Cảnh tượng hỗn loạn tại Nghị viện châu Âu: Tiếng hô 'Hãy trả họ về' sau khi thông qua đạo luật di cư cứng rắn nhất lịch sử EU

Phản ứng của Chủ tịch Metsola và cảnh báo về các biện pháp trừng phạt

Chủ tịch Nghị viện châu Âu, bà Roberta Metsola, đã phản ứng về hành vi này bằng cách tuyên bố rằng đó "không phải là kiểu chính trị của tôi" . Dù những phát biểu công khai ban đầu của bà khá dè dặt, nhưng sau đó bà đã chịu áp lực từ các tổ chức xã hội dân sự và nhóm Nghị sĩ Tự do (Renew Europe) yêu cầu có hành động kỷ luật . Một phái đoàn các tổ chức phi chính phủ (NGO) đã gặp nội các của bà để yêu cầu xử phạt, và nhóm Renew Europe đã chính thức đề nghị Metsola xem xét các biện pháp trừng phạt có thể có đối với các nghị sĩ liên quan đến vụ hô hào này . Các báo cáo cho thấy ít nhất hai nghị sĩ – Sebastian Tynkkänen (Phần Lan) và Kristoffer Storm (Đan Mạch) – đã bị đưa vào diện điều tra vì các cáo buộc phát ngôn phân biệt chủng tộc và quấy rối trực tuyến, và một đơn khiếu nại chính thức đã được gửi tới bà Metsola .

Tuy nhiên, các báo cáo tin tức đã được công bố không chứa một câu trích dẫn trực tiếp, chính thức nào từ chính bà Metsola về việc cảnh báo các biện pháp trừng phạt hoặc kỷ luật cụ thể; các bằng chứng hiện có cho thấy áp lực về các biện pháp trừng phạt đến từ các nhóm khác và được chuyển đến văn phòng của bà, chứ không phải là một cảnh báo chủ động được bà đưa ra trước công chúng. Tình trạng chính xác của bất kỳ thủ tục kỷ luật nào vẫn chưa rõ ràng từ các nguồn đã xem xét.

Chỉ trích từ Tổ chức Ân xá Quốc tế (Amnesty International)

Tổ chức Ân xá Quốc tế đã chỉ trích cả tiếng hô hào lẫn luật mới bằng những lời lẽ mạnh mẽ:

• Về tiếng hô hào: Tổ chức Ân xá Quốc tế Pháp và các nhóm nhân quyền khác đã lên án tiếng hô "hãy trả họ về" là ngôn từ phi nhân tính và phân biệt đối xử, góp phần bình thường hóa tư tưởng bài ngoại trong Nghị viện châu Âu .
• Về Quy định Hồi hương: Tổ chức Ân xá Quốc tế mô tả đạo luật này là "mang tính trừng phạt" và là mối đe dọa đối với các quyền cơ bản . Tổ chức này cảnh báo rằng quy định mới mở rộng quyền giam giữ, kéo dài thời gian giam giữ tối đa lên tới 24 tháng (có thể gia hạn thêm sáu tháng), cho phép thành lập các "trung tâm hồi hương" ở nước ngoài – nơi người di cư có thể bị giam giữ vô thời hạn – và cho phép khám xét nhà riêng cũng như tịch thu tài sản đối với những người không hợp tác với lệnh trục xuất . Ân xá Quốc tế cũng báo động rằng luật này có thể gây nguy hiểm cho nguyên tắc non-refoulement – nguyên tắc cấm đưa người trở lại những quốc gia nơi họ có thể bị ngược đãi – và có thể dẫn đến việc giam giữ trẻ vị thành niên .

Các điều khoản chính của Quy định Hồi hương

Quy định Hồi hương, được Euronews mô tả là "sự thay đổi chính sách di cư cứng rắn nhất của khối trong nhiều thập kỷ" , đưa ra một số biện pháp gây tranh cãi:

• Kéo dài thời gian giam giữ: Người di cư có thể bị giam giữ tới 24 tháng, với khả năng gia hạn thêm sáu tháng .
• Trung tâm hồi hương ở nước ngoài: Các nước EU có thể thành lập các trung tâm trục xuất tại các nước thứ ba, nơi người di cư có thể bị giam giữ vô thời hạn .
• Khám xét nhà và tịch thu tài sản: Nhà chức trách có thể khám xét nhà riêng và tịch thu tài sản từ những cá nhân từ chối hợp tác với lệnh trục xuất .
• Rủi ro đối với trẻ vị thành niên: Chỉ những trẻ vị thành niên không có người đi kèm mới được miễn trừ rõ ràng khỏi việc giam giữ tại các trung tâm hồi hương, nghĩa là các gia đình có trẻ em có thể bị giam giữ .

Ủy ban Cứu trợ Quốc tế (International Rescue Committee) mô tả các trung tâm hồi hương là "lỗ hổng pháp lý" nơi không thể đảm bảo các biện pháp bảo vệ nhân quyền , trong khi một liên minh gồm 70 nhóm nhân quyền cảnh báo rằng cải cách này sẽ cho phép "thực thi nhập cư kiểu ICE (Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan Hoa Kỳ)" .

Hậu quả chính trị và các bước tiếp theo

Cuộc bỏ phiếu chứng kiến Đảng Nhân dân châu Âu (EPP) trung hữu dựa vào sự ủng hộ từ các nhóm cánh hữu và cực hữu để giành được đa số . Thủ tướng Ý Giorgia Meloni gọi quy định này là "một thành công lớn" . Nghị sĩ Đức Michael Bloss viết trên mạng xã hội rằng "bầu không khí đám đông đòi hành quyết trong Nghị viện thật đáng hổ thẹn" .

Luật này vẫn cần sự phê chuẩn chính thức từ 27 chính phủ thành viên EU trước khi có hiệu lực đầy đủ . Các tổ chức xã hội dân sự, bao gồm Tổ chức Ân xá Quốc tế, Bác sĩ không biên giới, OXFAM và ILGA-Europe, đã kêu gọi bà Metsola có lập trường mạnh mẽ hơn đối với các ngôn từ phân biệt đối xử và bảo vệ các quyền cơ bản trong quá trình thực thi các quy tắc mới .