Chiến dịch không kích tháng 6/2026 của Nga: Thương vong dân thường cao kỷ lục, di sản UNESCO bị tấn công, trường học thiếu nhi trúng đạn

Đây không phải là một sự cố đơn lẻ. Vào ngày 6 tháng 6, các lực lượng Nga đã tấn công cơ sở hạ tầng năng lượng, một trạm xăng và phương tiện vận chuyển bưu phẩm ở khu vực Sumy, khiến một nữ nhân viên trạm xăng và một tài xế bưu chính bị thương .

Ngày 15 tháng 6: Tu viện Kyiv-Pechersk Lavra bốc cháy

Một trong những cuộc tấn công có ý nghĩa văn hóa nghiêm trọng nhất của cuộc chiến đã xảy ra vào ngày 15 tháng 6, khi Nga tiến hành một loạt vụ phóng tên lửa và UAV quy mô lớn vào ban đêm trên khắp Ukraine, giết chết ít nhất 11 người và làm bị thương 53 người khác, theo Tổng thống Volodymyr Zelenskyy .

Mục tiêu chính là Kyiv. Cuộc tấn công đã khiến Nhà thờ Đức Mẹ Yên Lặng (Dormition Cathedral) thuộc quần thể Tu viện Kyiv-Pechersk Lavra bốc cháy. Được thành lập năm 1051, tu viện này là Di sản Thế giới được UNESCO công nhận và là quần thể tôn giáo Chính thống giáo quan trọng nhất của Ukraine . Lực lượng phòng không Ukraine đã bắn hạ 50 trong số khoảng 70 tên lửa và 582 UAV trên tổng số khoảng 600 chiếc được phóng trên toàn quốc, nhưng những vũ khí lọt qua được đã bắn trúng nhà thờ lịch sử, các tòa nhà dân cư và cơ sở hạ tầng dân sự khác .

Tổng thống Zelenskyy gọi đây là "một trong những tội ác nghiêm trọng nhất của Nga chống lại văn hóa Cơ đốc giáo cho đến nay" . Thủ tướng Ukraine xác nhận Nhà thờ Dormition đã bị hư hại sau khi Moscow khai hỏa hơn chục tên lửa đạn đạo vào thủ đô . Điều phối viên Nhân đạo của Liên Hợp Quốc tại Ukraine, ông Matthias Schmale, đã lên án thiệt hại đối với tu viện lịch sử và thương vong dân sự .

Tại thành phố Kharkiv ở phía đông bắc, cuộc tấn công đã giết chết năm nhân viên cứu hộ trong một đòn "bồi thêm" (double-tap strike) khi họ đang ứng phó với đợt pháo kích ban đầu . Bộ trưởng Nội vụ Ihor Klymenko báo cáo có ít nhất năm người bị thương khác trong số các nhân viên khẩn cấp .

Ngày 2 tháng 6: Chiến dịch với 73 tên lửa và 656 UAV

Hai tuần trước đó, vào ngày 2 tháng 6, Nga đã tiến hành một trong những chiến dịch không kích đơn lẻ lớn nhất trong toàn bộ cuộc chiến. Không quân Ukraine báo cáo Nga đã phóng 73 tên lửa và 656 UAV vào các mục tiêu trên khắp đất nước, bao gồm Kyiv, Dnipro, Kharkiv và Zaporizhzhia . Hệ thống phòng thủ Ukraine đã đánh chặn 40 tên lửa và 602 UAV, nhưng số lượng hỏa lực khổng lồ đã áp đảo hàng phòng thủ và gây ra thương vong lớn cho dân thường .

Cuộc tấn công đã giết chết ít nhất 22 dân thường và làm bị thương hơn 130 người, theo Bộ trưởng Nội vụ Ukraine Ihor Klymenko . Phái đoàn Giám sát Nhân quyền Liên Hợp Quốc tại Ukraine (HRMMU) đã ghi nhận độc lập vụ tấn công, xác nhận dân thường thiệt mạng tại các trung tâm đô thị, nhà cửa, cơ sở kinh doanh và cơ sở hạ tầng bị hư hại mặc dù dân thường đã tìm nơi trú ẩn . Các đội cứu hộ ở Kyiv đã kéo thi thể một đứa trẻ 3 tuổi ra khỏi đống đổ nát của một tòa nhà chung cư .

Kỷ lục thương vong dân sự: Tháng 5/2026 trở thành tháng chết chóc nhất kể từ năm 2022

Vào ngày 12 tháng 6, Phái đoàn Giám sát Nhân quyền Liên Hợp Quốc tại Ukraine đã công bố báo cáo hàng tháng, xác minh rằng tháng 5 năm 2026 là tháng có nhiều dân thường thiệt mạng nhất trong bốn năm qua . Phái đoàn xác nhận có ít nhất 274 dân thường thiệt mạng và 1.763 người bị thương trong tháng 5 - tổng cộng hơn 2.000 thương vong. Con số này thể hiện mức tăng 93% so với tháng 5 năm 2025 và tăng 23% so với tháng 4 năm 2026 .

"Với hơn 2.000 thương vong dân sự, tháng 5 đã chứng kiến nhiều thương vong dân sự hơn bất kỳ tháng nào kể từ tháng 4 năm 2022," bà Danielle Bell, người đứng đầu HRMMU, cho biết . Phái đoàn cho rằng sự gia tăng đột biến này chủ yếu là do việc Nga sử dụng vũ khí tầm xa mạnh mẽ tại các khu vực đô thị đông dân cư .

Chỉ vài ngày trước đó vào ngày 8 tháng 6, các quan chức cấp cao của Liên Hợp Quốc đã cảnh báo Hội đồng Bảo an rằng cuộc chiến "chết chóc hơn hôm nay so với bất kỳ thời điểm nào kể từ khi Liên bang Nga bắt đầu cuộc xâm lược toàn diện vào năm 2022" . Tổng số thương vong tích lũy kể từ tháng 2 năm 2022 đến nay đã vượt quá 15.000 dân thường thiệt mạng và 41.000 người bị thương được Liên Hợp Quốc xác minh .

Một hình thái tấn công dân thường có hệ thống

Các cuộc tấn công tháng 6 năm 2026 phù hợp với một sự leo thang rộng hơn, đã được ghi nhận. Liên Hợp Quốc báo cáo rằng bốn tháng đầu năm 2026 chứng kiến nhiều thương vong dân sự hơn cùng kỳ của ba năm trước đó, tăng 21% so với năm 2025 và tăng 93% so với năm 2024 . Các cuộc tấn công trong tháng 6 – nhằm vào một trường dạy cưỡi ngựa cho trẻ em, một tu viện được UNESCO công nhận và các tòa nhà dân cư ở các thành phố lớn – theo một hình thái mà các giám sát viên Liên Hợp Quốc cho biết đã khiến cuộc xung đột trở nên nguy hiểm hơn cho dân thường so với bất kỳ thời điểm nào kể từ những tuần đầu của cuộc xâm lược.