Dầu Urals của Nga rơi thẳng đứng xuống $50: Thỏa thuận Mỹ - Iran khiến ngân sách Moscow 'vỡ kế hoạch'

Dầu thô Urals, loại dầu chủ lực của Nga, đã giảm mạnh xuống mức khoảng 50 USD/thùng vào cuối tháng 6 năm 2026 . Mức giá này thấp hơn đáng kể so với giả định 59 USD/thùng mà Bộ Tài chính Nga đưa ra khi xây dựng ngân sách liên bang cho năm 2026 . Nguyên nhân trực tiếp của sự sụt giảm này là thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ và Iran, mở lại eo biển Hormuz và giải phóng một lượng lớn dầu thô Trung Đông vào thị trường toàn cầu. Sự sụp đổ giá này đe dọa trực tiếp đến ngân sách chiến tranh của Moscow, vốn đã rơi vào tình trạng thâm hụt trước đợt bán tháo mới nhất.

Cú sốc giá Urals

Theo dữ liệu từ Argus Media được The Moscow Times trích dẫn, giá Urals đã chạm mức khoảng 50 USD/thùng vào ngày 25/6/2026 . Trước đó, vào ngày 17/6, giá đã giảm xuống dưới 65 USD/thùng, mức thấp nhất trong ba tháng vào thời điểm đó .

Đây là một sự đảo chiều ngoạn mục so với tháng 4/2026, khi Urals tăng vọt lên 116 USD/thùng tại các cảng Baltic và 114 USD/thùng tại Biển Đen trong thời kỳ đỉnh điểm của cuộc xung đột Iran . Mức tăng giá do chiến tranh này chỉ tồn tại trong thời gian ngắn. Trước chiến tranh Iran, Urals đã từng giảm xuống mức thấp kỷ lục 39,18 USD/thùng vào tháng 12/2025 do các lệnh trừng phạt thứ cấp của Mỹ và mức chiết khấu kỷ lục so với dầu Brent .

Giả định ngân sách 2026 của Nga

Bộ Tài chính Nga đã xây dựng ngân sách liên bang năm 2026 dựa trên giả định giá Urals trung bình là 59 USD/thùng, như Bộ trưởng Tài chính Anton Siluanov đã tuyên bố vào tháng 9 năm 2025 . Nguồn tin từ Interfax xác nhận: “Bộ Tài chính Nga đang đưa mức dự báo giá trung bình 59 USD/thùng cho dầu Urals vào dự thảo ngân sách liên bang” . Với giá 50 USD/thùng, Urals đang giao dịch thấp hơn khoảng 15% so với mức cơ sở của ngân sách, đồng nghĩa với việc mỗi thùng dầu xuất khẩu đang tạo ra ít doanh thu hơn so với kế hoạch của chính phủ.

Vai trò của thỏa thuận Mỹ-Iran và việc mở lại eo biển Hormuz

Đây là yếu tố kích hoạt quan trọng và trực tiếp nhất dẫn đến đợt bán tháo:

Vào ngày 14-15/6/2026, Mỹ và Iran đã ký một biên bản ghi nhớ nhằm kết thúc cuộc chiến kéo dài nhiều tháng và mở lại eo biển Hormuz cho tàu thuyền thương mại . Thông báo này ngay lập tức khiến các chuẩn mực dầu mỏ toàn cầu lao dốc: dầu Brent giảm khoảng 4,9% xuống 83 USD/thùng vào ngày 15/6; WTI cũng giảm mạnh .

Tàu chở dầu đã bắt đầu quá cảnh qua eo biển trở lại vào ngày 19/6 theo một thỏa thuận tạm thời, đưa dầu thô của Iran trở lại thị trường xuất khẩu . S&P Global đưa tin rằng “kỳ vọng về việc mở lại eo biển Hormuz theo thỏa thuận hòa bình Mỹ-Iran” là động lực chính cho đợt giá dầu lao dốc, lưu ý rằng thị trường vật chất vẫn sẽ thắt chặt trong suốt mùa hè nhưng tâm lý dư cung đã thay đổi . The Guardian nhận xét rằng thị trường đã tăng điểm nhờ hy vọng thỏa thuận sẽ giải quyết “cuộc khủng hoảng nguồn cung năng lượng nghiêm trọng nhất trong lịch sử thị trường” . Bởi vì cuộc chiến Iran trước đó đã loại bỏ khoảng 20% lượng dầu và khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) quá cảnh toàn cầu khỏi thị trường (theo BBC), nên việc đảo ngược tình thế này là một cú sốc nguồn cung lớn đối với giá dầu .

