ECB Sintra 2025: Lệnh ngừng bắn mong manh, dầu giảm mạnh và bài toán khó cho việc cắt giảm lãi suất

• Thích ứng kinh tế vĩ mô – Trọng tâm của diễn đàn là cách các nền kinh tế và nhà hoạch định chính sách thích ứng với cả thay đổi cơ cấu và chu kỳ .
• Phản ứng chính sách trong bối cảnh bất định – Chương trình nghị sự nhấn mạnh chính sách tiền tệ phải phản ứng linh hoạt với các điều kiện thay đổi, thay vì đi theo một lộ trình cố định .
• So sánh giữa các ngân hàng trung ương – Sự hiện diện của nhiều lãnh đạo ngân hàng trung ương lớn biến diễn đàn thành nơi đối chiếu các thách thức chính sách giữa các khu vực .

Thông điệp thận trọng được đưa ra: diễn đàn củng cố tư thế "chờ đợi, đánh giá và phản ứng", nhất quán với việc ECB nhấn mạnh vào việc đánh giá triển vọng lạm phát, động lực lạm phát cơ bản, và khả năng truyền dẫn chính sách tiền tệ . Chưa ai sẵn sàng tuyên bố chiến thắng lạm phát.

Lệnh ngừng bắn Mỹ-Iran mong manh và 'tàu lượn siêu tốc' giá dầu

Lệnh ngừng bắn Mỹ-Iran, được công bố vào cuối tháng 6 năm 2025 sau một giai đoạn leo thang căng thẳng, đã khiến giá dầu lao dốc mạnh. Dầu thô West Texas Intermediate (WTI) đã giảm gần 15% trong hai phiên xuống gần 64 USD/thùng, trong khi dầu Brent chốt ở mức trên 67 USD . Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) xác nhận giá dầu Brent đã giảm trong tháng 5 do nhu cầu yếu hơn và thông tin về một thỏa thuận tiềm năng .

Tuy nhiên, thỏa thuận ngừng bắn này rất mong manh. Dự báo ngắn hạn của EIA đặt điều kiện rõ ràng cho dự đoán giá dầu thô của họ dựa trên giả định rằng eo biển Hormuz vẫn bị đóng cửa với hầu hết tàu thuyền, giữ giá Brent ở mức trung bình 105 USD/thùng vào tháng 6 và tháng 7 . Các dự báo sau đó của Hệ thống Ngân hàng Trung ương châu Âu (Eurosystem) cũng liên kết sự gia tăng lạm phát năng lượng trực tiếp với xung đột tiếp diễn ở Trung Đông . Hiện tại, thị trường đã loại trừ kịch bản gián đoạn tồi tệ nhất, nhưng nguy cơ tái leo thang vẫn là một ẩn số mạnh mẽ.

Lợi suất trái phiếu khu vực đồng euro: Nhạy cảm với mọi tín hiệu

Vào tháng 6 năm 2025, Hội đồng Thống đốc ECB đã hạ lãi suất chủ chốt, đưa lãi suất tiền gửi xuống 2,0% . Dự báo của Eurosystem vào tháng 6 năm 2025 cho thấy lạm phát tổng thể bình quân đạt 2,0% vào năm 2025, 1,6% vào năm 2026 và 2,0% vào năm 2027 .

Thị trường trái phiếu phản ứng một cách thận trọng. Lợi suất trái phiếu chính phủ Đức kỳ hạn 10 năm, chuẩn mực cho khu vực đồng euro, dao động quanh mức 2,55% vào đầu tháng 7, phản ánh biên độ giao dịch hẹp trong tháng . Kỳ vọng chính sách vẫn nhạy cảm với rủi ro lạm phát và giá năng lượng, và các nhà giao dịch tiếp tục điều chỉnh đặt cược vào các đợt cắt giảm lãi suất tiếp theo của ECB khi dữ liệu mới được công bố . Đánh giá chính sách của ECB nhấn mạnh tính phụ thuộc vào dữ liệu, củng cố rằng không có cam kết nới lỏng thêm nào được đưa ra trước .

Lạm phát đôi chiều: Hai tương lai rất khác nhau

Triển vọng lạm phát của khu vực đồng euro đang rất bất định bởi có hai kịch bản khả thi với kết cục hoàn toàn trái ngược:

Kịch bản tích cực, dựa trên dự báo tháng 6/2025 của Eurosystem, giả định giá năng lượng tiếp tục hạ nhiệt. Kịch bản rủi ro, được công bố một năm sau đó, cho thấy lạm phát HICP tổng thể đạt đỉnh 3,4% trong quý III và IV năm 2026, do sự gia tăng lạm phát năng lượng như một hậu quả trực tiếp của xung đột Trung Đông. Hai dự báo này không mâu thuẫn với nhau — chúng đại diện cho một phạm vi kết quả phụ thuộc vào diễn biến địa chính trị .

Thành viên Hội đồng Thống đốc ECB, ông Olli Rehn, đã nắm bắt được sự căng thẳng này trong một bài phát biểu vào tháng 6/2025, lưu ý rằng lạm phát có thể giảm xuống dưới mục tiêu trong ngắn hạn — "trừ khi cuộc xung đột Israel-Iran dẫn đến giá năng lượng tăng cao kéo dài" .

Triển vọng chính sách tiền tệ: Thận trọng, phụ thuộc dữ liệu và 'lá bài tẩy' Trung Đông

ECB đang bị kẹt giữa một kịch bản cơ sở cho phép nới lỏng thêm và một kịch bản rủi ro có thể buộc ngân hàng này phải giữ nguyên hoặc thậm chí xem xét thắt chặt trở lại. Sự thận trọng của diễn đàn Sintra và ngôn ngữ chính sách của ECB đều chỉ ra sự bất định, thay vì một tín hiệu rõ ràng về bước đi tiếp theo .

• ECB đã hạ lãi suất tiền gửi xuống 2,0% vào tháng 6/2025, nhưng việc nới lỏng thêm phụ thuộc vào triển vọng lạm phát, động lực lạm phát cơ bản và khả năng truyền dẫn chính sách tiền tệ .
• Rủi ro chính: nếu căng thẳng Trung Đông gia tăng và eo biển Hormuz bị gián đoạn nặng hơn, các giả định về giá dầu và lạm phát năng lượng có thể xấu đi, làm phức tạp triển vọng lạm phát và mọi con đường hướng tới nới lỏng thêm của ECB .
• Đối với các ngân hàng trung ương lớn khác, phiên thảo luận tại Sintra cho thấy những thách thức tương tự cũng xuất hiện ở các khu vực tài phán khác, với rủi ro thị trường năng lượng đóng vai trò như một 'lá bài tẩy' chung .

Nói tóm lại, thông điệp từ Sintra không phải là một lời hứa về những đợt cắt giảm lãi suất tiếp theo, mà là một cam kết sẽ theo dõi, chờ đợi và phản ứng. Các số liệu lạm phát sắp tới sẽ mang một trọng lượng bất thường — bởi chúng sẽ tiết lộ kịch bản nào trong hai kịch bản đang trở thành hiện thực.