Ngân hàng Trung ương Anh chuẩn bị quy định mới cho AI 'tự trị' – Fed cảnh báo 'sóng thần' kinh tế

Dưới đây là câu trả lời có kiểm chứng, được sắp xếp theo từng tổ chức.

Ngân hàng Trung ương Anh (BoE) – Các biện pháp quản lý đối với AI giao dịch tự trị

Ngân hàng Trung ương Anh (BoE) đang chuyển từ cách tiếp cận trung lập về công nghệ sang các quy định riêng cho các hệ thống AI 'tự trị' (agentic AI). Các biện pháp chính bao gồm:

• Quy tắc riêng cho AI tác nhân. Phó Thống đốc BoE Sarah Breeden ngày 30/6/2026 tuyên bố agentic AI – hệ thống có khả năng tự đưa ra quyết định và hành động độc lập – có thể yêu cầu các cải cách quy định mới, đánh dấu sự thay đổi so với quan điểm trung lập về công nghệ trước đây. BoE đang xem xét liệu các ngân hàng có cần các quy tắc mới cụ thể cho agentic AI hay không và liệu các yêu cầu về vốn hiện tại có đủ để trang trải rủi ro hay không .
• Kiểm tra sức chịu đựng (stress test) và phân tích kịch bản AI. Vào tháng 4/2026, BoE xác nhận đang chạy các phân tích kịch bản và mô phỏng để đánh giá cách các tác nhân AI giao dịch có thể gây mất ổn định tài chính, đặc biệt tập trung vào hành vi 'bầy đàn' (herding) có khuynh hướng khuếch đại biến động thị trường . Ủy ban Ngân khố (Treasury Committee) đã đề xuất các bài kiểm tra sức chịu đựng dành riêng cho AI vào tháng 1/2026 .
• Sự tham gia của Cơ quan Quản lý Thận trọng (PRA). Trong phản hồi chung với Ủy ban Ngân khố vào tháng 6/2026, BoE và PRA cho biết đang thúc đẩy 'việc áp dụng có trách nhiệm' trong khi vẫn giữ các quy định hiện hành 'linh hoạt, tập trung vào kết quả và hiệu quả' – nhưng thừa nhận tốc độ phát triển của AI đòi hỏi phải thích ứng liên tục .
• Giám sát ổn định tài chính rộng hơn. Báo cáo Ổn định Tài chính tháng 12/2025 của BoE cảnh báo rằng mối liên kết sâu hơn giữa các công ty AI và thị trường tín dụng, cùng với sự kết nối ngày càng tăng, có nghĩa là sự điều chỉnh giá tài sản trong cho vay liên quan đến AI có thể khuếch đại rủi ro ổn định . Báo cáo 'Ổn định Tài chính trong Trọng tâm' tháng 4/2025 cũng chỉ ra rủi ro từ việc sử dụng AI trong các quyết định cốt lõi của ngân hàng, bao gồm cả các tác động lan truyền rủi ro tín dụng tiềm ẩn .

Chủ tịch Fed Kevin Warsh – Cảnh báo về AI

Kevin Warsh, người được xác nhận làm Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) vào năm 2026, đã coi AI vừa là một lực lượng kinh tế chuyển đổi, vừa là nguồn gốc của sự gián đoạn tiềm ẩn:

• Tại Diễn đàn ECB ở Sintra, Bồ Đào Nha ngày 1-2/7/2026, Warsh gọi sự phát triển nhanh chóng của AI là một 'cú chuyển mình vĩ đại' (monumental paradigm shift) đối với các hoạt động chính sách và nền kinh tế rộng lớn hơn, đồng thời nói thêm rằng cuộc cách mạng này 'vẫn chỉ đang ở hiệp thứ nhất hoặc thứ hai' . Các thống đốc ngân hàng trung ương tại diễn đàn cũng đồng tình với những lo ngại về các cú sốc kinh tế do AI gây ra .
• Warsh liên tục lập luận rằng AI sẽ hoạt động như một 'lực lượng giảm phát đáng kể' nhờ vào tăng năng suất, mà ông cho rằng có thể mở đường cho lãi suất thấp hơn . Tuy nhiên, các nhà phê bình cảnh báo rằng quan điểm coi AI là một lực lượng giảm phát chắc chắn của ông có thể dẫn đến nguy cơ cắt giảm lãi suất quá sớm .
• Ông từ chối suy đoán về những hậu quả lâu dài của sự bùng nổ AI tại hội thảo Sintra, nhưng nhấn mạnh rằng nếu các doanh nghiệp hoặc hộ gia đình kỳ vọng lạm phát cao hơn do sự gián đoạn từ AI, Fed sẽ hành động để duy trì ổn định giá cả .