Áp lực tài khóa lên Moscow

Ngay cả trước khi giá Urals lao dốc xuống 50 USD, tài chính công của Nga đã chịu áp lực nặng nề. Thâm hụt ngân sách liên bang của Nga trong giai đoạn tháng 1-5/2026 đã lên tới 6,01 nghìn tỷ ruble (2,6% GDP) — gấp rưỡi mức thâm hụt cả năm đã được lên kế hoạch, theo Meduza . Vào tháng 2/2026, Reuters đưa tin thâm hụt có thể gần gấp ba mục tiêu chính thức vào cuối năm do doanh thu từ dầu mỏ giảm và sự sụt giảm mua hàng từ Ấn Độ .

Doanh thu từ dầu khí được dự báo là 7,8 nghìn tỷ ruble (107 tỷ USD) cho năm 2026, nhưng Viện Chính sách Kinh tế (IEP) ước tính rằng ngay cả trước khi Hormuz mở cửa trở lại, mức thâm hụt doanh thu dầu mỏ lên tới 2 nghìn tỷ ruble là có thể xảy ra nếu đồng ruble duy trì ở mức khoảng 80 RUB/USD . Một ước tính doanh thu ngân sách rộng hơn từ tháng 6/2026 cho thấy tổng doanh thu đạt 38,2 nghìn tỷ ruble — thiếu 2,1 nghìn tỷ ruble (28 tỷ USD) so với luật ngân sách ban đầu . Các khoản thanh toán của các công ty dầu khí vào ngân sách liên bang trong tháng 2/2026 đã giảm 44% so với cùng kỳ năm ngoái, ngay cả trước khi giá sụp đổ gần đây nhất .

Dự báo tăng trưởng GDP bị hạ

Vào tháng 5/2026, chính phủ Nga đã cắt giảm mạnh dự báo tăng trưởng GDP năm 2026. Phó Thủ tướng Alexander Novak cho biết chính phủ hiện dự kiến tăng trưởng chỉ 1% hoặc thấp hơn, với lý do doanh thu từ dầu mỏ yếu hơn, lạm phát cao và chi tiêu thời chiến nặng nề . Dự báo BOFIT của Ngân hàng Phần Lan vào tháng 6/2026 cho thấy tăng trưởng của Nga ở mức khoảng 1% trong năm 2026, và sẽ suy giảm hơn nữa trong năm 2027-2028 khi lợi ích từ giá dầu biến mất . Báo cáo mới nhất của Ngân hàng Thế giới về Nga lưu ý rằng các điều kiện tài khóa đã “xấu đi rõ rệt” trong năm 2025 với mức giảm 30% doanh thu từ dầu mỏ và cho rằng triển vọng năm 2026 phụ thuộc nhiều vào quỹ đạo giá dầu . Viện nghiên cứu BISI có trụ sở tại Anh đưa tin rằng Bộ Phát triển Kinh tế Nga đã công bố một dự báo “thành thật một cách đáng ngạc nhiên” với việc cắt giảm kỳ vọng GDP và giảm mạnh các dự báo đầu tư .

Tóm tắt

Giá Urals ở mức khoảng 50 USD hiện thấp hơn 9 USD so với mức cơ sở ngân sách. Việc Mỹ-Iran mở lại Hormuz là nguyên nhân trực tiếp gây ra cuộc khủng hoảng, trong khi thâm hụt ngân sách của Nga đã phình to trước đợt suy giảm mới nhất. Chính phủ đã hạ dự báo tăng trưởng GDP xuống còn khoảng 1%, và tình hình tài khóa chắc chắn sẽ xấu đi hơn nữa trừ khi giá dầu phục hồi — điều có vẻ khó xảy ra khi nguồn cung của Iran dần quay trở lại thị trường.