ChatGPT Từ Chối Bắt Chước Tác Giả Nổi Tiếng: Thay Đổi Này Có Ý Nghĩa Gì Với Người Viết, Bản Quyền Và AI?

Điều Gì Đã Thay Đổi: ChatGPT Từ Chối Bắt Chước Tác Giả Cụ Thể

Ars Technica là đơn vị đầu tiên đưa tin về hạn chế này vào ngày 28/7/2026, sau khi thử nghiệm một loạt câu lệnh . OpenAI chưa chính thức công bố về thay đổi này và người phát ngôn của công ty cũng không trả lời các câu hỏi từ báo giới . Hạn chế được áp dụng trên toàn cầu cho tất cả các mô hình ChatGPT .

Tác Giả Còn Sống Bị Từ Chối

Khi được yêu cầu viết theo phong cách của một tác giả còn sống, ChatGPT từ chối thẳng thừng. Các ví dụ đã được kiểm chứng bao gồm:

• Stephen King — Chatbot trả lời: "Tôi chắc chắn có thể viết với những dấu hiệu của thể loại kinh dị đậm chất không khí, tập trung vào nhân vật và nỗi sợ hãi ở thị trấn nhỏ — nhưng tôi sẽ đảm bảo kết quả là của riêng tôi."
• J.K. Rowling
• Amy Tan
• Sarah Silverman

Tác Giả Đã Qua Đời: Sự Không Nhất Quán

Một cuộc kiểm toán vào tháng 7/2026 của tạp chí công nghệ No Latency cho thấy, trong khi ChatGPT từ chối các yêu cầu đối với tác giả còn sống, nó vẫn tuân thủ các câu lệnh đề cập đến các nhà văn đã qua đời như William Shakespeare và Jane Austen . Sự không nhất quán này cho thấy việc chặn có thể nhắm vào các tác giả còn sống, những người có di sản có thể khởi kiện vì bản quyền, thay vì là một lệnh cấm hoàn toàn đối với việc bắt chước phong cách .

Người Dùng Nhận Được Gì Thay Thế: Đặc Điểm Nghệ Thuật, Không Phải Sao Chép Giọng Văn

Thay vì bắt chước giọng văn của một tác giả cụ thể, ChatGPT hiện đề nghị viết văn bản nắm bắt các đặc điểm nghệ thuật chung — bầu không khí, nhịp điệu, giọng điệu và kỹ thuật — trong khi vẫn giữ sự khác biệt so với tác giả mục tiêu .

Ví dụ, thay vì "một chương theo phong cách của Stephen King," nó sẽ cung cấp thứ gì đó "mang những dấu hiệu của thể loại kinh dị đậm chất không khí, tập trung vào nhân vật và nỗi sợ hãi ở thị trấn nhỏ" đồng thời lưu ý rằng kết quả sẽ là sự sáng tạo "riêng" của nó . Người dùng vẫn có thể mô tả một phong cách mong muốn mà không cần nêu tên tác giả và nhận được kết quả tương tự .

Bối Cảnh Vụ Kiện Bản Quyền: Tại Sao Lại Là Bây Giờ?

Thời điểm của sự thay đổi này không phải là ngẫu nhiên. OpenAI đang vướng vào làn sóng kiện tụng bản quyền lớn nhất trong ngành công nghiệp AI.

Có Bao Nhiêu Vụ Kiện?

Tính đến ngày 14/6/2026, đã có 24 vụ kiện bản quyền được đệ trình chống lại các công ty AI nói chung . Khi bối cảnh pháp lý về bản quyền AI tiếp tục mở rộng, một số đơn vị theo dõi hiện ghi nhận hơn 100 vụ việc đang hoạt động . OpenAI là công ty AI bị kiện nhiều nhất về bản quyền .

Mức Rủi Ro Pháp Lý Tổng Hợp Của OpenAI

OpenAI phải đối mặt với mức rủi ro pháp lý lớn nhất đối với một bị đơn trong vũ trụ bản quyền AI, vượt quá 10 tỷ USD trên các vụ kiện đang hoạt động .

Vụ Kiện Tổng Hợp Tại New York

Vào ngày 3/4/2025, Ủy ban Kiện tụng Đa quận của Hoa Kỳ đã ra lệnh tổng hợp một số vụ kiện bản quyền chống lại OpenAI và Microsoft trước một thẩm phán duy nhất tại Quận phía Nam New York . Vụ kiện đa quận (MDL) do Thẩm phán quận Hoa Kỳ Sidney H. Stein chủ trì và được chỉ định là In re OpenAI, Inc., MDL No. 3143 .

