6 lực lượng xóa sổ 'phí chiến tranh' của dầu Saudi Aramco chỉ trong một tháng

Sự điều chỉnh giá mang tính đột phá này là kết quả của sáu lực lượng liên kết với nhau, trong vòng vài tuần cuối tháng 6 và đầu tháng 7, đã làm tan biến 'phí khan hiếm' thời chiến vốn đẩy Arab Light lên mức phụ trội kỷ lục 19,50 USD so với chuẩn Oman/Dubai vào tháng 5 ^Y.

1. Eo biển Hormuz mở cửa trở lại — Dù chưa hoàn toàn

Yếu tố quan trọng nhất dẫn đến sự sụp đổ giá là sự phục hồi của vận tải biển qua Eo biển Hormuz. Trước khi chiến tranh Mỹ-Iran nổ ra vào ngày 28/2, khoảng 90 đến 110 tàu thuyền đi qua eo biển này mỗi ngày. Vào thời điểm đỉnh điểm gián đoạn, lưu lượng đã sụt giảm hơn 90% ^R.

Sau thỏa thuận ngừng bắn Mỹ-Iran vào giữa tháng 6, giao thông bắt đầu phục hồi. Trong tuần sau tuyên bố ngừng bắn, 125 lượt tàu đã được ghi nhận từ ngày 15-21/6, đánh dấu tổng số hàng tuần cao nhất kể từ khi chiến tranh bắt đầu ^C. Đến cuối tháng 6, hơn 20 tàu chở dầu chở khoảng 35 triệu thùng dầu đã đi qua eo biển, khôi phục xuất khẩu vùng Vịnh Ba Tư lên khoảng 75% khối lượng trước chiến tranh ^P. Riêng Saudi Arabia đã vận chuyển khoảng 34 triệu thùng dầu qua Hormuz từ ngày 17/6 đến đầu tháng 7, gấp hơn hai lần 15 triệu thùng mà vương quốc này đã vận chuyển từ tháng 3 đến ngày 17/6 ^C.

Reuters đưa tin rằng việc tăng cường vận chuyển qua Eo biển đã làm suy yếu đường cong giá dầu Brent và góp phần tạo ra tình trạng dư cung giao ngay ^R.

2. Hoạt động xếp dầu tại Ras Tanura nối lại sau bốn tháng tạm ngừng

Saudi Aramco đã nối lại hoạt động xếp dầu tại cảng Ras Tanura vào cuối tháng 6 sau gần bốn tháng tạm ngừng, với hai tàu chở dầu thô rất lớn (VLCC) nhận dầu tại cảng trong khi một tàu khác chờ gần đó ^R. Sự trở lại vật lý của công suất xuất khẩu Saudi đã trực tiếp làm giảm nút thắt về xếp dầu vốn từng hỗ trợ định giá khan hiếm trong suốt cuộc xung đột. Lượng xếp dầu tại Eo biển Hormuz đã đạt mức cao nhất kể từ khi chiến tranh bắt đầu vào cùng ngày ^R.

3. Nhập khẩu dầu thô của Trung Quốc sụp đổ xuống thấp nhất 8 năm

Nhập khẩu dầu thô của Trung Quốc đã giảm xuống còn 7,79 triệu thùng mỗi ngày trong tháng 5/2026 — mức thấp nhất kể từ tháng 10/2017 ^B. Con số này thấp hơn khoảng 33% so với mức trung bình kỷ lục 11,6 triệu thùng/ngày của Trung Quốc trong năm 2025 ^R. Bloomberg đưa tin việc mua dầu từ nước ngoài của Trung Quốc giảm mạnh do chiến tranh Iran hạn chế nguồn cung và Bắc Kinh trì hoãn việc tìm kiếm các thùng dầu thay thế ^B. Các nhà máy lọc dầu Trung Quốc đã cắt giảm sản lượng gần 20% so với mức trước chiến tranh, xuống còn khoảng 8,4 triệu thùng/ngày, bằng cách đẩy nhanh lịch bảo trì hoặc giảm chế biến nhiên liệu ^R. Nhu cầu mất tích là rất lớn: khoảng 3 triệu thùng/ngày, tương đương với tổng mức tiêu thụ dầu của Italy và Pháp cộng lại ^L.

JPMorgan lưu ý rằng hơn 50% sự sụt giảm nhu cầu dầu thô của Trung Quốc kể từ khi chiến tranh bắt đầu có thể chỉ là tạm thời, nhưng nhập khẩu dầu thô của Trung Quốc dự kiến sẽ phục hồi chỉ từ tháng 8 ^C.

