Bác sĩ Hussam Abu Safiya – 555 ngày bị giam giữ không cáo buộc: Sức khỏe suy sụp, đơn độc trong ngục tối

Dưới đây là bản tổng hợp đã được kiểm chứng về tình trạng hiện tại của bác sĩ Hussam Abu Safiya, dựa trên nhiều nguồn tin đáng tin cậy.

Tình trạng giam giữ hiện tại

Bác sĩ Hussam Abu Safiya, giám đốc Bệnh viện Kamal Adwan ở phía bắc Gaza, đã bị lực lượng Israel bắt giữ trong một cuộc đột kích quân sự vào bệnh viện vào ngày 27 tháng 12 năm 2024 . Tính đến nay, ông đã bị giam giữ hơn 555 ngày. Không có cáo buộc hình sự nào được đưa ra và không có phiên tòa nào được tổ chức . Ông bị giam giữ theo Đạo luật Chiến binh Bất hợp pháp của Israel, cho phép giam giữ vô thời hạn mà không cần xét xử .

Sức khỏe suy sụp và biệt giam

• Biệt giam: Ông bị biệt giam tại Nhà tù Nafha từ ngày 3 tháng 6, vượt quá giới hạn 15 ngày liên tiếp theo Quy tắc Mandela của Liên Hợp Quốc . Luật sư của ông mô tả đây là một biện pháp trừng phạt sau khi họ kháng cáo lên Tòa án Tối cao .
• Tình trạng y tế: Con trai ông, Elyas Abu Safiya, cũng là một bác sĩ, cho biết sức khỏe của cha mình đã suy giảm nghiêm trọng . Ông cần phẫu thuật để lấy mảnh đạn còn sót lại ở đùi trái từ trước khi bị giam giữ, nhưng ca phẫu thuật vẫn chưa được thực hiện . Các tù nhân được trả tự do và luật sư mô tả ông đã tiều tụy và trong tình trạng nguy kịch .
• Thức ăn và chăm sóc: Các báo cáo cho thấy ông bị từ chối thức ăn đầy đủ và chăm sóc y tế thích hợp. Vào ngày 5 tháng 7, các luật sư của ông đã bày tỏ lo ngại nghiêm trọng rằng ông đang đối mặt với nguy cơ tử vong ngay khi bị giam giữ .

Cáo buộc bị đánh đập và lạm dụng

• Cáo buộc bị đánh đập và lạm dụng hàng ngày: Các luật sư và tổ chức nhân quyền cho rằng Abu Safiya đã phải chịu đựng sự lạm dụng thể chất và tinh thần nghiêm trọng, bao gồm các cuộc hành hung bởi nhân viên nhà tù Israel . Các tù nhân được trả tự do đã làm chứng rằng họ chứng kiến ông bị tra tấn trong trại giam .
• Israel phủ nhận: Cơ quan Quản lý Nhà tù Israel gọi những cáo buộc này là "sai sự thật" và cho biết "bác bỏ các cáo buộc lạm dụng, bỏ đói hoặc từ chối chăm sóc y tế" — mặc dù không đưa ra xác minh độc lập nào .

Quyết định của Tòa án Tối cao Israel

Vào ngày 16 tháng 6, Tòa án Tối cao Israel đã bác bỏ kháng cáo của Abu Safiya về việc giam giữ ông . Phán quyết giữ nguyên lệnh giam giữ ông theo Đạo luật Chiến binh Bất hợp pháp mà không cần cáo buộc. Lệnh này giữ ông trong trại giam cho đến ít nhất là tháng 10 năm 2026 . Tổ chức nhân quyền Physicians for Human Rights Israel (PHRI) và các tổ chức khác đã lên án quyết định này là một "thất bại đạo đức và pháp lý sâu sắc" .

