoảng ngày 15 tháng 8, triển vọng trước mắt rất nhạy cảm với tiến độ sửa chữa. Bất kỳ sự gia hạn nào vượt quá ngày đó sẽ loại bỏ thêm 400.000 thùng/ngày sản lượng chủ yếu là dầu diesel khỏi một thị trường vốn không thể chịu đựng thêm tổn thất nào.

Goldman Sachs cho rằng biên lợi nhuận nhiên liệu tinh chế tăng cao sẽ kéo dài trong suốt phần còn lại của năm 2026 . Sự thắt chặt về cấu trúc được củng cố bởi sự thiếu hụt công suất lọc dầu toàn cầu, việc đóng cửa các nhà máy lọc dầu ở châu Âu tăng tốc, sản lượng dầu diesel suy giảm của Trung Quốc và nguồn cung dầu thô nặng bị hạn chế — những yếu tố tồn tại trước cuộc tấn công Jazan và sẽ kéo dài sau đó .

Việc ngừng hoạt động Jazan không tạo ra cơn khủng hoảng từ con số không, nhưng nó làm xấu đi đáng kể sự cân bằng cung-cầu tại thời điểm nhạy cảm nhất, củng cố cho nhận định của Goldman rằng thị trường dầu diesel đang phải đối mặt với sự siết chặt nguồn cung lớn nhất trong lĩnh vực dầu khí .