Lý do ETF Bitcoin giao ngay tại Mỹ vừa hứng chịu đợt rút vốn tồi tệ nhất từ trước đến nay — và đòn bẩy thực sự đằng sau nó

Từ giữa tháng 5 đến đầu tháng 7/2026, các quỹ ETF Bitcoin giao ngay tại Mỹ đã hứng chịu đợt rút vốn liên tục tồi tệ nhất kể từ khi các sản phẩm này ra mắt vào tháng 1/2024. Dòng vốn ròng rút ra trong tháng 6 lên tới khoảng 4,5 tỷ USD, với quỹ iShares Bitcoin Trust (IBIT) của BlackRock chiếm tới 3,55 tỷ USD – tương đương 79% tổng số tiền bị rút trong tháng . Bản thân Bitcoin cũng giảm từ đỉnh đầu quý 2 là 82.814 USD xuống giao dịch quanh vùng 58.500–60.000 USD vào cuối tháng 6, tương đương mức giảm khoảng 20% trong 30 ngày .

Chuỗi rút vốn kéo dài ít nhất tám tuần liên tiếp. Trong giai đoạn đó, một chuỗi 13 ngày giao dịch liên tiếp từ giữa tháng 5 đến đầu tháng 6 đã rút ròng khoảng 4,4 tỷ USD – chuỗi dài nhất từ trước đến nay . Riêng trong một ngày – 28/5 – riêng IBIT đã chứng kiến 527,84 triệu USD bị rút . Dòng chảy âm tạm thời dừng lại vào ngày 2/7, khi báo cáo việc làm tháng 6 yếu hơn dự kiến kích hoạt dòng vốn vào ròng 221,72 triệu USD – mức thu hút trong một ngày lớn nhất trong hai tháng – nhưng tính từ đầu năm, dòng vốn ròng rút ra vẫn ở mức khoảng 5,4 tỷ USD .

Bốn động lực dẫn đến làn sóng rút vốn của tổ chức

1. Cú xoay trục diều hâu của Fed ('Cú sốc Warsh')

Kích hoạt trực tiếp nhất là cuộc họp FOMC ngày 17/6 của Fed – cuộc họp đầu tiên do Chủ tịch mới bổ nhiệm Kevin Warsh chủ trì. Dự báo lãi suất cuối năm trung bình đã tăng vọt lên 3,8% từ mức 3,4% trong tháng 3, loại bỏ hiệu quả kỳ vọng cắt giảm lãi suất và làm dấy lên khả năng tăng lãi suất trước cuối năm 2026 . Bitcoin đã giảm từ khoảng 66.000 USD xuống dưới 63.000 USD chỉ trong vài ngày, và các ETF Bitcoin/Ether đã chứng kiến dòng vốn ròng rút ra 111 triệu USD ngay sau cuộc họp . Các nhà phân tích mô tả cú xoay trục diều hâu này là một trong hai 'cú sốc thanh khoản' đồng thời đè bẹp giá Bitcoin .

Chín trong số 18 thành viên FOMC hiện dự báo ít nhất một lần tăng lãi suất trước tháng 12 – một sự đảo ngược hoàn toàn so với cuộc họp tháng 3, nơi không có quan chức nào dự báo tăng lãi suất .

2. Tái cân bằng của tổ chức hướng tới lợi suất trái phiếu kho bạc tăng

Với việc Fed báo hiệu lãi suất sẽ duy trì ở mức cao trong thời gian dài hơn, lợi suất trái phiếu kho bạc ngắn hạn trở nên hấp dẫn hơn, thúc đẩy một đợt xoay vòng 'risk-off' cổ điển ra khỏi các tài sản đầu cơ. Nhiều báo cáo lưu ý rằng các nhà đầu tư tổ chức đang 'giảm rủi ro crypto cốt lõi' để chuyển sang các kênh trú ẩn an toàn thông thường . Sự phân kỳ rất rõ rệt: Bản thân Bitcoin chỉ giảm 3,69% trong tháng 5, nhưng dòng vốn rút khỏi ETF đã lên tới 2,3 tỷ USD trong tháng đó – các tổ chức đang giảm rủi ro thông qua việc mua lại ETF ngay cả trước khi sự sụp đổ giá tăng tốc .