Cáo buộc liên quan đến Hamas đang gây tranh cãi

• Cáo buộc của Israel: Nhà chức trách Israel khẳng định Abu Safiya "có liên hệ với Hamas" và bị bắt vì "bị nghi ngờ tham gia vào các hoạt động khủng bố" . Hãng tin JNS của Israel gọi ông là "một tên khủng bố Hamas đã điều hành Bệnh viện Kamal Adwan ở Gaza" .
• Không có bằng chứng công khai: Không có bằng chứng nào được công bố để chứng minh cho cáo buộc liên quan đến Hamas, không có bản cáo trạng hình sự nào được đưa ra và không có nhà quan sát độc lập nào được phép xem xét thông tin tình báo được sử dụng để biện minh cho việc giam giữ . Luật sư của ông cho biết ngay cả ông cũng không được xem các bằng chứng, vốn vẫn là bí mật .
• Không có cáo buộc chính thức: Bất chấp hơn 555 ngày bị giam giữ, Israel vẫn chưa đệ trình bất kỳ cáo buộc hình sự chính thức nào — chỉ có lệnh giam giữ hành chính theo luật dành cho "chiến binh bất hợp pháp" .

Hình ảnh lớn hơn: Các bác sĩ Gaza bị giam giữ

• Ít nhất 14 bác sĩ bị giam giữ không cáo buộc: Vào tháng 4, Physicians for Human Rights Israel (PHRI) đã kiến nghị lên Tòa án Tối cao yêu cầu trả tự do cho ít nhất 14 bác sĩ Palestine từ Gaza đang bị giam giữ không cáo buộc theo Đạo luật Chiến binh Bất hợp pháp . Con số lớn hơn còn cao hơn — Le Monde đưa tin 17 bác sĩ và tổng cộng 58 nhân viên y tế từ Gaza đã bị bắt kể từ ngày 7 tháng 10 năm 2023 .
• Cáo buộc nhắm mục tiêu có hệ thống: PHRI và các tổ chức nhân quyền khác mô tả các vụ bắt giữ này là một phần của khuôn mẫu nhắm mục tiêu có hệ thống vào các nhân viên y tế Palestine, cáo buộc rằng các bác sĩ đã bị từ chối chăm sóc y tế đầy đủ, thức ăn và bị lạm dụng thể chất trong quá trình thẩm vấn . Hơn 1.000 người Palestine từ Gaza được ước tính đang bị giam giữ không cáo buộc theo cùng đạo luật này .
• Cái chết của một bác sĩ bị giam giữ: Bối cảnh rộng hơn bao gồm cái chết trong trại giam Israel của bác sĩ Adnan al-Bursh, trưởng khoa chỉnh hình tại Bệnh viện Al-Shifa, vào tháng 4 năm 2024, mà các tổ chức nhân quyền trích dẫn như bằng chứng về nguy cơ tử vong đối với các nhân viên y tế bị giam giữ .

Tóm tắt độ tin cậy của nguồn tin

• Có thẩm quyền cao: Reuters, NPR, BBC và Amnesty International cung cấp các báo cáo trung lập và mạnh mẽ nhất. Tất cả đều xác nhận các sự kiện cốt lõi: giam giữ không cáo buộc theo Đạo luật Chiến binh Bất hợp pháp, việc Tòa án Tối cao bác bỏ vào ngày 16/6, tình trạng sức khỏe xấu đi, và bản chất gây tranh cãi của cáo buộc Hamas.
• Các tổ chức nhân quyền: Amnesty International, Physicians for Human Rights Israel và Trung tâm Bảo vệ Tù nhân Palestine cung cấp các báo cáo chi tiết, nhất quán về việc biệt giam, suy giảm sức khỏe và các cáo buộc lạm dụng.
• Cáo buộc gây tranh cãi: Câu hỏi liệu Abu Safiya có phải là một phần tử của Hamas hay không không thể được xác minh độc lập. Nhà chức trách Israel khẳng định điều đó nhưng không công bố bằng chứng. Các tổ chức nhân quyền và nhóm pháp lý của ông phủ nhận và lưu ý sự vắng mặt của bất kỳ cáo buộc hay bản cáo trạng nào. Đây vẫn là một tuyên bố gây tranh cãi ở trung tâm của vụ việc.