Động đất kép Venezuela: Hơn 1.450 người chết, sân bay mở cửa một phần, và sức ép chính trị quanh nhà lãnh đạo đối lập

Hơn 51.000 người vẫn đang bị liệt kê là mất tích, theo một trang web của chính phủ . Văn phòng Điều phối các vấn đề nhân đạo của Liên Hợp Quốc (OCHA) báo cáo rằng ít nhất 1.423 cơ sở hạ tầng đã bị ảnh hưởng trên khắp cả nước . Hình ảnh vệ tinh xác nhận thiệt hại cấu trúc trên diện rộng và Cục Khảo sát Địa chất Hoa Kỳ (USGS) đã đưa ra cảnh báo đỏ, cảnh báo rằng số thương vong có thể cao . Các trận động đất có thể được cảm nhận ở tận nước láng giềng Colombia .

Phản ứng nhân đạo và quân sự của Hoa Kỳ

Chính quyền Trump đã phát động một phản ứng quy mô lớn và nhanh chóng. Vào ngày 25/6, Tổng thống Trump đã cam kết viện trợ của Mỹ, tuyên bố: "Mỹ sẵn sàng, sẵn lòng và có khả năng hỗ trợ" . Các hỗ trợ bao gồm:

• 150 triệu đô la tiền tài trợ được chuyển cho các tổ chức tôn giáo (Samaritan's Purse, Catholic Relief Services), Chương trình Lương thực Thế giới và Văn phòng Điều phối các vấn đề nhân đạo của Liên Hợp Quốc .
• Một Đội ứng phó hỗ trợ thảm họa (DART) gồm hơn 250 người, bao gồm ba đội Tìm kiếm và Cứu nạn đô thị (USAR) chuyên dụng đến từ Quận Fairfax (VA), Quận Los Angeles (CA) và Quận Miami-Dade (FL) . Đội Virginia bao gồm 80 nhân viên và sáu con chó; đội California có 70 nhân viên và sáu con chó .
• Các nguồn lực quân sự được Bộ Tư lệnh miền Nam Hoa Kỳ (SOUTHCOM) triển khai, bao gồm tàu vận tải đổ bộ USS Fort Lauderdale, tàu chiến đấu ven biển USS Billings, máy bay vận tải C-17 Globemaster, trực thăng MV-22 Osprey và ba trực thăng UH-60 Black Hawk .

SOUTHCOM đang phối hợp với Bộ Ngoại giao để cung cấp khả năng vận chuyển đường không, hậu cần và cứu trợ, phối hợp với chính quyền Venezuela . Bộ Ngoại giao cũng đã kích hoạt các đội tìm kiếm và cứu nạn đô thị để đánh giá nhu cầu và hỗ trợ phục hồi .

Sân bay quốc tế Simón Bolívar mở cửa trở lại một phần

Trận động đất đã làm hư hại nghiêm trọng cửa ngõ quốc tế chính của Venezuela, Sân bay quốc tế Simón Bolívar (CCS) ở Maiquetía. Quyền Tổng thống Delcy Rodríguez đã thông báo đóng cửa sân bay vô thời hạn vào ngày 24/6, với lý do thiệt hại nặng nề cho các nhà ga và đường băng . Đường băng phụ (9/27) vẫn chính thức mở, nhưng một thông báo NOTAM đã đóng cửa đường băng chính (10R/28L) cho đến ít nhất ngày 2/7 . Các đoạn phim trên mạng xã hội cho thấy các tấm trần rơi xuống, mảnh vỡ trên sàn nhà ga và hành khách sơ tán .

Tuy nhiên, vào ngày 27/6, một quan chức cấp cao của Mỹ đã thông báo mở cửa trở lại một phần. "Tôi thực sự vui mừng thông báo rằng sáng nay Sân bay Simon Bolivar, một trong những đường băng, đã hoạt động trở lại và đang tiếp nhận máy bay C-17," quan chức này cho biết . Sân bay đã hoạt động trở lại để tiếp nhận các chuyến bay chở hàng cứu trợ nhân đạo nhưng vẫn đóng cửa đối với giao thông hành khách thương mại . Đại sứ quán Mỹ khuyên du khách có các chuyến bay thương mại bị gián đoạn nên liên hệ với hãng hàng không của họ để được sắp xếp lại lịch trình . Các chuyến bay quốc tế từ Valencia, Barquisimeto, Barcelona và Maracaibo tiếp tục không bị gián đoạn .

Căng thẳng giữa María Corina Machado và Nhà Trắng

Một khía cạnh chính trị đã nổi lên xung quanh việc trở về của lãnh đạo đối lập lưu vong María Corina Machado, người đoạt giải Nobel Hòa bình năm 2025, người đã rời Venezuela vào tháng 12 năm 2025 để nhận giải thưởng . Theo Bloomberg, Machado đang lên kế hoạch trở về Venezuela "càng sớm càng tốt", một động thái có thể định hình lại bối cảnh chính trị khi Quyền Tổng thống Delcy Rodríguez đang điều phối ứng phó thảm họa . Machado đã cố gắng trở về qua đảo Curaçao vào tuần trước nhưng đã hủy bỏ sau khi chính quyền Trump ra tín hiệu không ủng hộ thời điểm đó .

Các quan chức cấp cao của Mỹ đã bày tỏ sự thất vọng. Theo The New York Times, các nguồn tin tại Nhà Trắng cho biết những lời kêu gọi hỗ trợ lặp đi lặp lại của Machado là không đúng thời điểm, với một quan chức gọi đó là "một màn kịch chính trị" . Một quan chức Nhà Trắng nói với Reuters: "Chúng tôi ủng hộ việc bà ấy trở về Venezuela, nhưng bây giờ không phải là thời điểm thích hợp," và mô tả yêu cầu này làm phức tạp thêm nỗ lực cứu trợ đang diễn ra . Mối quan ngại là việc bà trở về có thể gây ra một cuộc đối đầu với chế độ Rodríguez và làm xao lãng các hoạt động tìm kiếm cứu nạn .

Bloomberg đưa tin rằng các quan điểm trong chính quyền Trump đang bị chia rẽ: trong khi một số quan chức cảnh báo không nên làm mất ổn định nhiệm vụ viện trợ, Machado đã nhận được sự khuyến khích từ các nhóm khác trong chính quyền . Bản thân Machado tuyên bố bà đang liên lạc "thường xuyên" với các quan chức chính quyền Trump và tin tưởng vào tiến trình theo từng giai đoạn mà Washington đang thúc đẩy . Phát biểu vào ngày 29/6, bà nói rằng bà sẽ trở về "rất sớm" .

Tại thời điểm viết bài, Machado vẫn ở bên ngoài đất nước và Nhà Trắng chưa thay đổi lập trường.

Những điểm chính

• Hơn 1.450 người chết, 3.150 người bị thương, hơn 51.000 người mất tích tính đến ngày 28/6; USGS ban đầu cảnh báo số người chết có thể vượt quá 10.000 .
• 150 triệu đô la viện trợ của Mỹ đã được cam kết, được vận chuyển bằng máy bay C-17 quân sự đến Sân bay quốc tế Simón Bolívar đã mở cửa trở lại một phần .
• Hơn 250 nhân viên đã được triển khai, bao gồm ba đội tìm kiếm cứu nạn, cùng hai tàu chiến và trực thăng .
• Việc trở về của Machado đang bị tạm hoãn: Nhà Trắng cho rằng thời điểm này là sự xao nhãng khỏi công tác cứu trợ thiên tai; Machado khẳng định bà sẽ trở về ngay lập tức .