Giá lúa mỳ thế giới vượt 7 USD/giạ: ‘Cú sốc ba chiều’ từ Biển Đen, nắng nóng và nguồn cung thắt chặt

• Ngày 10/7, Nga tạm thời đình chỉ vận chuyển qua kênh Don-Azov sau khi Ukraine dùng máy bay không người lái tấn công hàng loạt tàu thương mại trên biển Azov . Tuyến đường thủy này chiếm tới 1/4 lượng lúa mỳ xuất khẩu của Nga .
• Nga cũng hạn chế tiếp cận một số cảng ở biển Azov và cảng Kavkaz, đồng thời tiếp tục tập kích cơ sở hạ tầng cảng của Ukraine .
• Theo giới chức và lãnh đạo ngành, sản lượng xuất khẩu ngũ cốc của Ukraine có thể giảm tới 1/3 do làn sóng tấn công của Nga nhằm vào các cảng biển .
• Ngô và hạt cải dầu cũng tăng giá theo lúa mỳ, đưa Chỉ số Nông sản Bloomberg (theo dõi 10 mặt hàng chủ lực) lên mức cao nhất 3 năm .

Dù chưa nghiêm trọng như cuộc phong tỏa toàn diện năm 2022, nhưng các cuộc tấn công 'ăn miếng trả miếng' này đã đưa rủi ro địa chính trị quay trở lại thị trường ngũ cốc .

2. Nắng nóng cực đoan thiêu đốt mùa màng Mỹ và châu Âu

Cùng lúc đó, thời tiết nóng và khô hạn đang tàn phá các vùng trồng lúa mỳ ở đồng bằng Mỹ và Tây Âu, tạo thêm một cú sốc từ thời tiết bên cạnh cú sốc địa chính trị . Nhiều nguồn tin mô tả đây là yếu tố then chốt đẩy giá vượt qua ngưỡng tâm lý quan trọng 7 USD .

• Sản lượng lúa mỳ của Mỹ được dự báo sẽ chạm mức thấp nhất trong hơn nửa thế kỷ, với 'lượng tồn kho thắt chặt lịch sử' theo dự báo của Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) .
• Tây Âu đang trải qua nhiệt độ cao trong giai đoạn cây trồng phát triển quan trọng, khiến triển vọng mùa vụ thêm xấu đi .

3. Cân bằng cung - cầu toàn cầu thắt chặt kỷ lục

Sự kết hợp giữa gián đoạn xuất khẩu và thiệt hại mùa màng đã đẩy cân bằng cung - cầu toàn cầu vào tình trạng thắt chặt nhất trong nhiều năm:

• Việc USDA cắt giảm dự báo nguồn cung và tồn kho trong nước ở mức thấp đã châm ngòi cho đợt tăng giá bắt đầu từ đầu tháng 7 .
• Giá ngô, đậu tương và lúa mỳ đều tăng đáng kể trong tháng 7, phản ánh sự khan hiếm trên diện rộng của nhóm ngũ cốc .

4. Lo ngại lạm phát thực phẩm toàn cầu sống lại

Tất cả các yếu tố trên đã làm sống lại rủi ro lạm phát thực phẩm toàn cầu. Chỉ số Nông sản Bloomberg chạm mức cao nhất kể từ tháng 7/2023, và đợt tăng giá này diễn ra cùng lúc với cuộc chiến tại Iran, càng làm gia tăng áp lực lạm phát trong toàn bộ tổ hợp nông sản . Các khu vực Bắc Phi và vùng Sừng châu Phi – vốn phụ thuộc nặng vào nhập khẩu từ Biển Đen – là những nơi dễ bị tổn thương nhất .

Kết luận: Giá lúa mỳ trên 7 USD/giạ không phải do bất kỳ yếu tố đơn lẻ nào, mà là kết quả của ba cú sốc xảy ra đồng thời – gián đoạn địa chính trị ở Biển Đen, mùa màng bị tàn phá bởi nắng nóng ở các vùng trồng trọt lớn phía Tây, và tồn kho toàn cầu vốn đã eo hẹp – tất cả đều làm hồi sinh nỗi lo lạm phát thực phẩm. Thị trường đang định giá cho cả sự thắt chặt nguồn cung hiện tại lẫn nguy cơ tình hình sẽ còn xấu hơn trong tương lai.