Cháy rừng Pháp - Tây Ban Nha tháng 7/2026: Hơn 250.000 người sơ tán, Bordeaux và Madrid bị đe dọa

Cuối tháng 7/2026, những trận cháy rừng chưa từng có đã tàn phá vùng tây nam nước Pháp và miền trung Tây Ban Nha, buộc hơn 250.000 người phải sơ tán trong một chiến dịch được giới chức mô tả là một trong những cuộc di tản dân sự lớn nhất thời bình trong lịch sử châu Âu . Được thúc đẩy bởi đợt nắng nóng và hạn hán kỷ lục, những đám cháy đe dọa các thành phố lớn và đẩy lực lượng cứu hỏa đến giới hạn, buộc cả hai quốc gia phải kêu gọi sự trợ giúp quốc tế từ EU .

Pháp: Sơ tán vùng ngoại ô Bordeaux

Tâm điểm cháy rừng tồi tệ nhất tại Pháp tập trung ở các vùng Gironde và Landes gần Bordeaux. Đến ngày 25/7, hơn 197.000 người đã chạy khỏi các đám cháy chỉ riêng tại Pháp, theo Guardian . Bộ trưởng Nội vụ Pháp Laurent Nunez đưa ra con số 167.000 người trên toàn quốc, trong khi Thủ tướng Sébastien Lecornu báo cáo hơn 141.000 người đã sơ tán chỉ riêng từ Gironde và Landes .

Cuộc khủng hoảng leo thang vào ngày 25/7 khi nhà chức trách ra lệnh sơ tán hàng nghìn người khỏi vùng ngoại ô phía tây Bordeaux, bao gồm một phần ba vùng ngoại ô và sân bay của thành phố, khi một đám cháy lớn di chuyển vào đất liền, được thúc đẩy bởi gió mạnh . Đầu tuần, bán đảo Cap Ferret nổi tiếng trên bờ biển Đại Tây Dương cũng đã được sơ tán .

Pháp huy động nguồn lực đáng kể: quân đội đã được triển khai, bao gồm cả máy bay vận tải quân sự, để hỗ trợ lính cứu hỏa . Đến cuối tháng 7, gần 98.000 ha đã bị thiêu rụi tại Pháp, một kỷ lục lịch sử . Đáng buồn thay, đầu tháng đó, hai lính cứu hỏa đã thiệt mạng khi chiến đấu với một đám cháy riêng biệt ở tây nam nước Pháp .

Tây Ban Nha: Tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia gần Madrid

Tại Tây Ban Nha, tình hình ở vùng Madrid trở nên nghiêm trọng đến mức nguy kịch chỉ trong vài ngày. Vào ngày 23–24/7, chính quyền vùng Madrid đã yêu cầu chính phủ trung ương tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia sau khi nhiều đám cháy hợp nhất thành một đám cháy duy nhất không thể kiểm soát gần thủ đô . Đây là lần đầu tiên Tây Ban Nha tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia vì cháy rừng .

Khoảng 70.000 người đã được sơ tán khỏi miền trung Tây Ban Nha . Một số báo cáo cho thấy 60.000 người đã phải di dời hoặc bị mắc kẹt trong khu vực Madrid và Ávila . Các quan chức mô tả đám cháy hợp nhất là "ngoài tầm kiểm soát và vượt quá năng lực chữa cháy hiện tại" .

Đầu tháng 7, Tây Ban Nha đã phải đối mặt với trận cháy rừng lớn nhất trong năm tính đến ngày 21/7, một đám cháy ở phía đông bắc đất nước thiêu rụi diện tích tương đương San Francisco .

Viện trợ quốc tế từ EU

Cả Pháp và Tây Ban Nha đều kích hoạt Cơ chế Bảo vệ Dân sự EU để yêu cầu máy bay chữa cháy và hỗ trợ quốc tế . Khi ngọn lửa, được thổi bùng bởi gió mạnh và nhiên liệu là hạn hán, thiêu rụi những khu rừng khô như que diêm, Paris và Madrid đã kêu gọi sự giúp đỡ từ các đối tác EU . Cơ quan giám sát khí hậu Copernicus của EU đã theo dõi các điều kiện nhiệt độ cực đoan trên khắp Tây Âu, tạo ra môi trường dễ cháy .

Bối cảnh rộng hơn: Mùa cháy rừng Nam Âu phá kỷ lục

Các vụ cháy tháng 7/2026 không phải là sự cố cá biệt. Chúng là đỉnh điểm của một mùa cháy rừng phá kỷ lục ở Nam Âu . Tây Âu đã trải qua đợt nắng nóng lớn thứ ba kể từ tháng 5/2026, với nhiệt độ cao bất thường và điều kiện khô hạn tạo ra một cảnh quan sẵn sàng bốc cháy .

Quy mô của đầu mùa cháy thật rõ ràng. Tính đến ngày 1/7, cháy rừng đã thiêu rụi 28.000 ha ở Pháp và 50.000 ha ở Tây Ban Nha — gấp đôi mức trung bình của cùng kỳ năm . Cuộc khủng hoảng mở rộng ra ngoài Pháp và Tây Ban Nha: cháy rừng cũng hoành hành ở Bồ Đào Nha, Hy Lạp, Thổ Nhĩ Kỳ và Síp, với hai người chết ở Síp và Acropolis ở Athens tạm thời đóng cửa do nắng nóng cực độ .

Sự khác biệt về số liệu

Số liệu sơ tán thay đổi tùy theo nguồn và thời điểm, phản ánh thách thức trong việc đếm số người di dời trong thời gian thực trên nhiều khu vực. New York Times đưa tin "gần 300.000" người phải di dời tính đến ngày 26/7 , Guardian đưa ra tổng số hơn 250.000 , RTE trích dẫn hơn 260.000 , và Malay Mail báo cáo hơn 300.000+ . Những khác biệt này phản ánh các cuộc sơ tán đang diễn ra và khó khăn trong việc theo dõi dân số di dời trong một thảm họa diễn biến nhanh.