Đồng Yên Sẽ Về 130 Hay Trượt Xuống 165? Cuộc Đối Đầu Giữa 'Bom Tấn' Can Thiệp Và Sức Ép Từ Goldman Sachs

Đồng Yên Nhật đang giao dịch gần mức thấp nhất trong bốn thập kỷ, quanh 162 Yên đổi một đô la Mỹ, và triển vọng cho phần còn lại của năm 2026 là chủ đề của một cuộc bất đồng hiếm thấy giữa nhà ngoại giao tiền tệ giàu kinh nghiệm nhất Tokyo và một trong những ngân hàng lớn nhất Phố Wall.

Hai quan điểm đối lập gay gắt

Tatsuo Yamasaki, cựu Thứ trưởng Bộ Tài chính Nhật Bản phụ trách các vấn đề quốc tế (thường được gọi là "quan chức ngoại hối số một" của Nhật), tin rằng đồng Yên đang bị định giá thấp một cách có cấu trúc. Trong một cuộc phỏng vấn vào tháng 2/2026, ông cho rằng việc đồng Yên mạnh lên một chút là điều "không có gì lạ" khi các nhà đầu tư hiểu rõ hơn về lập trường tài khóa của Thủ tướng Sanae Takaichi . Yamasaki cũng từng cảnh báo rằng sau khi Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) tiến hành kiểm tra tỷ giá (rate check) — một động thái thường báo trước hành động can thiệp trực tiếp — thì nhà chức trách "có thể hành động bất cứ lúc nào", báo hiệu rằng các nhà đầu cơ đang đối mặt với rủi ro can thiệp thực sự . Mức định giá thấp 20% so với tỷ giá hiện tại sẽ tương ứng với giá trị hợp lý khoảng 130 Yên đổi một đô la, một quan điểm trước đây từng được Bộ trưởng Tài chính Satsuki Katayama (khi còn là nghị sĩ cao cấp) đưa ra. Bà Katayama từng nói rằng các nền tảng kinh tế của Nhật Bản cho thấy giá trị thực của đồng Yên là khoảng 120–130 Yên đổi một đô la . (Sau khi trở thành Bộ trưởng Tài chính, bà đã rút lại những bình luận này .)

Goldman Sachs lại có quan điểm hoàn toàn trái ngược. Vào ngày 6 tháng 7 năm 2026, ngân hàng này đã cắt giảm dự báo về đồng Yên, hiện kỳ vọng tỷ giá USD/JPY sẽ đạt 162 trong ba tháng và 165 trong vòng 12 tháng, tăng so với mức dự báo 155 trước đó . Goldman Sachs viện dẫn lợi thế lợi suất bền vững của tài sản Mỹ, sự "bùng nổ nguồn cung" trong lĩnh vực AI và năng lượng hỗ trợ đồng đô la Mỹ, cùng quan điểm cho rằng các biện pháp can thiệp của Nhật Bản sẽ chỉ mang lại tác động tạm thời . Ngân hàng này đặc biệt khuyến nghị các giao dịch carry trade sử dụng đồng Yên làm nguồn vốn vay như một chiến lược để hưởng lợi từ sự phân hóa . Mục tiêu 165 của Goldman Sachs là mức cao nhất trong số các tổ chức tài chính lớn do Bloomberg tổng hợp .

Can thiệp kỷ lục — và năng lực còn lại hạn chế

Bộ Tài chính Nhật Bản xác nhận đã chi một khoản tiền kỷ lục 11,7 nghìn tỷ Yên — tương đương khoảng 73,6 tỷ USD — để can thiệp mua vào đồng Yên trong giai đoạn từ 28 tháng 4 đến 27 tháng 5 năm 2026 . Đây là lần can thiệp thị trường đầu tiên của Nhật Bản kể từ năm 2024, được kích hoạt sau khi đồng Yên trượt qua mốc 160 Yên đổi một đô la . Bất chấp quy mô khổng lồ — con số can thiệp hàng tháng lớn nhất trong lịch sử Nhật Bản — biện pháp can thiệp này chỉ thành công trong thời gian ngắn; đồng Yên nhanh chóng quay trở lại các mức đã kích hoạt hành động can thiệp .

Ràng buộc quan trọng trong tương lai là một hướng dẫn của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF): Nhật Bản chỉ có thể tiến hành thêm hai đợt can thiệp kéo dài ba ngày nữa cho đến tháng 11 năm 2026 nếu nước này muốn duy trì danh hiệu của IMF là quốc gia có tỷ giá hối đoái thả nổi tự do . Nhật Bản đã sử dụng một "cửa sổ" nhiều ngày như vậy (ba lần can thiệp liên tiếp trong kỳ nghỉ Lễ Vàng - Golden Week - được tính là một đợt duy nhất), do đó chỉ còn lại hai đợt can thiệp . Tuy nhiên, một số quan chức lưu ý rằng các quy định của IMF không hạn chế chặt chẽ tần suất can thiệp, và chính phủ Nhật Bản vẫn sẵn sàng hành động "quyết đoán" khi đồng Yên giao dịch ở vùng thấp hơn mốc 160 .

Điều gì tạo ra sự khác biệt?

Sự bất đồng cốt lõi giữa ông Yamasaki và Goldman Sachs xoay quanh một câu hỏi: Liệu chênh lệch lãi suất Mỹ-Nhật có thu hẹp đủ để đồng Yên trở nên hấp dẫn hay không? Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) vẫn duy trì lập trường diều hâu trong khi BOJ chỉ tăng lãi suất một cách chậm rãi và khiêm tốn, khiến lãi suất thực tế của Nhật Bản vẫn ở mức âm sâu và thúc đẩy carry trade đồng Yên . Goldman Sachs dự báo động lực này sẽ tiếp diễn, trong khi ông Yamasaki và các chuyên gia theo dõi Nhật Bản khác cho rằng sự yếu kém của đồng Yên đã vượt quá các yếu tố cơ bản và cuối cùng sẽ phải điều chỉnh. Các chiến lược gia khác cũng có quan điểm trái chiều: J.P. Morgan dự báo USD/JPY cuối năm ở mức 164, trong khi ING dự báo giảm về 153 và Scotiabank nhắm mục tiêu 150 .

Kết luận

Triển vọng đồng Yên đang bị chia rẽ sâu sắc. Cựu quan chức ngoại hối Yamasaki lập luận về giá trị hợp lý gần 130—ngụ ý đồng Yên đang bị định giá thấp khoảng 20%—và cảnh báo rủi ro can thiệp đối với các nhà đầu cơ là có thật. Goldman Sachs phản bác rằng các động lực cơ bản (lợi thế lợi suất của Mỹ, sự thận trọng của BOJ, nhu cầu carry trade) sẽ đẩy đồng Yên xuống 165. Nhật Bản đã chi một khoản tiền kỷ lục 73,6 tỷ USD để bảo vệ đồng Yên nhưng hiệu quả chỉ mang tính tạm thời và hiện chỉ còn hai "cửa sổ" can thiệp tương thích với IMF cho đến tháng 11. Tỷ giá giao ngay hiện tại gần 162 đã nằm trong phạm vi mục tiêu ba tháng của Goldman Sachs, và kết quả cuối cùng phụ thuộc rất nhiều vào lộ trình lãi suất của BOJ, chính sách của Fed, và việc liệu Tokyo có sẵn sàng vi phạm các hướng dẫn của IMF để can thiệp mạnh mẽ hơn hay không.