Cú sốc năng lượng: UAE tăng sản lượng dầu thô gần 80% ngay sau khi rời OPEC

Thị trường năng lượng toàn cầu đã chấn động vào ngày 28 tháng 4 năm 2026, khi Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) tuyên bố chấm dứt tư cách thành viên kéo dài 59 năm trong OPEC, có hiệu lực từ ngày 1 tháng 5. Quyết định này không chỉ mang tính biểu tượng: chỉ trong vài tuần, sản lượng dầu thô của nước này đã tăng vọt khoảng 80% lên gần 3,8 triệu thùng/ngày (bpd) — mức cao kỷ lục, làm thay đổi căn bản cục diện cung ứng và gây áp lực giảm giá dầu. Dưới đây là phân tích toàn diện, dựa trên các nguồn tin đã được xác thực, về sự bùng nổ sản lượng, lý do rời OPEC và hậu quả đối với thị trường toàn cầu.

Cú nhảy vọt 80%: Từ bị bó buộc bởi hạn ngạch đến sản lượng kỷ lục

UAE đã báo cáo với OPEC rằng sản lượng dầu thô của họ đã tăng khoảng 80% trong tháng 6 năm 2026 so với tháng trước, đạt 3,8 triệu thùng/ngày — mức cao nhất kể từ tháng 4 năm 2020 . Con số này được xác nhận bởi dữ liệu theo dõi tàu chở dầu từ Kpler và Vortexa, cho thấy xuất khẩu dầu thô và condensate đã đạt mức kỷ lục 3,7 triệu thùng/ngày trong tháng 6 . Một số báo cáo, bao gồm ước tính của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), còn đưa ra con số cao hơn là 4,1 triệu thùng/ngày cho tổng sản lượng dầu bao gồm cả condensate .

Tại sao sự gia tăng lại nhanh chóng như vậy? Sự gia tăng này là hậu quả trực tiếp của việc UAE rời khỏi OPEC. Được giải phóng khỏi hạn ngạch sản xuất của cartel, Abu Dhabi nhanh chóng chuyển đổi công suất dự phòng — thứ mà họ từ lâu đã phàn nàn bị bỏ không — thành sản lượng và xuất khẩu thực tế . Như một nguồn tin từ Reuters lưu ý, sản lượng tháng 6 "đã vượt quá mức được thấy trước cuộc chiến Iran và là sự xác nhận sớm cho quyết định rời OPEC và OPEC+ của UAE" .

So sánh sản lượng tháng 6/2026 với hạn ngạch và công suất trước đây

Quy mô của sự gia tăng trở nên rõ ràng khi so sánh với các giới hạn mà UAE phải tuân thủ khi còn ở trong OPEC:

Chỉ số	Mức	Nguồn
Hạn ngạch OPEC trước đây (ước tính)	3,1–3,4 triệu thùng/ngày
Công suất lắp đặt tại thời điểm rời đi	4,2–4,85 triệu thùng/ngày
Sản lượng dầu thô tháng 6/2026	~3,8 triệu thùng/ngày
Xuất khẩu dầu thô + condensate tháng 6/2026	~3,7 triệu thùng/ngày (kỷ lục)
IEA dự báo tổng sản lượng năm 2027	5,2 triệu thùng/ngày

Tại thời điểm rời đi, hạn ngạch OPEC dành cho UAE được ước tính từ 3,1 đến 3,4 triệu thùng/ngày, trong khi công suất sản xuất lắp đặt của họ đã đạt tới mức từ 4,2 đến 4,85 triệu thùng/ngày . Bằng cách bơm 3,8 triệu thùng/ngày, UAE ngay lập tức vượt quá trần cũ khoảng 400.000–700.000 thùng/ngày — một mức mà cartel đã nhiều lần từ chối. IEA hiện dự báo tổng sản lượng dầu của UAE sẽ vượt 5 triệu thùng/ngày vào năm 2027 và đạt 5,2 triệu thùng/ngày khi các kế hoạch mở rộng dựa trên đầu tư được tăng tốc .

Tại sao UAE rời OPEC: Chiến lược kinh tế, căng thẳng chính trị và 'mùa thu của kỷ nguyên hydrocarbon'

Việc UAE rời đi không phải là một quyết định chớp nhoáng. Nhiều yếu tố hội tụ:

Sự bất mãn về kinh tế với hạn ngạch: UAE từ lâu đã cho rằng các giới hạn sản xuất do OPEC áp đặt đã giữ sản lượng của họ ở mức thấp hơn nhiều so với công suất ngày càng tăng, khiến họ mất thị phần và doanh thu . Bộ trưởng Năng lượng Suhail al-Mazrouei tuyên bố rằng việc rời đi mang lại cho UAE "sự linh hoạt" với "không có nghĩa vụ nào theo tổ chức" . ADNOC đã đầu tư 150 tỷ đô la vào việc mở rộng, và quốc gia này đang đặt mục tiêu đạt công suất 5 triệu thùng/ngày vào năm 2027 — một mục tiêu mà họ cảm thấy không thể đạt được dưới các ràng buộc của OPEC .

