Trung Quốc bắt đầu sản xuất hạn chế máy quang khắc DUV nội địa: Ý nghĩa thực sự với ASML, cổ phiếu chip và kiểm soát xuất khẩu Mỹ

Tuy nhiên, khoảng cách về hiệu suất với ASML vẫn còn rất lớn. Reuters và nhiều nhà phân tích nhấn mạnh rằng các công cụ của Trung Quốc 'vẫn tụt hậu về hiệu suất và độ tin cậy' và cần thử nghiệm thêm trước khi có thể tăng sản lượng đáng kể . Một số linh kiện quan trọng vẫn phải nhập từ Nhật Bản . So với các máy tương đương của ASML, các máy này thua kém nhiều năm về thông lượng, độ tin cậy và tỷ lệ chíp tốt .

Cổ phiếu ASML và Động thái 'Bán Tin'

Cổ phiếu thiết bị chip của Mỹ đã giảm khi tin tức được công bố vào ngày 27-28 tháng 7 năm 2026 . Tuy nhiên, các nhà phân tích coi đợt giảm này là phản ứng ngắn hạn hơn là một sự định giá lại mang tính cấu trúc. Lý do rất rõ ràng: lợi thế cạnh tranh của ASML – bao gồm độc quyền EUV, hiệu suất của dòng máy NXT:1980/2050 và mạng lưới dịch vụ toàn cầu – vẫn còn nguyên vẹn trong tương lai gần . Sản lượng 5-20 máy là quá nhỏ so với sản lượng hàng năm hàng trăm máy DUV và EUV của ASML.

Doanh thu từ Trung Quốc của ASML: Đã và đang suy giảm

Trung Quốc là thị trường đơn lẻ lớn nhất của ASML trong năm 2025, chiếm 33% tổng doanh thu . Nhưng con số này đã bị thổi phồng do làn sóng đặt hàng trước dự đoán về các hạn chế sắp tới . CFO Roger Dassen của ASML đã dự báo rằng Trung Quốc sẽ đóng góp khoảng 20% doanh thu thuần năm 2026 . Trong quý 1 năm 2026, tỷ trọng của Trung Quốc đã giảm xuống còn 19% từ mức 36% trong quý 4 năm 2025 . Bước đột phá DUV nội địa chỉ tạo thêm một áp lực giảm nhẹ lên một quỹ đạo vốn đã giảm mạnh do các biện pháp kiểm soát xuất khẩu.

Đạo luật MATCH: Mối đe dọa thực sự trong ngắn hạn

Đạo luật MATCH (Đạo luật Căn chỉnh Đa phương về Kiểm soát Công nghệ Phần cứng) đã được các nhà lập pháp lưỡng đảng của Mỹ đưa ra vào ngày 2 tháng 4 năm 2026 . Đạo luật này nhằm cấm xuất khẩu và bảo dưỡng tất cả các hệ thống quang khắc DUV ngâm nước cho các nhà sản xuất chip Trung Quốc, bịt kẽ hở vẫn cho phép các nhà máy Trung Quốc mua các máy DUV ngâm nước đời cũ của ASML . Dự luật đã được thu hẹp vào giữa tháng 4 nhưng vẫn giữ nguyên lệnh cấm cốt lõi đối với DUV ngâm nước . Dự luật đã vượt qua phiên họp đánh giá của Ủy ban Đối ngoại Hạ viện . Nó bao gồm một cơ chế yêu cầu Hà Lan và Nhật Bản điều chỉnh các biện pháp kiểm soát xuất khẩu của họ trong vòng 150 ngày, nếu không sẽ phải đối mặt với các biện pháp thực thi đơn phương của Mỹ .

Điều quan trọng là Đạo luật MATCH nhắm vào doanh số bán DUV ngâm nước còn lại của ASML tại Trung Quốc và việc bảo dưỡng bất kể Trung Quốc có công cụ của riêng mình hay không – lý do của Mỹ là để ngăn chặn các nhà máy Trung Quốc tiếp cận các thiết bị nước ngoài vượt trội ngay cả khi các lựa chọn thay thế trong nước xuất hiện . Điều này tạo ra một áp lực kép: các nhà sản xuất chip Trung Quốc mất quyền truy cập vào các máy tốt hơn nhiều của ASML trong khi các công cụ của riêng họ vẫn còn non trẻ.

