Eo biển Hormuz mở cửa trở lại giữa kế hoạch thu phí của Iran và OPEC+ tăng sản lượng: 3 diễn biến chính (Tháng 7/2026)

Eo biển Hormuz, huyết mạch dầu mỏ quan trọng nhất thế giới, đang trải qua những thay đổi lớn nhất kể từ khi cuộc khủng hoảng năm 2026 bắt đầu. Việc mở cửa một phần cho tàu thương mại, tuyên bố về chế độ phí dịch vụ trong tương lai của Iran, và quyết định tăng sản lượng mới của OPEC+ cùng nhau báo hiệu một sự trở lại mong manh và đầy tranh cãi đối với trạng thái bình thường trên thị trường năng lượng toàn cầu.

Bài viết này cập nhật ba diễn biến chính đã định hình tình hình cho đến đầu tháng 7 năm 2026.

Tàu thương mại bắt đầu quá cảnh trở lại một phần

Eo biển Hormuz, vốn bị đóng cửa hoặc hạn chế nghiêm trọng từ cuối tháng 2 năm 2026 sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel vào Iran và các cuộc phong tỏa sau đó của Iran , đã chứng kiến sự mở cửa trở lại một phần và mong manh.

Một biên bản ghi nhớ được ký kết giữa Mỹ và Iran vào ngày 17 tháng 6 năm 2026 đã dẫn đến việc eo biển chính thức mở cửa trở lại cho thương mại. Vào ngày 18 tháng 6, 18 lượt quá cảnh đã được ghi nhận, con số cao nhất trong một khoảng thời gian kể từ khi cuộc khủng hoảng bắt đầu . Đà này tiếp tục: vào ngày 19 tháng 6, 25 tàu thương mại đã đi qua trong một ngày, con số cao nhất kể từ giữa tháng 4 .

Bất chấp những tín hiệu tích cực này, lưu lượng tàu vẫn bị suy giảm nghiêm trọng. Tính đến ngày 2 tháng 7 năm 2026, lưu lượng thương mại đang phục hồi dần nhưng vẫn ở mức 'thấp hơn đáng kể' so với thời kỳ trước xung đột . Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đã cảnh báo các tàu chỉ được điều hướng qua các tuyến đường do Iran cho phép . Tuyến đường thủy này đã trải qua tình trạng đóng-mở thất thường trong suốt cuộc khủng hoảng năm 2026; Iran từng tuyên bố mở eo biển vào ngày 17 tháng 4 sau một lệnh ngừng bắn, nhưng IRGC đã đảo ngược quyết định vào ngày hôm sau .

Kế hoạch thu phí trong tương lai của Iran và đối xử đặc biệt cho các nước thân thiện

Iran khẳng định sẽ áp dụng phí dịch vụ cho việc quá cảnh sau khi thời gian miễn phí 60 ngày hiện tại kết thúc, đồng thời cam kết ưu đãi cho các đồng minh.

Theo Biên bản ghi nhớ ngày 17/6 với Mỹ, Iran đồng ý miễn phí trong thời gian đàm phán 60 ngày . Các tàu vẫn phải nộp hồ sơ chi tiết và xin giấy phép . Tuy nhiên, cơ quan quản lý eo biển của Iran đã xác nhận kế hoạch thu phí sau khi thời gian 60 ngày kết thúc . Iran đã trình bày kế hoạch này với Trung Quốc và các quốc gia vùng Vịnh, ước tính doanh thu tiềm năng hàng năm là 40 tỷ USD .

Đại sứ Iran tại Trung Quốc, Abdolreza Rahmani Fazli, tuyên bố vào ngày 5 tháng 7 năm 2026 rằng các nước 'thân thiện' sẽ nhận được 'sự cân nhắc đặc biệt' về các khoản phí này . Iran cũng cho biết sẽ ưu đãi cho các quốc gia đã ủng hộ Tehran trong suốt cuộc xung đột . Trong thời gian xảy ra xung đột, Iran đã vận hành một trạm thu phí trên thực tế, thu tới 2 triệu USD mỗi tàu bằng nhân dân tệ và stablecoin để được đi qua an toàn — một hệ thống làm suy yếu đồng đô la Mỹ và lách các lệnh trừng phạt .

Trong khi đó, Bắc Kinh đã kêu gọi 'quyền đi lại không bị cản trở' qua eo biển, với bộ ngoại giao kêu gọi sớm nối lại hoạt động vận chuyển an toàn . Các cường quốc châu Âu hàng đầu được cho là đang chấp nhận rằng các tàu sẽ phải trả phí cho Iran và Oman . Mỹ đã phản đối, với Ngoại trưởng Marco Rubio nói rằng việc thu phí sẽ tạo ra một tiền lệ nguy hiểm .

OPEC+ nhất trí tăng sản lượng dầu tháng Tám

OPEC+ đã nhất trí tăng hạn ngạch sản lượng dầu cho tháng 8 năm 2026, đánh dấu tháng tăng thứ năm liên tiếp, với lý do eo biển Hormuz đang mở cửa trở lại và giá dầu giảm.

Bảy quốc gia OPEC+ đã tổ chức một cuộc họp trực tuyến vào ngày 5 tháng 7 năm 2026 và thông qua việc tăng sản lượng tiếp theo cho tháng 8 . Mục tiêu tăng là khoảng 188.000 thùng mỗi ngày, theo các nguồn tin của Reuters . Điều này nối tiếp các đợt tăng lớn hơn trước đó: một quyết định OPEC+ riêng biệt vào tháng 7 năm 2025 đã tăng sản lượng thêm 548.000 thùng/ngày .

Quyết định được đưa ra khi lưu lượng tàu qua Eo biển Hormuz dần bình thường hóa, bổ sung nguồn cung vào thời điểm giá dầu đang giảm . OPEC+ cũng đang tìm cách giành lại thị phần, với Ả Rập Xê Út là động lực chính . Giá dầu vẫn ở gần mức trước xung đột, một phần nhờ nguồn cung dầu thô phục hồi và những lo ngại về địa chính trị giảm bớt .

Lưu ý quan trọng

Cả ba diễn biến đều còn nhiều biến động. Chế độ phí vẫn đang được đàm phán và bị Mỹ phản đối, lưu lượng tàu qua eo biển vẫn thấp hơn nhiều so với bình thường, và các quyết định của OPEC+ phụ thuộc vào sự ổn định địa chính trị đang diễn ra.