Xung đột Mỹ-Iran leo thang: 17 lính Mỹ thiệt mạng, eo biển Hormuz bị phong tỏa, thỏa thuận ngừng bắn sụp đổ

Thỏa thuận ngừng bắn mong manh giữa Mỹ và Iran sụp đổ vào tháng 7/2026 trong bối cảnh leo thang chóng mặt, đánh dấu lần đầu tiên kể từ những ngày đầu chiến tranh, hỏa lực trực tiếp từ Iran khiến binh sĩ Mỹ thiệt mạng. Eo biển Hormuz gần như tê liệt hoàn toàn, và Mỹ ban bố cảnh báo du lịch trên toàn thế giới. Dưới đây là tường thuật chi tiết, dựa trên các nguồn tin đã được xác minh.

Số quân nhân Mỹ thiệt mạng gia tăng

Tính đến ngày 19/7/2026, số quân nhân Mỹ thiệt mạng kể từ khi chiến tranh bắt đầu vào ngày 28/2 là ít nhất 16–17 người, với khả năng có thêm một trường hợp tử vong thứ 18 đang được đánh giá.

• Vào ngày 17/7/2026, Iran đã phóng một loạt tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái nhằm vào một căn cứ của Mỹ ở Jordan. Hai binh sĩ Mỹ thiệt mạng, một người được báo cáo mất tích, và bốn người khác bị thương (sau đó đã xuất viện) . Đây là lần đầu tiên kể từ những ngày đầu của cuộc chiến, hỏa lực trực tiếp của Iran gây thương vong cho quân đội Mỹ .
• Vào ngày 19/7, quân đội Mỹ thông báo thêm một binh sĩ thiệt mạng trong các đợt không kích trả đũa tăng cường .
• Một trường hợp riêng biệt, một quân nhân Mỹ thiệt mạng ở Iraq trong chiến dịch liên quan đến việc xử lý một máy bay không người lái tấn công của Iran bị bắn hạ .

Các hãng tin đưa tổng số thương vong lên tới 16 hoặc 17 vào ngày 19/7. The Guardian đưa tin về "một binh sĩ khác thiệt mạng" vào ngày đó, có thể nâng tổng số lên 17 hoặc 18, mặc dù con số chính thức vẫn đang được xác nhận .

Theo số liệu của Lầu Năm Góc từ tháng 3/2026, khoảng 140 binh sĩ Mỹ đã bị thương kể từ khi chiến tranh bắt đầu .

Các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái và tên lửa ở Jordan và Iraq

Cuộc tấn công ngày 17/7 vào Jordan là nghiêm trọng nhất trong một loạt các đòn tấn công của Iran:

• Loạt đòn tấn công ngày 17/7 của Iran bao gồm tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái nhắm vào một căn cứ Mỹ ở Jordan . Phòng không Jordan đã đánh chặn một số lượng đáng kể tên lửa; riêng ngày hôm đó, Jordan đã đánh chặn ba tên lửa của Iran .
• Vào ngày 19/7, Iran lại phóng tên lửa nhắm vào Jordan, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ xung đột lan sang Israel .
• Trước đó trong cuộc chiến (ngày 28/2/2026), Iran đã tấn công các cơ sở quân sự của Mỹ và đồng minh trên khắp Trung Đông, bao gồm Jordan, Bahrain, Qatar và Kuwait .

Đòn đáp trả không kích của Mỹ

Chính quyền Trump đã gia tăng áp lực quân sự qua nhiều đợt:

• Vào ngày 7/7, Mỹ tấn công các mục tiêu quân sự của Iran gần eo biển Hormuz sau khi Iran tấn công ba tàu thương mại .
• Vào ngày 9–10/7, Mỹ đã tấn công 170 mục tiêu ở Iran trong hai đêm. Tehran trả đũa bằng cách tấn công các căn cứ Mỹ ở Bahrain, Qatar, Kuwait và Jordan . Iran báo cáo 14 người thiệt mạng và 78 người bị thương từ các cuộc không kích của Mỹ .
• Sau cuộc tấn công vào Jordan ngày 17/7, Mỹ tăng cường các cuộc không kích vào Iran để trả đũa . Tổng thống Trump tuyên bố công khai rằng lệnh ngừng bắn đã "kết thúc" .

Tác động đến vận tải biển toàn cầu qua eo biển Hormuz

Kể từ khi chiến tranh bắt đầu, Iran đã đóng cửa eo biển Hormuz — một điểm nút chiến lược cho xuất khẩu dầu, khí đốt và hàng hóa — đối với hầu hết các tàu thuyền, chỉ cho phép một số tàu được chấp thuận đi qua .

• Thỏa thuận ngừng bắn tạm thời Mỹ-Iran vào tháng 6/2026 đã cho phép hoạt động vận tải phục hồi trong thời gian ngắn, nhưng các cuộc tấn công mới của Iran vào tàu hàng (bao gồm một tàu mang cờ Singapore bị máy bay không người lái đánh trúng) và các cuộc không kích trả đũa của Mỹ đã khiến lưu lượng tàu thuyền giảm mạnh trở lại .
• Đến ngày 10/7, không có tàu lớn nào băng qua eo biển theo tuyến đường do Mỹ điều phối trong khi phát tín hiệu định vị. Trong một ngày, chỉ có 22 tàu đi qua — mức thấp nhất trong ba tuần . Trước chiến tranh, hơn 130 tàu đã đi qua mỗi ngày .
• Sự gián đoạn này được gọi là sự gián đoạn nguồn cung lớn nhất trong lịch sử năng lượng, gây hậu quả nghiêm trọng cho thị trường dầu mỏ toàn cầu . Khoảng 6.000 thủy thủ đã bị mắc kẹt trên hàng trăm con tàu .

Hậu quả ngoại giao và cảnh báo du lịch

• Bộ Ngoại giao Mỹ đã ban hành cảnh báo du lịch toàn cầu vào ngày 18/7/2026, với lý do "nguy cơ leo thang bất ngờ." Cảnh báo khuyến cáo tất cả người Mỹ trên toàn thế giới, đặc biệt là ở Trung Đông, nên thận trọng hơn và cảnh báo về khả năng hủy chuyến bay và đóng cửa không phận .
• Iran đã đình chỉ các cam kết theo thỏa thuận tạm thời tháng 6/2026 với Washington để đáp trả các cuộc đấu hỏa lực leo thang . Thỏa thuận tạm thời, vốn được thiết kế để mở lại eo biển Hormuz và giảm leo thang xung đột, đã hoàn toàn sụp đổ khi cả hai bên nối lại các cuộc tấn công lớn .
• Tổng thống Trump tuyên bố lệnh ngừng bắn với Iran đã "kết thúc" khi các chiến dịch quân sự của Mỹ mở rộng .