Rơi Su-57 gần Moscow: Nghi vấn hỏa lực đồng minh từ chính blogger Nga

Hạm đội Su-57 của Nga cực kỳ nhỏ bé. Các ước tính vào giữa năm 2026 dao động từ khoảng 20–32 khung máy bay hoạt động, với tổng số khoảng 40–54 chiếc được chế tạo bao gồm cả nguyên mẫu . Để dễ hình dung, toàn bộ đội bay Su-57 của Nga còn nhỏ hơn lực lượng không quân trên một tàu sân bay duy nhất của Hải quân Hoa Kỳ . Moscow ban đầu có kế hoạch sở hữu 76 chiếc Su-57 vào năm 2027–2028 nhưng đã tụt hậu xa so với mục tiêu do các nút thắt trong sản xuất và lệnh trừng phạt . Việc mất dù chỉ một khung máy bay cũng đồng nghĩa với việc giảm đáng kể năng lực tác chiến tàng hình của Nga.

'Hỏa lực đồng minh': Xuất phát từ blogger Nga, không phải Ukraine

Trái ngược với một số tiêu đề, giả thuyết về hỏa lực đồng minh không bắt nguồn từ các nguồn tin Ukraine trước tiên. Nó được chính các kênh Telegram và blogger quân sự ủng hộ chiến tranh của Nga đưa ra . Các kênh có quan hệ với các quan chức an ninh Nga — bao gồm "112" và "Mash" — đã nêu khả năng Su-57 bị bắn hạ bởi chính hệ thống phòng không Nga do không nhận diện được là máy bay thân thiện .

Nhiều báo cáo giải thích lý do kịch bản này được coi là khả thi :

• Mức độ báo động cao: Lực lượng phòng không Nga xung quanh Moscow luôn trong tình trạng báo động cao do chiến dịch UAV tầm xa ngày càng dữ dội của Ukraine, khiến nguy cơ nhận diện nhầm cao hơn .
• Sự phức tạp của công nghệ tàng hình: Thiết kế tàng hình của Su-57 có thể khiến các hệ thống IFF (Nhận dạng Bạn-Thù) trên mặt đất khó xác định chính xác hơn .
• Vành đai phòng không dày đặc: Vụ rơi xảy ra trong một chuyến bay huấn luyện tại khu vực được bao quanh bởi các cụm pháo phòng không bảo vệ thủ đô .

Các nguồn tin Ukraine và truyền thông phương Tây đưa tin về những tuyên bố trên Telegram của Nga đã khuếch đại câu chuyện về hỏa lực đồng minh, nhưng suy đoán ban đầu đến từ phía Nga .

Giải thích chính thức: 'Trục trặc kỹ thuật'

Bộ Quốc phòng Nga đã không xác nhận trực tiếp loại máy bay . Về mặt chính thức, bộ này tuyên bố rằng một "máy bay huấn luyện chiến đấu" đã rơi trong một nhiệm vụ huấn luyện thường lệ do "trục trặc kỹ thuật" . Hãng thông tấn nhà nước TASS đã chuyển tiếp thông tin này, cho biết máy bay không mang vũ khí đã rơi và một cuộc thanh tra đang được tiến hành . Bộ Quốc phòng chưa công khai đề cập đến các cáo buộc về hỏa lực đồng minh .

Việc mất một chiếc Su-57 do hỏa lực đồng minh sẽ đặc biệt gây xấu hổ. Nó sẽ làm nổi bật cả khả năng dễ bị tổn thương của tài sản không quân tiên tiến nhất của Nga và những lỗ hổng tiềm ẩn trong sự phối hợp giữa không quân và lực lượng phòng không hoạt động quanh thủ đô .

Bối cảnh lớn hơn: Chiến dịch UAV của Ukraine khiến phòng không Nga căng như dây đàn

Vụ tai nạn này nằm trong một xu hướng rõ ràng. Tính đến giữa năm 2026, Ukraine đã leo thang đáng kể các cuộc tấn công bằng UAV tầm xa vào sâu trong lãnh thổ Nga :

• Các nhiệm vụ tấn công tầm xa của Ukraine vào sâu bên trong nước Nga đã tăng 1.150% kể từ đầu năm 2026, theo Lực lượng Hệ thống Không người lái Ukraine .
• Chỉ riêng trong tháng 6 năm 2026, các đơn vị UAV Ukraine đã thực hiện 2.359 nhiệm vụ tấn công sâu, nhắm vào các mục tiêu cách tiền tuyến 500–2.000 km .
• Lực lượng Ukraine đã tấn công Nhà máy Lọc dầu Omsk — cách biên giới Ukraine hơn 2.500 km — cuộc tấn công sâu nhất của họ trong cuộc chiến .
• Ukraine đã thành lập một bộ chỉ huy "tầm xa" chuyên biệt trong lực lượng vũ trang để điều phối các hoạt động này .
• Các cuộc tấn công đã nhắm vào các nhà máy lọc dầu, sân bay quân sự, trung tâm hậu cần và kho nhiên liệu của Nga, buộc Nga phải cấm xuất khẩu dầu diesel và hạn chế vận chuyển ở Biển Azov .

Chiến dịch UAV bền bỉ này đã buộc Nga phải duy trì các hệ thống phòng không ở trạng thái báo động cao trên khắp miền tây nước Nga, bao gồm cả khu vực Moscow. Tình trạng sẵn sàng chiến đấu cao độ dường như đã trực tiếp góp phần tạo ra các điều kiện mà một vụ hỏa lực đồng minh — nếu được xác nhận — có thể xảy ra, khi các kíp trực phòng không nhầm lẫn một chiếc máy bay tàng hình của Nga đang quay về với một máy bay không người lái hoặc tên lửa của Ukraine đang lao tới .