Pháp thông qua luật chống 'siêu thời trang nhanh': Nhắm vào Shein, Temu nhưng vướng rào cản pháp lý từ châu Âu

Vào ngày 29/6/2026, Quốc hội Pháp đã chính thức thông qua một đạo luật mang tính bước ngoặt nhắm vào 'thời trang siêu tốc' (mode ultra-express), kết thúc hành trình kéo dài hai năm rưỡi với nhiều lần bị đình trệ và cả cuộc đối đầu trực tiếp với Ủy ban châu Âu . Đạo luật áp dụng các mức phạt tài chính leo thang, lệnh cấm quảng cáo đối với các công ty vi phạm, và cấm những người có ảnh hưởng trực tuyến quảng bá cho họ . Tuy nhiên, khả năng thực thi lâu dài của luật vẫn còn bỏ ngỏ vì Ủy ban châu Âu đã chính thức tuyên bố nó không phù hợp với các quy tắc thị trường chung của EU .

Nội dung của Luật: Định nghĩa, Mức phạt và Lệnh cấm Quảng cáo

Định nghĩa 'Thời trang siêu tốc'. Luật định nghĩa 'thời trang siêu tốc' dựa trên hai tiêu chí tích lũy: khối lượng lớn sản phẩm may mặc mới được đưa ra thị trường Pháp, và tỷ lệ thấp khuyến khích sửa chữa, được đo bằng tỷ lệ giữa giá sản phẩm và chi phí sửa chữa . Định nghĩa này phù hợp với Chỉ thị Khung về Chất thải mới được EU thông qua gần đây . Các ngưỡng cụ thể bằng số (ví dụ: số lượng sản phẩm mới ra mắt mỗi ngày) sẽ được quy định chi tiết trong một nghị định của chính phủ sau đó .

Mức phạt tài chính leo thang. Cơ chế thực thi cốt lõi là khoản đóng góp sinh thái (eco-contribution) tính trên mỗi sản phẩm đối với các công ty nằm trong diện điều chỉnh. Mức phạt bắt đầu tương đối thấp vào năm 2026, từ €0,25 đến €6 mỗi sản phẩm, và dự kiến sẽ tăng mạnh lên €10 mỗi sản phẩm vào năm 2030 . Mức phạt này được giới hạn ở mức 50% giá bán trước thuế của sản phẩm .

Lệnh cấm Quảng cáo và Người ảnh hưởng. Luật áp dụng lệnh cấm hoàn toàn đối với quảng cáo của các công ty thời trang siêu tốc trên mọi kênh truyền thống và kỹ thuật số. Luật cũng đặc biệt cấm những người có ảnh hưởng trực tuyến quảng bá các công ty này .

Chỉ trích: Luật mang tính phân biệt đối xử?

Luật đã vấp phải sự chỉ trích đáng kể vì phạm vi hẹp. Các nhà phê bình cho rằng hai tiêu chí pháp lý - khối lượng sản phẩm và tỷ lệ chi phí sửa chữa - được thiết kế một cách hiệu quả để loại trừ các nhà bán lẻ thời trang nhanh châu Âu trong khi lại nhắm vào các nền tảng thuộc sở hữu châu Á.

• Các nhà bán lẻ châu Âu hầu như bị loại: Các thương hiệu như Zara (Inditex) và Kiabi tung ra ít sản phẩm mới hơn mỗi mùa và có tỷ lệ giá trên chi phí sửa chữa cao hơn, đồng nghĩa với việc họ không đáp ứng được định nghĩa 'thời trang siêu tốc' theo luật .
• Hệ thống hai tầng: Các nhà quan sát ngành và nghị sĩ Pháp đã chỉ ra rằng luật tạo ra một hệ thống quản lý hai tầng, phạt các 'ông lớn' thương mại điện tử Trung Quốc là Shein và Temu trong khi để các chuỗi cửa hàng châu Âu gần như không bị ảnh hưởng .
• Chủ đích nhắm mục tiêu: Luật liên tục được mô tả trong các cuộc tranh luận tại quốc hội và báo chí là nhằm cụ thể vào Shein và Temu .

Bế tắc chưa có lời giải với Ủy ban châu Âu

Rào cản pháp lý lớn nhất đối với đạo luật này là sự xung đột trực tiếp với luật pháp của Liên minh châu Âu.

Brussels phản đối nhiều lần. Ủy ban châu Âu đã chính thức thông báo cho Pháp rằng dự luật - được gọi là 'Loi Violland' - là 'không tương thích với luật pháp Liên minh' . Những phản đối của Ủy ban tập trung vào ba điểm:

1. Vi phạm nguyên tắc thị trường chung: Luật mâu thuẫn với các quy tắc thị trường chung của EU khi tạo ra một mớ hỗn độn các quy định quốc gia .
2. Vi phạm quy định thương mại điện tử: Lệnh cấm quảng cáo và các hạn chế khác vi phạm nguyên tắc 'nước xuất xứ' của Chỉ thị Thương mại điện tử (2000/31/EC) và Đạo luật Dịch vụ Kỹ thuật số (DSA) .
3. Rào cản kỹ thuật đối với thương mại: Các yêu cầu về minh bạch và ghi nhãn của luật tạo ra các rào cản kỹ thuật đối với thương mại trong thị trường nội bộ .

Pháp vẫn tiếp tục tiến hành. Bất chấp sự phản đối của Ủy ban, Quốc hội Pháp đã bỏ phiếu thông qua luật vào ngày 29/6/2026 . Luật vẫn cần được Tổng thống Pháp chính thức ban hành trước khi có hiệu lực . Shein đã phản ứng trước việc thông qua cuối cùng, tuyên bố rằng một số biện pháp 'dường như vẫn tồn tại những điểm mâu thuẫn với khuôn khổ châu Âu hiện hành về dịch vụ kỹ thuật số và thương mại điện tử' .

Tương lai pháp lý bất định. Vì Ủy ban đã coi luật là không tương thích với luật EU, Pháp có thể phải đối mặt với một thủ tục vi phạm (một vụ kiện tại Tòa án Công lý châu Âu) nếu thực thi luật ở dạng hiện tại. Kết quả của cuộc đối đầu này sẽ có ý nghĩa quan trọng đối với ngành thời trang và sự cân bằng quyền lực giữa các quy định môi trường quốc gia và các quy tắc thị trường chung của EU .