Các Tác Giả Và Nguyên Đơn Liên Quan

Vụ kiện tổng hợp bao gồm:

• Authors Guild v. OpenAI — do Hội Nhà văn (Authors Guild) cùng với George R.R. Martin, John Grisham, Jodi Picoult, Jonathan Franzen, David Baldacci, Michael Connelly, và những người khác làm đại diện tập thể . Riêng Hội Nhà văn đã đại diện cho hơn 17.000 tác giả trong vụ kiện tập thể của mình .
• Tremblay v. OpenAI — do các tác giả Paul Tremblay và Mona Awad khởi kiện .
• The New York Times v. OpenAI/Microsoft — tờ báo này đã đệ đơn kiện riêng và sửa đổi nó vào tháng 6/2026 .
• Các nguyên đơn truyền thông khác bao gồm The Intercept .

Phán Quyết Quan Trọng Của Tòa Án: Bác Bỏ Đơn Yêu Cầu Bác Bỏ Vụ Kiện Của OpenAI

Vào ngày 27/10/2025, Thẩm phán Stein đã bác bỏ đơn yêu cầu bác bỏ các cáo buộc chính trong vụ kiện tổng hợp của các tác giả . Ông phán quyết rằng các tác giả đã đưa ra cáo buộc hợp lý rằng đầu ra của ChatGPT có thể vi phạm bản quyền của họ, cho phép các khiếu nại về vi phạm bản quyền trực tiếp được tiến hành . Liên minh Tác giả (Authors Alliance) lưu ý rằng phán quyết này "có tác động lớn đến luật bản quyền, vượt xa cả trí tuệ nhân tạo" .

Tòa án vẫn chưa đưa ra phán quyết về câu hỏi rộng hơn liệu việc sử dụng tác phẩm có bản quyền để huấn luyện mô hình AI có cấu thành hành vi sử dụng hợp lý (fair use) hay không—vấn đề trọng tâm này vẫn đang chờ xử lý .

OpenAI Đã Công Khai Nói Gì?

Không có thông báo công khai nào. OpenAI chưa chính thức công bố về hạn chế phong cách tác giả và công ty đã không trả lời các câu hỏi từ báo giới của Ars Technica và các tổ chức khác .

Tài Liệu Model Spec Về Sở Hữu Trí Tuệ

Tài liệu Model Spec hiện tại của OpenAI nêu rõ rằng các trợ lý của họ "phải tôn trọng quyền sở hữu trí tuệ" và không được tạo ra nội dung vi phạm IP của bên thứ ba . Báo cáo của MLQ.ai lưu ý rằng Model Spec nói rằng các trợ lý "không được tạo ra nội dung vi phạm quyền sở hữu trí tuệ của bên thứ ba," phù hợp với hành vi từ chối mới . Tài liệu không có điều khoản rõ ràng nào về việc không được bắt chước tác giả còn sống hoặc tác giả cụ thể . Sự thay đổi này dường như là một sự thực thi thực tế của chính sách hiện có đó để đáp ứng với áp lực pháp lý ngày càng tăng.

Điều Này Có Nghĩa Là Gì Đối Với Người Dùng

Đối với người dùng hàng ngày, tác động thực tế là có hạn. Bạn vẫn có thể yêu cầu ChatGPT một câu chuyện kinh dị với "nỗi sợ hãi đậm chất không khí, tập trung vào nhân vật" hoặc một câu chuyện bí ẩn với "nhịp điệu như một câu chuyện trinh thám kinh điển" — bạn chỉ không thể nêu tên tác giả mà bạn muốn sao chép giọng văn . Khả năng cơ bản để tạo ra những tâm trạng, cấu trúc và kỹ thuật kể chuyện tương tự vẫn còn nguyên vẹn .

Đối với các nhà văn và người sáng tạo nội dung, sự thay đổi này báo hiệu rằng các công ty AI đang bắt đầu vạch ra ranh giới xung quanh phong cách và giọng văn—một lĩnh vực mà luật bản quyền từ lâu đã gặp khó khăn trong việc xác định. Liệu các chatbot khác như Claude và Gemini có làm theo hay không vẫn là một câu hỏi mở .