Chiến dịch drone của Ukraine khiến Crimea tê liệt: Mất điện, khan hiếm nhiên liệu và du lịch đóng băng

Ngày 26/6/2026, chính quyền do Nga dựng lên tại bán đảo Crimea (bị chiếm đóng) và thành phố Sevastopol buộc phải ban bố tình trạng khẩn cấp cấp khu vực. Nguyên nhân là chiến dịch tập kích bằng máy bay không người lái (drone) tầm trung của Ukraine nhằm vào hệ thống năng lượng và tuyến đường tiếp tế của Nga, khiến bán đảo rơi vào khủng hoảng nghiêm trọng. Dưới đây là phân tích chi tiết về nguyên nhân và các tác động cụ thể.

Nguyên nhân dẫn đến tình trạng khẩn cấp

• Chiến dịch drone của Ukraine leo thang: Ukraine đã tăng cường các cuộc tấn công bằng drone tầm trung nhằm vào các mục tiêu quân sự và tuyến đường tiếp tế nhiên liệu vào Crimea, với mục tiêu "biến bán đảo thành một hòn đảo" và cô lập nó khỏi đất liền Nga .
• Đòn tập kích ồ ạt trong đêm: Một làn sóng tấn công bằng drone vào đêm 25-26/6 được cho là một trong những đợt lớn nhất kể từ khi chiến tranh bắt đầu. Bộ Quốc phòng Nga tuyên bố đã đánh chặn 660 drone của Ukraine trên khắp Crimea và hàng chục khu vực khác trong đêm đó .
• Hệ thống năng lượng bị phá hủy tích lũy: Nhiều tuần bị tấn công vào các trạm biến áp và nhà máy nhiệt điện đã khiến lưới điện đứng trước bờ vực sụp đổ, với các đợt cắt điện luân phiên trên khắp bán đảo .

Các hạn chế về nhiên liệu cụ thể

• Cấm bán xăng dầu cho công chúng: Vào ngày 22/6, Thống đốc Crimea do Nga bổ nhiệm, ông Sergei Aksyonov, thông báo rằng nhiên liệu chỉ được bán cho các cơ quan chính phủ và xe quân sự; việc bán cho dân thường bị đình chỉ hoàn toàn .
• Gián đoạn chuỗi cung ứng: Các cuộc tấn công của Ukraine nhằm vào tàu chở dầu và đoàn xe hậu cần dọc theo các hành lang trên bộ phía bắc đã gây ra tình trạng thiếu xăng dầu, càng trầm trọng hơn do các hạn chế hiện có của Nga đối với việc vận chuyển hàng nguy hiểm qua Cầu Kerch .
• Hạn chế giao thông công cộng: Vào ngày 24/6, Sevastopol đã đình chỉ giao thông công cộng sau 10 giờ tối, đóng cửa các cửa hàng lớn và quán cà phê lúc 8 giờ tối, và giảm độ sáng đèn đường .

Đóng băng du lịch

• Hủy trại hè và sơ tán trẻ em: Chính quyền địa phương đã hủy các trại hè dành cho trẻ em và sơ tán trẻ em khỏi bán đảo .
• Lượng đặt phòng khách sạn giảm 88% so với cùng kỳ năm trước, theo tờ Kommersant của Nga, do tình trạng khẩn cấp khiến du khách e ngại .
• Hàng nghìn người rời khỏi bán đảo đã được ghi nhận, cho thấy một cuộc di cư lớn của cả khách du lịch và người dân .

Mất điện diện rộng

• Một nửa bán đảo mất điện: Vào ngày 23/6, người phát ngôn của chính quyền chiếm đóng, ông Oleg Kryuchkov, báo cáo rằng khoảng 50% Crimea đã mất điện .
• 60 khu dân cư bị ảnh hưởng: Vào ngày 26/6, công ty năng lượng Krymenergo do Nga kiểm soát báo cáo rằng các đợt mất điện lớn đã ảnh hưởng đến các thành phố như Yevpatoriia, Saky và Simferopol .
• Cấp nước bị gián đoạn: Tại Sevastopol, nguồn điện không ổn định đã gây ra các vấn đề về áp lực nước do máy bơm điện ngừng hoạt động; chính quyền cho biết nước sẽ trở lại khi lưới điện ổn định .

Các tác động rộng lớn hơn

• Hạn chế đi lại và vận chuyển: Tình trạng khẩn cấp cho phép chính quyền có quyền hạn chế tự do đi lại . Vận tải hành khách đường biển ở Vịnh Sevastopol bị đình chỉ vào ngày 26/6 . Số lượng tàu hỏa hàng ngày đến/từ Nga giảm từ 14 xuống còn 7, việc vận chuyển hành khách trên bán đảo được thực hiện thông qua các chuyến xe buýt trung chuyển phối hợp .
• Ùn tắc tại Cầu Kerch: Hơn 2.000 phương tiện xếp hàng dài tại Cầu Kerch với thời gian chờ khoảng 5 giờ, do Ukraine liên tục nhắm mục tiêu vào cây cầu này .
• Các biện pháp kinh tế và pháp lý: Chế độ khẩn cấp cho phép các doanh nghiệp địa phương viện dẫn điều khoản bất khả kháng và người dân yêu cầu bồi thường cho các thiết bị điện bị hư hỏng do mất điện. Lý do được đưa ra là "giải quyết các vấn đề có tính chất kinh tế" — các vấn đề tài chính, tiền tệ, tín dụng và hợp đồng .
• Ý nghĩa chiến lược: Các nhà phân tích mô tả tình trạng khẩn cấp này là "sự thể hiện rõ ràng nhất cho đến nay về hiệu quả của chiến dịch tấn công bằng drone có hệ thống và sâu rộng của Ukraine" nhằm vào các mục tiêu chiến lược, làm suy yếu khả năng của Tổng thống Putin trong việc che chở cho dân thường Nga khỏi tác động của chiến tranh .