Sự thay đổi chiến lược trước khi nhu cầu dầu đạt đỉnh: Một cố vấn cấp cao của tổng thống UAE tiết lộ rằng quyết định này đã được ấp ủ trong ba năm, được thúc đẩy bởi niềm tin rằng thế giới đang bước vào "mùa thu của kỷ nguyên hydrocarbon" — nghĩa là UAE muốn kiếm tiền từ trữ lượng của mình trước khi nhu cầu toàn cầu đạt đỉnh . "Tư cách thành viên của UAE trong OPEC đã dẫn đến việc sản lượng được duy trì dưới công suất tối đa của nó," cố vấn nói .

Căng thẳng chính trị với Ả Rập Xê Út: Nhiều báo cáo đã đề cập đến những căng thẳng leo thang giữa Abu Dhabi và Riyadh . Cuộc chiến Iran và những căng thẳng ở Vịnh Ba Tư liên quan đã làm trầm trọng thêm sự chia rẽ này, với việc UAE theo đuổi một chính sách đối ngoại ngày càng độc lập . Các nhà phân tích mô tả OPEC là một cartel "từ lâu đã nằm dưới ảnh hưởng của Ả Rập Xê Út và được sử dụng như một công cụ quyền lực chiến lược của nước này" . Bộ trưởng Năng lượng al-Mazrouei xác nhận UAE đã không tham khảo ý kiến của Ả Rập Xê Út hoặc bất kỳ thành viên OPEC nào khác trước khi tuyên bố .

Tái định hướng rộng lớn hơn: Việc rời đi là một phần trong quá trình đánh giá lại lớn hơn của Abu Dhabi sau khi cuộc xung đột Iran nổ ra, bao gồm sự bất mãn với cách Hội đồng Hợp tác Vùng Vịnh (GCC) xử lý tình hình, khoảng cách ngày càng lớn với Ả Rập Xê Út, và việc thắt chặt quan hệ với Israel và Hoa Kỳ . UAE công khai coi quyết định này là một "chiến lược kinh tế" chứ không phải là một động thái chính trị, nhưng bối cảnh chính trị là không thể phủ nhận .

Phản ứng của OPEC: Một tín hiệu ổn định mang tính biểu tượng

OPEC+ đã nhanh chóng hành động để thể hiện sự liên tục sau khi mất đi nhà sản xuất lớn thứ ba:

• Ngày 3 tháng 5 năm 2026: Bảy quốc gia OPEC+ (do Ả Rập Xê Út và Nga dẫn đầu) đã đồng ý tăng sản lượng khiêm tốn 188.000 thùng/ngày bắt đầu từ tháng 6 — một cử chỉ mang tính biểu tượng được The New York Times mô tả là tín hiệu "kinh doanh như bình thường" sau cú sốc UAE rời đi . Mức tăng này cố tình nhỏ hơn mức tăng 206.000 thùng/ngày của tháng 5, và tuyên bố của nhóm đáng chú ý là không đề cập đến UAE .
• Ngày 5–6 tháng 7 năm 2026: OPEC+ ra hiệu sẽ phê duyệt một đợt tăng sản lượng khác cho tháng 8 khi giá dầu tiếp tục giảm, làm tăng thêm nguồn cung toàn cầu đang tăng . Nhóm này vẫn tiếp tục thực hiện việc cắt giảm tự nguyện bất chấp sự mất mát cấu trúc của một trong ba nhà sản xuất hàng đầu .

Cartel thực sự không thể ngăn UAE bơm dầu tự do và thay vào đó tập trung vào việc duy trì kỷ luật nội bộ giữa các thành viên còn lại. Như một nhà phân tích đã nhận xét, mức tăng của OPEC+ chỉ là "kiểm soát thiệt hại" .

Tác động đến giá dầu toàn cầu: Áp lực giảm từ nhiều phía

Giá dầu đã giảm đáng kể trong suốt tháng 6 và đầu tháng 7 năm 2026, bị đẩy xuống thấp hơn bởi nhiều lực lượng hội tụ:

• Làn sóng sản lượng đơn phương của UAE đã thêm hàng trăm nghìn thùng dầu mỗi ngày vào một thị trường vốn đã phải đối mặt với sự không chắc chắn về nhu cầu .
• Việc eo biển Hormuz dần mở cửa trở lại cho xuất khẩu dầu (sau những gián đoạn từ cuộc xung đột Iran) càng làm tăng thêm nguồn cung sẵn có .
• Các đợt tăng sản lượng của chính OPEC+ (tháng 6 +188.000 thùng/ngày, và một đợt nữa dự kiến cho tháng 8) đã làm trầm trọng thêm tình trạng dư cung .
• Giá dầu giảm xuống mức trước chiến tranh giữa những lo ngại về dư thừa, với Reuters đưa tin "giá dầu giảm do eo biển Hormuz dần mở cửa trở lại" .

Sự kết hợp giữa việc UAE tăng sản lượng sau khi rời OPEC, các rủi ro quá cảnh Hormuz giảm bớt và việc OPEC+ tiếp tục dỡ bỏ hạn ngạch đã tạo ra áp lực giảm giá đáng kể lên giá dầu thô trong nửa đầu năm 2026 . Sự gia tăng của UAE được coi là một yếu tố chính góp phần vào một thị trường mà các nhà phân tích mô tả là đang hướng tới một "môi trường cung ứng lỏng lẻo hơn" .