Lưu ý: Kết quả tìm kiếm không cho thấy Warsh đưa ra những cảnh báo rõ ràng về việc AI làm gián đoạn thị trường lao động hay cho vay ngân hàng – các phát biểu công khai của ông tập trung nhiều hơn vào tiềm năng kinh tế vĩ mô và giảm phát của AI. Khoảng trống này được thừa nhận như một hạn chế của bằng chứng hiện có.

Ủy ban Ổn định Tài chính (FSB) – Cảnh báo và khuyến nghị toàn cầu

FSB đã chuyển từ giám sát sang xây dựng quy tắc chủ động vào tháng 6/2026:

• Ngày 10/6/2026, FSB công bố báo cáo tham vấn về 'Thông lệ lành mạnh cho việc áp dụng Trí tuệ Nhân tạo có trách nhiệm', đưa ra 12 thông lệ dành cho các tổ chức tài chính, bao gồm quản trị và toàn bộ vòng đời AI .
• FSB 'mạnh mẽ' khuyến nghị các cơ quan chức năng và tổ chức tài chính áp đặt các kiểm soát chặt chẽ hơn đối với AI tác nhân, cảnh báo rằng các hệ thống ngày càng tự trị làm gia tăng rủi ro cho lĩnh vực tài chính khi việc áp dụng tăng tốc .
• Khuôn khổ này dựa trên nguyên tắc và không mang tính ràng buộc, nhưng báo hiệu một nỗ lực phối hợp toàn cầu về các tiêu chuẩn quản trị xung quanh AI trong tài chính .

Bối cảnh các Ngân hàng Trung ương khác

• Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) phát hiện ra rằng các thuật toán giao dịch Q-learning (học tăng cường) đạt được sự phối hợp cao nhưng dễ xảy ra các động thái giống như rút tiền hàng loạt cực đoan, trong khi các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) tạo ra hành vi không đồng nhất và khó dự đoán .
• Ủy ban Rủi ro Hệ thống châu Âu (ESRB) kết luận vào tháng 12/2025 rằng việc không theo kịp AI trong tài chính có thể dẫn đến gia tăng bất ổn tài chính và các can thiệp thường xuyên hơn của các cơ quan chức năng, bao gồm cả rủi ro từ những thay đổi do AI gây ra trên thị trường lao động .
• Báo cáo Ổn định Tài chính của BoE vào tháng 12/2025 nhấn mạnh rằng quá trình chuyển đổi AI phải diễn ra 'mà không ảnh hưởng đến khả năng phục hồi của hệ thống tài chính' .

Tóm lại: BoE đang tiến tới các quy tắc riêng và bài kiểm tra sức chịu đựng dành riêng cho AI đối với các tác nhân giao dịch tự trị. Kevin Warsh gọi AI là 'cú chuyển mình vĩ đại' vẫn còn ở giai đoạn đầu và là một lực lượng giảm phát tiềm năng. FSB đang tham vấn về 12 thông lệ cho việc áp dụng AI có trách nhiệm, mạnh mẽ kêu gọi kiểm soát chặt chẽ hơn đối với các hệ thống tác nhân. Nhiều ngân hàng trung ương cảnh báo rằng AI giao dịch không được giám sát có thể gây ra hành vi bầy đàn, các động thái giống như rút tiền hàng loạt, và sự lây lan tài chính rộng hơn.