Tác động rộng hơn đến ngành thiết bị chip

Tin tức này đã gây ra một đợt bán tháo trên diện rộng đối với các cổ phiếu thiết bị bán dẫn niêm yết tại Mỹ . Những tác động chính:

• Applied Materials, Lam Research, KLA – Các công ty này có mức độ tiếp xúc với Trung Quốc và phải đối mặt với các hạn chế tương tự của Đạo luật MATCH đối với các công cụ khắc, lắng đọng và đo lường cho các nhà máy Trung Quốc .
• Hàm ý dài hạn – Nếu các công cụ DUV nội địa của Trung Quốc đạt đủ khối lượng và độ tin cậy vào năm 2028-2030, nó có thể làm giảm về mặt cấu trúc tổng thị trường có thể tiếp cận cho các nhà sản xuất thiết bị phương Tây tại Trung Quốc. Tuy nhiên, hầu hết các nhà phân tích coi 'sản xuất hàng loạt có giới hạn' hiện tại mang tính biểu tượng hơn là đe dọa kinh tế .
• Bất ổn ngắn hạn – Tình trạng chưa được giải quyết của Đạo luật MATCH, và cách Hà Lan cùng Nhật Bản sẽ phản ứng, đã là một gánh nặng đối với ngành kể từ tháng 4 năm 2026 .

Những lưu ý và bất ổn chính

• Khoảng cách hiệu suất vẫn còn lớn – Reuters và nhiều nhà phân tích nhấn mạnh rằng các công cụ của Trung Quốc 'vẫn tụt hậu về hiệu suất và độ tin cậy' . Năng suất, thông lượng và độ chính xác lớp phủ sẽ quyết định liệu SMIC có thực sự có thể sản xuất chip loại 7nm với khối lượng thương mại khả thi hay không.
• SMIC đã thử nghiệm một công cụ ngâm nước tiền nhiệm từ Shanghai Yuliangsheng (một phần của thực thể Aishengna hợp nhất) từ tháng 9 năm 2025, nhưng việc từ thử nghiệm đến sản xuất là một hành trình kéo dài nhiều năm .
• Đạo luật MATCH chưa phải là luật – nó đã vượt qua ủy ban nhưng vẫn còn một lộ trình không rõ ràng để được thông qua đầy đủ và có thể được sửa đổi thêm .
• Vai trò của Nhật Bản – Các công cụ của Trung Quốc vẫn phụ thuộc vào một số linh kiện Nhật Bản, tạo ra các lỗ hổng tiềm ẩn trong chuỗi cung ứng .

Tổng kết

Đây là cột mốc công khai quan trọng nhất trong hành trình tìm kiếm sự tự chủ về quang khắc của Trung Quốc, nhưng khoảng cách giữa 'sản xuất hàng loạt có giới hạn' và khả năng thương mại ngang bằng ASML vẫn còn rất rộng. Đối với ASML, những cơn gió ngược trong ngắn hạn chủ yếu đến từ Đạo luật MATCH (nhắm vào doanh số DUV còn lại tại Trung Quốc) hơn là từ một đối thủ cạnh tranh non trẻ . Tỷ trọng doanh thu 20% từ Trung Quốc trong năm 2026 vốn đã chịu áp lực từ các biện pháp kiểm soát xuất khẩu; bước đột phá trong nước chỉ tạo thêm một gánh nặng khiêm tốn. Ngành thiết bị chip rộng lớn hơn cũng phải đối mặt với một cú sốc về tâm lý, nhưng mối đe dọa về cấu trúc vẫn còn nhiều năm nữa, trừ khi Trung Quốc có thể nhanh chóng mở rộng quy mô năng suất và độ tin cậy.