3. Xoay vòng sang cổ phiếu AI

Công ty môi giới Bernstein báo cáo rằng dòng vốn đổ vào Bitcoin đã chậm lại đáng kể khi các nhà đầu tư ngày càng ưa chuộng cổ phiếu liên quan đến trí tuệ nhân tạo . Đợt bán tháo ETF Bitcoin diễn ra đồng thời với một cuộc biểu tình ở Phố Wall, nơi chỉ số S&P 500 leo lên các mức cao mới trong khi các ETF tiền điện tử bị tháo máu – một sự tách rời rõ ràng . Đây là một sự xoay vòng xuyên tài sản, từ crypto beta sang các cổ phiếu vốn hóa lớn AI, với các nhà đầu tư chuyển hướng vốn sang 'chủ đề AI đang bùng nổ', theo Bernstein .

4. Xoay vòng nội bộ sang Altcoin ETF (XRP và HYPE)

Một sự xoay vòng nội bộ nhỏ hơn nhưng có thật đã diễn ra trong không gian ETF tiền điện tử:

• ETF XRP thu hút dòng vốn vào có chọn lọc. Trong tuần kết thúc ngày 26/6, các quỹ XRP giao ngay đã thu hút thêm khoảng 22,99 triệu USD . Đầu tháng 6, các quỹ XRP đã chứng kiến khoảng 15,34 triệu USD trong một ngày . Tích lũy, các ETF XRP đã thu hút khoảng 1,44 tỷ USD kể từ khi ra mắt vào tháng 11/2025, khiến chúng trở thành danh mục ETF tiền điện tử nhanh nhất đạt 1 tỷ USD kể từ khi Ether ra mắt vào năm 2024 .
• ETF Hyperliquid (HYPE) là ngoại lệ nổi bật nhất. Các quỹ HYPE đã thu hút khoảng 111,4 triệu USD riêng trong tuần 22-26/6 , và dòng vốn vào ETF HYPE tích lũy đạt khoảng 189 triệu USD trong một khung thời gian rộng hơn .
• Tuy nhiên, dòng vốn vào altcoin này rất nhỏ so với mức độ rút vốn của Bitcoin – tổng dòng vốn vào altcoin ETF khoảng 74 triệu USD trong một tuần chiếm chưa đến 3% dòng tiền rút khỏi Bitcoin trong cùng kỳ .

Lưu ý quan trọng

• Các con số khác nhau tùy theo nguồn và thời điểm chốt. Một số báo cáo trích dẫn 4,06 tỷ USD cho tháng 6; những báo cáo khác nói 4,5 tỷ USD bao gồm cả cuối tháng 5 . Xu hướng nhất quán trên tất cả các nguồn chính, nhưng độ chính xác phụ thuộc vào ranh giới tuần được sử dụng.
• Sự xoay vòng sang altcoin là khiêm tốn. Mặc dù dòng tiền vào XRP và HYPE được xác nhận về mặt hướng, nhưng chúng chỉ đại diện cho một phần nhỏ trong dòng tiền rút khỏi ETF Bitcoin và không nên được phóng đại như một nguyên nhân chính.
• IBIT cũng là động cơ phục hồi. Cấu trúc 'kẻ thắng lấy hầu hết' có nghĩa là IBIT thống trị cả hai mặt giảm và tăng – vào những ngày có dòng tiền vào, nó chiếm khoảng 70% vốn mới, khiến nó vừa là 'kẻ chảy máu' lớn nhất vừa là phương tiện phục hồi đáng tin cậy nhất .