4. Nguồn cung vật chất vào châu Á được cải thiện

Nguồn cung Trung Đông gia tăng và việc vận chuyển qua Hormuz tăng lên kết hợp với nhau để cải thiện bức tranh nguồn cung vật chất cho người mua dầu thô châu Á. Reuters đưa tin vào cuối tháng 6 rằng thị trường dầu thô giao ngay đã giảm mạnh do nguồn cung Trung Đông tăng, thúc đẩy kỳ vọng về việc cắt giảm mạnh OSP của Saudi cho các lô hàng tháng 8 đến châu Á ^R. Một cuộc khảo sát của Reuters với bốn nguồn tin trong ngành chỉ ra mức cắt giảm Arab Light tháng 8 có khả năng là 6,50–8,00 USD/thùng, với OSP giảm xuống mức phụ trội 1,50 đến 3 USD/thùng so với giá trung bình của Dubai và Oman ^R.

5. Giá dầu thô suy yếu khi 'phí chiến tranh' tan biến

Giá dầu giảm về mức trước chiến tranh khi nguồn cung được cải thiện. Dầu Brent giao ngay đóng cửa ở mức 71,99 USD/thùng vào ngày 29/6 — mức giá lần cuối được thấy vào ngày trước khi chiến sự bùng nổ vào cuối tháng 2 ^P. Đến ngày 6/7, Brent đã giảm xuống còn 71,51 USD ^T, trong khi dầu WTI giao dịch dưới 69 USD ^T. Reuters đưa tin giá dầu giảm khoảng 2% vào ngày 26/6 trong bối cảnh nối lại các lô hàng qua Eo biển Hormuz, mặc dù rủi ro an ninh chưa hoàn toàn biến mất ^R. Thị trường vật chất suy yếu đã trực tiếp tiếp thêm kỳ vọng về việc giảm giá bán chính thức của Saudi trong tháng tiếp theo ^R.

6. Đường cong Brent lật ngược sang trạng thái contango

Lần đầu tiên trong năm 2026, chênh lệch kỳ hạn 6 tháng của dầu Brent đã chuyển sang chiết khấu, nghĩa là dầu Brent giao ngay được giao dịch thấp hơn các hợp đồng giao hàng trong vòng sáu tháng tới ^R. Reuters mô tả động thái này là 'dấu hiệu mới nhất cho thấy việc tăng cường vận chuyển qua Eo biển Hormuz đã gây ra tình trạng dư cung ngắn hạn' ^R. Hợp đồng tương lai Brent giao tháng 9 (tháng đầu tiên) đã giao dịch thấp hơn từng hợp đồng trong năm tháng tiếp theo vào ngày 3/7 ^R. Điều này đã thay thế trạng thái backwardation thời chiến — nơi hợp đồng Brent tháng 6/2026 từng giao dịch trên 108 USD/thùng vào cuối tháng 4 ^C — bằng một cấu trúc phù hợp với nguồn cung ngắn hạn dồi dào.

Sự kết nối của tất cả

Mỗi yếu tố trong sáu yếu tố đều chuyển động theo hướng giảm định giá khan hiếm trong vòng vài tuần:

Chỉ mới đầu tháng 6, dầu Arab Light vẫn giữ mức phụ trội gần cao nhất trong nhiều thập kỷ cho người mua châu Á, ngay cả sau khi Saudi Arabia đã cắt giảm giá tháng 7 tới 6 USD/thùng ^BI. Mức cắt giảm tháng 8 đại diện cho sự xóa sổ hoàn toàn của định giá thời chiến đó chỉ trong một tháng duy nhất.

Một lưu ý về các nguồn tin

Việc cắt giảm 11 USD/thùng và mức chiết khấu 1,50 USD so với chuẩn được nhiều hãng tin đưa tin tính đến ngày 6/7/2026, bao gồm Bloomberg (qua Charter97), Times of India và Trading Economics ^BTTC. Tuy nhiên, một cuộc khảo sát của Reuters vào ngày 26/6 — được công bố trước khi bảng giá chính thức được phát hành — đã chỉ ra mức cắt giảm kỳ vọng nhỏ hơn là 6,50–8,00 USD/thùng ^R. Do đó, mức cắt giảm thực tế 11 USD/thùng đã lớn hơn kỳ vọng của thị trường, phản ánh tốc độ thay đổi của cán cân cung-cầu vào cuối tháng 6 và đầu tháng 7.