Vì sao 'kiến trúc sư drone' Mykhailo Fedorov bị sa thải khỏi ghế Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine?

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã chính thức sa thải Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov vào ngày 15 tháng 7 năm 2026, chấm dứt nhiệm kỳ kéo dài 6 tháng của vị 'bộ trưởng công nghệ' trẻ tuổi nhất trong chính phủ. Đây là một phần trong cuộc cải tổ nội các sâu rộng thời chiến, bao gồm cả việc thay thế Thủ tướng Yulia Svyrydenko và đề cử một đội ngũ chính phủ mới giữa lúc cuộc xâm lược toàn diện của Nga vẫn tiếp diễn .

Hồ sơ về nhà lãnh đạo công nghệ và chiến tranh drone

• Fedorov, 35 tuổi, không có nền tảng quân sự. Ông từng là Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Chuyển đổi Số từ năm 2019, nơi ông xây dựng 'Đội quân Drone' (Army of Drones) từ con số không và trở thành kiến trúc sư của chiến lược chiến tranh drone Ukraine .
• Trước cuộc xâm lược toàn diện của Nga, ông cho biết không có một công ty tư nhân nào ở Ukraine sản xuất tên lửa hay robot; đến đầu năm 2026, đã có hàng chục công ty . Ông thúc đẩy thay thế drone sản xuất tại Trung Quốc bằng các mẫu nội địa và giám sát các quyết định mua drone khẩn cấp đòi hỏi phải điều chuyển ngân sách .
• The New York Times đã vinh danh ông là người 'định hình tương lai của chiến tranh' với AI và các hệ thống tự hành , và việc bổ nhiệm ông làm Bộ trưởng Quốc phòng vào tháng 1 năm 2026 được coi là một tuyên bố rằng chiến tranh drone là nền tảng của chiến lược phòng thủ Ukraine .

Tại sao Fedorov bị sa thải

Nhiều nguồn tin hội tụ vào bốn lý do chính:

• Xung đột chiến lược với giới tướng lĩnh quân đội. Zelensky nói với các nghị sĩ rằng Fedorov và Tổng tư lệnh Oleksandr Syrskyi 'không nhìn nhận cuộc chiến theo cùng một cách' và Fedorov không phối hợp mua sắm nhà nước với Bộ Tổng tham mưu . Các tướng lĩnh công khai chỉ trích phong cách trình bày kiểu Thung lũng Silicon của Fedorov và cách tiếp cận của ông đối với việc mua sắm tên lửa và đạn dược .
• Thất bại trong cải cách văn phòng tuyển quân (TCC). Lý do chính thức chính của Zelensky cho việc thay thế Fedorov bằng Klymenko là niềm tin rằng bộ trưởng nội vụ có thể cải cách thành công các Trung tâm Tuyển dụng Lãnh thổ (TCC) — một cải cách mà Fedorov đã thất bại .
• Căng thẳng về kiểm toán và mua sắm. Fedorov bắt đầu nhiệm kỳ bằng một cuộc kiểm toán phát hiện ra khoảng 7,2 tỷ USD chi tiêu quốc phòng vượt mức, khiến ông đối đầu với các lợi ích cố hữu trong bộ máy quan liêu quân sự .
• Một phần của cuộc tái cơ cấu chính trị rộng lớn hơn. Zelensky coi toàn bộ cuộc cải tổ — thay thế Thủ tướng, Bộ trưởng Quốc phòng và các vị trí nội các khác — là cần thiết để thực hiện một 'chiến lược chính trị mới' cho đất nước giữa cuộc chiến kéo dài .

Cuộc cải tổ nội các rộng lớn hơn

• Serhii Koretskyi làm Thủ tướng. Zelensky sa thải Thủ tướng Yulia Svyrydenko vào ngày 12 tháng 7 và đề cử Serhii Koretskyi, CEO của tập đoàn năng lượng nhà nước Naftogaz, thay thế bà . Zelensky gọi Koretskyi là 'người chuẩn bị tốt nhất' cho vai trò này và chính thức trình đề cử lên quốc hội vào ngày 15 tháng 7 . Koretskyi dự kiến sẽ vạch ra các ưu tiên của chính phủ mới, với một số bộ trưởng (Shmyhal, Berezhna) có khả năng sẽ ở lại .
• Ihor Klymenko làm Bộ trưởng Quốc phòng. Nhiều nghị sĩ xác nhận vào ngày 15 tháng 7 rằng Zelensky sẽ đề cử Bộ trưởng Nội vụ Ihor Klymenko thay thế Fedorov . Klymenko, một quan chức cảnh sát và an ninh chuyên nghiệp, người đã đứng đầu Bộ Nội vụ từ năm 2023, được xem là nhân vật có thể thực thi các cải cách thể chế và cải thiện sự phối hợp với Bộ Tổng tham mưu — nhưng việc bổ nhiệm ông đã vấp phải sự chỉ trích từ xã hội dân sự và các đồng minh quốc tế, những người coi trọng cách tiếp cận cải cách, công nghệ của Fedorov .
• Thời điểm và rủi ro. Cuộc cải tổ diễn ra khi các cuộc tấn công của Nga tiếp diễn khắp tiền tuyến và khi các đồng minh phương Tây đặt câu hỏi về quản trị nội bộ của Ukraine. The Guardian đưa tin rằng việc Fedorov bị sa thải 'gây ra sự phẫn nộ trong số những người ủng hộ ông' và rằng các đồng minh quốc tế và xã hội dân sự đã kêu gọi giữ ông lại .