Vì sao Tesla 'lao dốc' 43% ở Na Uy nhưng lại tăng vọt tại Pháp, Thụy Điển và Đan Mạch?

Doanh số đăng ký mới của Tesla tại Na Uy trong tháng 6/2026 đã giảm 43% so với cùng kỳ năm ngoái, chỉ đạt 3.222 xe . Nguyên nhân chính đến từ việc Na Uy cắt giảm mạnh ngưỡng miễn thuế VAT cho xe điện từ ngày 1/1/2026, kết hợp với mức so sánh nền cực kỳ cao từ đợt ra mắt mẫu Model Y cải tiến vào tháng 6/2025. Sự tương phản với doanh số tăng vọt tại Pháp (+105%), Thụy Điển (+56,3%) và Đan Mạch (+39%) được giải thích bởi cơ chế 'kéo cầu' do thuế độc đáo của Na Uy và mức độ trưởng thành cao hơn nhiều của thị trường xe điện nước này.

Nguyên Nhân Chính Khiến Doanh Số Na Uy Giảm 43%

• Ngưỡng miễn thuế VAT bị thu hẹp đáng kể. Kể từ ngày 1/1/2026, Na Uy đã hạ ngưỡng miễn thuế VAT cho xe điện từ 500.000 NOK (khoảng 1,1 tỷ VND) xuống chỉ còn 300.000 NOK (khoảng 670 triệu VND) . Điều này khiến các mẫu xe phổ thông như Tesla Model Y lần đầu tiên phải chịu thuế VAT, làm tăng giá mua thực tế lên tới hàng chục nghìn kroner . Giám đốc OFV (Hội đồng Thông tin Giao thông Đường bộ Na Uy) đã xác nhận rằng chính sách này đã thúc đẩy người mua đẩy nhanh quyết định mua xe vào cuối năm 2025, tạo ra một 'cơn khát' cầu tạm thời .

• Làn sóng mua xe 'chạy thuế' khổng lồ trong quý 4/2025. Người mua đã đổ xô đăng ký xe điện trước khi thuế tăng. Riêng tháng 12/2025, doanh số đăng ký Tesla tại Na Uy đã tăng vọt 89% so với cùng kỳ . Năm 2025, hãng đã lập kỷ lục hàng năm với 34.285 xe đăng ký (tăng 41% so với năm trước) . Việc 'vay mượn' nhu cầu từ tương lai này đồng nghĩa với việc các tháng đầu và giữa năm 2026 chắc chắn sẽ ảm đạm hơn.

• Mức so sánh nền cực kỳ khó khăn. Tháng 6/2025 là thời điểm phiên bản Model Y cải tiến (refreshed) bắt đầu được giao số lượng lớn tại Na Uy. Doanh số Tesla tại Na Uy đã tăng tới 213% so với cùng kỳ vào tháng 5/2025 , tạo ra một cột mốc rất cao cho tháng 6/2026.

• Thị trường xe điện Na Uy gần như bão hòa. Với 96% xe mới bán ra là xe điện trong năm 2025 , Na Uy không còn dư địa để chuyển đổi từ xe xăng sang xe điện. Mọi hãng xe điện đều phải cạnh tranh trong một thị trường trưởng thành và đã bão hòa, khiến các biến động ở Na Uy trở nên mạnh mẽ hơn so với các thị trường mà tỷ lệ xe điện chưa cao.

Tương Phản Với Pháp, Thụy Điển và Đan Mạch

• Pháp: +105% (7.474 xe). Doanh số Tesla tại Pháp đã tăng hơn gấp đôi, thiết lập kỷ lục mới cho tháng 6 . Thị phần xe điện của Pháp (khoảng 25% trong năm 2025) thấp hơn nhiều so với Na Uy, nghĩa là Tesla vẫn đang thu hút được những khách hàng mới chuyển đổi sang xe điện. Ngoài ra, thị trường Pháp có mức nền tháng 6/2025 thấp, khiến tỷ lệ tăng trưởng so với cùng kỳ trông rất ấn tượng.

• Thụy Điển: +56,3% và Đan Mạch: +39%. Cả hai thị trường đều có mức nền thấp so với cùng kỳ năm trước và được hưởng lợi từ sự phục hồi chung của Tesla tại châu Âu khi chuỗi cung ứng cho Model Y cải tiến dần ổn định . Không thị trường nào trong số này gặp phải hiệu ứng 'kéo cầu do thuế' giống như Na Uy.

• Khác biệt cốt lõi: Sự sụt giảm của Na Uy là hệ quả của một chính sách thuế trong một thị trường đã bão hòa. Mức tăng trưởng ở các nước khác phản ánh sự bình thường hóa của cung và cầu sau một năm 2025 yếu kém, chứ không phải là một vị thế mạnh hơn về bản chất của hãng xe Mỹ.

Bối Cảnh Rộng Hơn

• Tesla vẫn rất mạnh tại Na Uy tính từ đầu năm. Bất chấp sự sụt giảm trong tháng 6, Tesla đã đạt một cột mốc lịch sử vào tháng 5/2026: Model Y chính thức vượt mốc 100.000 xe đăng ký lũy kế tại Na Uy, trở thành mẫu xe đầu tiên trong lịch sử nước này làm được điều đó, với hơn 100.224 xe đã đăng ký . Tesla cũng đã lập kỷ lục về doanh số đăng ký của một hãng xe trong một năm tại Na Uy vào năm 2025 .

• Kỳ vọng của Phố Wall. Các ước tính giao hàng toàn cầu trong quý 2/2026 của Tesla rơi vào khoảng 402.780 xe, phản ánh sự đồng thuận của các nhà phân tích trước báo cáo chính thức . Bức tranh hỗn hợp tại châu Âu - doanh số Na Uy giảm nhưng các nước khác phục hồi - là nhất quán với quan điểm thận trọng của các nhà phân tích.

• Đánh giá FSD (Full Self-Driving) tại châu Âu. Các cơ quan quản lý châu Âu vẫn đang tiếp tục đánh giá quá trình triển khai hệ thống lái tự động hoàn toàn của Tesla. Không có quyết định quản lý cuối cùng nào được tìm thấy trong quá trình tra cứu này, cho thấy quy trình này vẫn đang mở và đang diễn ra.

Kết Luận

Sự sụt giảm 43% tại Na Uy là hậu quả trực tiếp từ thành công của chính nước này - một thị trường xe điện trưởng thành, gần như 100%, nơi việc cắt giảm trợ cấp thuế VAT mạnh tay đã tạo ra một làn sóng 'kéo cầu' khổng lồ vào cuối năm 2025, sau đó tự nhiên là một giai đoạn trũng. Sự tương phản với mức tăng trưởng hai con số tại Pháp, Thụy Điển và Đan Mạch phản ánh tỷ lệ thâm nhập xe điện thấp hơn ở các thị trường đó và việc không có sự biến dạng do 'mua chạy thuế' trước đó, thay vì bất kỳ điểm yếu cụ thể nào của thương hiệu hay sản phẩm Tesla tại Na Uy.